آکادمی وفاق؛ رویکردهای جامعه شناختی؛

بلا تار (۲۱ ژوئیهٔ ۱۹۵۵ – ۶ ژانویه ۲۰۲۶) جهان را ترک کرد. کارگردان مجارستانی و خالق اسب تورین، تانگوی شیطان و برندهٔ جایزه کشوت امروز رفت. آثار بلا تار داستانِ انتظار انسان در قرن‌های متمادی برای نجات و رستگاری است، اما "نجات‌دهنده در گور خفته است". سینمای بلاتار اساساً سینمایی هستی‌شناسانه است. دعوت به تأملی ژرف در باب انسان، جامعه، زمان، هستی و مرگ. 🌻@philosophy_nat🌻

🔴جستاری در جامعه‌شناسی اعتراضات! ✍دکترمحمدحسن علایی (جامعه‌شناس) با هر سطحی از انتقادات تند و رادیکال که در این هنگامه‌ی خطیر، دوست و دشمن متوجه حاکمیت می‌کنند همدل و همداستان باشیم یا نباشیم، آنچه البته مهم‌تر است توجه و تعهد نیروهای اجتماعی به سرنوشت ملک و ملت است و نه صرفا تخاصم و لجاجت در برابر این یا آن، فلذا ناگزیریم مسئولانه از اعتراضات مردمی که این بار تا اندازه ای به رسمیت شناخته شده است، در برابر آنچه که ایشان اغتشاشات می‌نامند محافظت کنیم، چرا که همه‌ی ما در برابر تهدید جان هم‌وطنان‌مان مسئولیم؛ من البته با همین احساس تکلیف، در مقام یک جامعه‌شناس مردمی پرسش سترگی در مقابل مسئولین قرار می دهم پرسشی که اندیشیدن به آن امکان برون رفت از این شرایط خطیر را پیش چشم می‌آورد و به جای دامن زدن به التهابات درصدد دعوت به بازاندیشی‌های عاجل و جستن راه‌کارها برای کاستن از آلام این ملت ستم‌دیده و معترض است، پرسش این است، بله، منِ جامعه‌شناس هم می‌گویم اغتشاش محکوم است؛ اما وقتی نمی‌توانیم معیشت مردم را تامین کنیم چه پاسخی برای اعتراض به حق مردم و مطالبات ایشان داریم؟ و این پرسش البته متوجه مسئولین است چرا که این معلم ساده هیچ ابزاری جز قلم برای بهبود زندگی مردم نداشته و ندارد! حال آنچه اهمیت پیدا می‌کند یافتن پاسخ‌های عملی و واقع‌گرایانه برای بهبود سطح زندگی این مردم جان به لب رسیده و کارت به استخوان رسیده است. رسیدن به راه‌کار است که ما را در برابر بدخواهان قوت و قدرت می‌بخشد و گرنه بازار رویافروشی روز به روز و بلکه ساعت به ساعت داغ‌تر خواهد شد. بنابراین به جای تمرکز بر روی سرکوب، با همه ی ظرفیت های موجود بایستی به دنبال حل واقعی مشکلات و معضلات باشیم نگارنده اگر چه در ساختار قدرت حقیقتا هیچ کاره است اما فعالیت در کسوت جامعه‌شناس مردم ایران مسئولیتی‌ست که مهر این مردم بر گردن وی نهاده است، هر کس هر جا که هست گامی در جهت ترسیم افق آینده‌ی بهتر پیش بگذارد، که مع الاسف به تعبیر حضرت حافظ، گرچه منزل بس خطرناک است و مقصد بس بعید... https://www.instagram.com/p/DTKeWNcjzxJ/?igsh=MWNhMHZmMzE1NGU4cA==

✅️ همایش گفتگومحور با موضوع "آشنایی با آسیب‌های فضای مجازی" با حضور دکتر محمدحسن علایی و با مشارکت همکاران کوشا و مخاطبین دغدغه‌مند #گفتگو #آسیب_شناسی_اجتماعی #فضای_مجازی #محمدحسن_علایی https://www.instagram.com/p/DS0gllbj0bQ/?igsh=MW4zbzYzeGIyZmZ5Nw==

🔴بیضایی، قصه‌گوی بزرگ "خرد ایرانی"! ✍دکترمحمدحسن علایی (جامعه شناس) بیضایی، قصه گوی بزرگ خرد ایرانی ست. او به چیره دستی تمام، در آثار سترگ پژوهشی خویش، ریشه‌های اساطیر را می‌کاود، و در هیئت یک پژوهشگر متبحر تاریخ و فرهنگ ظاهر می شود. اما درخشش بهرام به اینحا ختم نمی شود، او در داستان ها و نمایش نامه هایش باری دیگر شخصا راویت آن اسطوره‌ها را بر عهده می گیرد و این بار خوشتر و خوشتر می درخشد تا در هيئت یک هنرمند، نویسنده و ادیب بلامنازع در صحنه ی ادب و فرهنگ طلوع می کند نه نبوغ این مرد تمامی ندارد او بالاخره مبدل به چهره‌ی یگانه ی هنر کارگردانی سینما و تئاتر در ایران می شود. کافیست به لیست بلندبالای آثار بیضایی مراجعه کنیم تا به جایگاه رفیع وی در روایت قصه‌ی ایرانیان ادغان و اقرار کنیم. این آثار مشحون از بارقه های هستی شناختی یک ایرانی اندیشه ورز بی همتا در افق ایرانی ست، او هویت ایرانی را می کاود آثار او مملو از بینش و تخیل جامعه‌شناختی ست بی تردید در داوری آثار بیضایی باید بی تعارف به این حقیقت اعتراف کرد که در سایه ی نبوغ او به واقع حق مطلب در توصیف نقش زبان فارسی در تقویت پیوستگی اقوام ایرانی، جایگاه زن در طبیعت و فرهنگ و جامعه‌ی ایرانی ..‌. در آثار بیضایی در کمال هنرمندی ادا شده است. بد نیست دوستانی که مدام دم از خرد ایرانی می زنند برای محتوا بخشیدن به مدعیات غالبا توخالی خویش در باب خرد ایرانی به آثار این هنرمند بزرگ ایرانی ارجاع دهند، به شرطی که خویش خاضعانه و متاملانه به این آثار مراجعه کنند و مؤلفه‌های هویت و خرد ایرانی را از آن گنجینه‌ی نایاب استخراج و معرفی کنند. دریغا در آستانه ی زمستان سرد ایران زمین، هنر ایران در زادروز این هنرمند، غرق اندوه عزیمت جاودانه‌ی او شد، اما برای جریان زاينده‌ی هنر و اندیشه‌ی او انتهایی نیست...یادش تا همیشه گرامی و جاوید https://www.instagram.com/p/DSxn7M7D6Zc/?igsh=cGhwdXR0NGM4d3Vv

🔻انجمن علمی-دانشجویی جامعه‌شناسی دانشگاه خوارزمی منتشر کرد! 🔴هفته‌نامه دانشجویی دیالکتیک 🔻شماره سی و شش 🔻ویژه‌نامه هفته علوم اجتماعی و روز دانشجو ▫️«خطرات سیاست سانسور» از محمد شاه رضا ▫️«در مرز عقل و میل» از احسان براهیمی ▫️«حق» از بهروز رحیمی ▫️«عدالت و سهمیه‌بندی » از ملیکا مهدوی ▫️«ایده وفاق برای ایران» از دکتر محمدحسین علائی انجمن علمی-دانشجویی جامعه‌شناسی دانشگاه خوارزمی @kharazmi_sociology

🔸سروده ای از نیچه‌ برای حافظ آن میخانه‌ که تو از بهرِ خویش بنا کرده ای‏ گُنجا‌تر از هر خانه‌اى است، می‌اىی که تو در آن پرورده ‌ایی همه‌ عالم آن را دَرکشیدن نتواند.‏ آن پرنده‌اى که [نامش] روزگارى ققنوس بود، در خانه میهمانِ توست، آن موشى که کوه زاد، ‏ همانا خود تویی!‏ همه و هیچ‌ تویی، می و می‌خانه تویی، ققنوس تویی، کوه تویی، موش تویی، تو که هماره در خود فرومی‌ریزی و ‏ هماره از خود پَر می‌کشی ژرف‌ترین فرورفتگیِ بلندی‌ها تویی، روشن‌ترین روشنیِ ژرفاها تویی، مستیِ مستانه‌ترین مستی‌ها تویی ‏ تو را، تو را با شراب چه کار؟‏ #حافظ #نیچه @sociologicalperspectives

♦️نقد تفکر در تنگنای توهین و تعارف! ✍دکترمحمدحسن علایی (جامعه‌شناس) نفرین‌ها و آفرین‌ها در مواجهه‌ی با دکتر عبدالکریم سروش به عنوان یک شخصیت‌ تحقق یافته در سپهر فکری ایران معاصر را در این جستار محک و معیار مدعای خویش قرار می دهم؛ باری پیش برآنیم و ببینیم در نقد تفکر ایشان آیا جامعه‌ی به اصطلاح علمی و نخبگانی ما دچار این تنگنای توهین و تعارف بوده اند و یا نه، به نقد علمی ایشان خارج از ارزش‌داوریها مبادرت ورزیده اند، البته این جستار پیش‌درآمدی اجمالی به این ملاحظه انتقادی‌ست و پرداخت تفصیلی به این مهم از حوصله‌ی این جستار خارج است. همین اواخر نکوداشتی در فضای مجازی برای سالروز تولد هشتادسالگی جناب سروش برگزار کردند که نفس این عمل بی گفتگو پسندیده و قابل ارج است، لیکن در فقدان کوشش‌های عالمانه و تتبعات محققانه در عرصه‌ی نقد تفکر یک چنین جلساتی را هم مبدل به آیین‌هایی مناسکگرایانه و کم برخوردار از محتوای انتقادی می‌کند که در آن اشخاص به پاره ای ابراز وجودهای از سر تکلف و تعارف اکتفا می کنند و هیچ از عیارسنجی تفکر و نقد تفکر در آن خبری و اثری نمی‌توان جست. در سویه‌ی مقابل نیز یادآوری انواع و اصناف مواجهات از سر توهین و تکفیر در نیم قرن گذشته نسبت به ایشان چندان ضروری نمی نماید که تکرار درآید. سروش توانسته است در نسل خویش، به حق برکشیده شود و محل توجه هم‌نسلان خویش و نیز برخی از اشخاص دیگر در نسل بعد خویش باشد، اما این دلیل نمی شود که در مقام نقد تفکر از سر ارادت یا خصومت آثار او مورد سنجش و ارزیابی انتقادی واقع نشود، عوامل بسیاری البته در این امر نامیمون دخیل بوده اند، از زمینه و زمانه‌ی تحقق وی گرفته، تا برخی مواجهات خود وی، و ... به هر روی آنچه برای ما اهمیت دارد سنجش عیار تفکر است و بس. کاری که نه آکادمی ایرانی به آن همت گماشته است و نه حتی محققانی که بیرون از آکادمی دغدغه سرنوشت تفکر انتقادی را در این کشور داشته‌اند چندان در این وادی گام نزده‌اند. که امید است نسل نوین پژوهشگران ایرانی در سایه‌ی این تذکارها به این مهم دست‌یازند نگارنده در خصوص دکتر شریعتی و دکتر عبدالکریمی کارک‌هایی صورت داده است که در دست تکوین و تکمیل است این مهم در خصوص فردید، داوری، سروش و ... بایستی مطمح نظر نسل نو پژوهشگران واقع گردد.

♦️حاضران و غایبان یلدا! ✍دکتر محمدحسن علایی (جامعه شناس) 🔸️امسال اولین یلدای پساجنگ بود، یلدایی که اگر چند ایرانیان زیر بار انواع گرفتاری‌ها از هوای ناسالم و آلوده گرفته تا گرانی اجناس و اقلام، صورت خود را با سیلی این شب آیینی سرخ کردند و از خلعت یلدا خانم برای تن برهنه‌ی زندگی جامه‌ای وصله‌پینه دوختند با این همه این شب حاضران و غایبانی هم داشت. 🔸️بی گفتگو توسل به مناسبت‌هایی چون برگزاری جشن یلدا برای ارتقای تاب‌آوری اجتماعی انسان ایرانی در دل انواع و اصناف بحران‌های ریز و درشت، در نوع خود و به جای خویش ارزشمند است. اما آیا می‌توان در خصوص فراگیری آن چند و چون جامعه شناختی کرد؟ 🔸️از جشن‌های لاکچری که عموم طبقات پایین جامعه از آن غایب بودند، که بگذریم حتی از سفره‌های سال‌های پیشین این جماعت تنقلاتی چون آجیل و شیرینی و ... هم غیبت داشتند، اما از آن مهم‌تر غیبت بسیاری از جوانان و نوجوانان نسل جدید در کنار این سفره بود. 🔸️به نظر می‌رسد نسل نو چندان این جشن را جدی نگرفتند و گرنه آن را سوژه‌ی فضای مجازی می کردند که گویا چندان با ذایقه‌ی ایشان سازگار نیافته بود. این نسل برای خود بهانه‌های خود را و بساط خود را دارند و در یک تصمیم جمعی اعلام نشده، به سلیقه های هم سر و شکل می بخشند که از نگاه جامعه‌شناختی ارزش نقد و بررسی تجربی دارد. 🔸️زنان حاضر بودند با رنگ ها و سبک‌های مختلف، در هماهنگی با شعر و موسیقی، و البته که زنان به دنبال بهانه برای بخششند، بخشش زندگی و گرما... 🔸️اقوام مختلف ایرانی اما هر یک به سبک و سیاق خویش حاضر بودند، ایرانیان هر کجای دنیا هنوز یلدا را پاس می دارند، البته یلدای امسال معنای نمادین‌تری یافته بود برای خروج از تاریکی های تاریخی و تمدنی و رفتن به پیشواز نور و گرما... 🔸️ و نهایتأ حاضر همیشگی این بزمگه بی گمان کسی نبود جز حضرت حافظ، که ما نیز در خاتمه به چند بیت از او این یاداشت را آذین می بندیم؛ نفس باد صبا مشک فشان خواهد شد عالم پیر دگرباره جوان خواهد شد ارغوان جام عقیقی به سمن خواهد داد چشم نرگس به شقایق نگران خواهد شد این تطاول که کشید از غم هجران بلبل تا سراپرده گل نعره زنان خواهد شد گر ز مسجد به خرابات شدم خرده مگیر مجلس وعظ دراز است و زمان خواهد شد... https://www.instagram.com/p/DSir9kXj6QY/?igsh=MjViODE3Z3lmdDVk

♦️حافظ؛ عارف یا عاشق؟! 🎙دکترمحمدحسن علایی #حافظ #حافظ_خوانی ✨️با آکادمی وفاق به آدرس زیر در ارتباط باشید: @sociologicalperspectives