የስኬት ምስጢር (Mesersha Debele (ማስረሻ ደበሌ)

🛑 የፍላጎት እስረኞች - የእይታ ጥበት ​ጉዞው ረጅም ነበር። አድማስ ጥሶ፣ አሸዋና አቧራ ጋር እየታገሉ የሚሄድ የረጅም መንገድ ጉዞ። አህያና ውሻ ተስማምተው በጋራ ወደ ሩቅ አገር ይጓዛሉ። መንገዱ ግራና ቀኝ ወና ነው። ድንገት ግን በጉዟቸው መካከል መሬት ላይ የወደቀ፣ በጥንቃቄ የተጠቀለለ ምስጢራዊ ደብዳቤ አገኙ። ​አህያው ቆም አለ። ረዣዥም ጆሮዎቹን ቀስረው። ወደ መሬት ጎንበስ ብሎ ደብዳቤውን በከንፈሮቹ አነሳውና በጥንቃቄ ገለጠው። ማንበብም ጀመረ። የደብዳቤው ይዘት ግን ለአህያው እጅግ ማራኪ ነበር። ስለ ለመለመ ጭድ፣ በማዕድናት ስለከበረ ገብስ እና ስለ ተለያዩ የእንስሳት መኖዎች በጥልቀት ያወራል። አህያው በአንክሮ እያነበበ በደስታ ይቅበጠበጣል። ​በጉጉት ሲጠባበቅ የነበረው ውሻ ወደ አህያው ቀረብ አለ። ምራቁን እያዋጠ፣ "እስኪ በደንብ እየው! ስለ በሰለ ሥጋና ስለ ጣፋጭ አጥንት የሚያወራ ክፍል የለውም?" ሲል ጠየቀው። ​አህያውም የውሻውን ጥያቄ ተከትሎ መስመሮቹን በጥንቃቄ ደገማቸው። ገጾቹን አገላበጠ። ነገር ግን ስለ ሥጋም ሆነ ስለ አጥንት የተጻፈ አንዲትም ቃል አላገኘም። "የለም፣ ስለ አንተ ፍላጎት የሚያወራ ምንም ነገር አልተጻፈም" አለው። ​ውሻው ቅር ተሰኘ። ጅራቱን እያወዛወዘ፣ "እንዲህ ከሆነማ አይረባም! ምንም ዋጋ የሌለው ደብዳቤ ነው፤ ወዲያ ጣለው!" ብሎት ፊቱን አዙሮ ጉዞውን ቀጠለ። ​🛑 ​ይህ ቀላል የሚመስል ጥንታዊ ተረት የሰውን ልጅ ጥልቅ ስነልቦናዊ ባህሪ ፍንትው አድርጎ ያሳያል። ሰው ሁልጊዜ የሚፈልገው፣ የሚያደምጠውና የሚስበው የራሱን ፍላጎት የሚያሟላውን ነገር ብቻ ነው። የራሳችንን ስሜት፣ እምነትና ፍላጎት የማይደግፍን ነገር ሁሉ ዋጋ እንደሌለው አድርገን የመቁጠር ስነልቦናዊ ዝንባሌ "Confirmation Bias" (የማረጋገጫ አคኝነታዊ ዝንባሌ) ይባላል። ​ብዙዎቻችን ልክ እንደ ውሻው ነን። ሰዎች ታላቅ እውቀት፣ ጥበብ ወይም የህይወት ሚስጥር ይዘው ይመጡ ይሆናል። ነገር ግን ያ የነገሩን ይዘት የእኛን ጊዜያዊ ፍላጎት ካላሟላ፣ ስጋችንንና አጥንታችንን ካላረካ፣ "አይረባም" ብለን ወደ ጎን እንጥለዋለን። እውነተኛ ብስለት ግን ከራስ ፍላጎት በላይ ሰፋ አድርጎ ማየትን ይጠይቃል። ሌላው ሰው ስለ ጭድና ገብስ ሲያወራ፣ ለእሱ ያለውን ዋጋ መረዳት መቻል የልቦና ከፍታ ነው። ካልሆነ ግን የእይታችን ጥበት የራሳችን ፍላጎት እስረኛ አድርጎ ያስቀረናል። 🛑የሰዎችን ሃሳብና እውቀት ከመንቀፋችሁ በፊት፣ በሚመለከቱበት መነጽር ለማየት ሞክሩ። የእናንተ እውነት ብቻ ብቸኛው እውነት አይደለም። ​አዘጋጅ፦ ዓለምነህ አዛናው ምንጭ፦ የኢትዮጵያ ጥንታዊ የቃል ተረት ​