انجمن علمی فیزیک دانشگاه شیراز

درگذشت پدر گرامی جناب آقای دکتر اسماعیل ابراهیمی را صمیمانه تسلیت عرض می‌کنیم و از خداوند متعال برای ایشان و خانواده محترمشان در این روزهای اندوه‌بار، صبر و شکیبایی آرزومندیم🖤 شورای مرکزی انجمن علمی فیزیک دانشگاه شیراز ⚛@ShirazUPhysics

#فیزیک_فیلم 🎬 Project Hail Mary (پروژه هیل مری) 2026 🚀 📂 ژانرها : علمی-تخیلی | ماجراجویی 📝 خلاصه : یه معلم علوم که یه‌دفعه توی یه سفینه فضایی، خیلی دور از زمین، بیدار میشه و هیچی از خودش یادش نیست 🧠🌀. کم‌کم حافظه‌ش برمی‌گرده و می‌فهمه مأموریتش اینه که راز یه ماده عجیب رو حل کنه که داره خورشید رو از بین می‌بره ☀️💥. حالا باید با علم و ایده‌های خاصش دنیا رو نجات بده 🌍✨. ولی یه دوستی غیرمنتظره باعث می‌شه این مسیر رو تنها طی نکنه. ⚛@ShirazUPhysics

🏆 نوبل فیزیک ۲۰۲۶ به فرانسیس هالزن رسید جایزه نوبل فیزیک امسال به Francis Halzen، فیزیک‌دان بلژیکی-آمریکایی، برای نقش برجسته‌اش در توسعه‌ی رصدخانه‌ی نوترینویی IceCube و آشکارسازی نوترینوهای پرانرژی با منشأ کیهانی اعطا شد. 🔬 داستان این کشف چیست؟ نوترینوها ذراتی تقریباً بدون جرم و با برهم‌کنش بسیار ضعیف‌اند؛ به همین دلیل می‌توانند مسافت‌های عظیمی را در کیهان طی کنند و حتی از میان ماده عبور کنند، بدون اینکه مسیرشان به‌سادگی تغییر کند. هالزن از ایده‌ای استفاده کرد که در نگاه اول شاید عجیب به نظر برسد: استفاده از کیلومترها یخ در قطب جنوب به‌عنوان آشکارساز ذرات. نتیجه، ساخت IceCube بود؛ رصدخانه‌ای عظیم که در اعماق یخ‌های قطب جنوب قرار گرفته و می‌تواند ردپای نوترینوهای پرانرژی را ثبت کند. 🌌 اهمیت ماجرا فقط در کشف یک نوع ذره نیست. نوترینوهای کیهانی اطلاعاتی را با خود حمل می‌کنند که می‌تواند به ما درباره‌ی پرتوان‌ترین پدیده‌های کیهان، مانند منابع پرانرژی و شتاب‌دهنده‌های کیهانی سرنخ بدهد. 📌 فرانسیس هالزن؛ یکی از چهره‌های کلیدی در شکل‌گیری اخترشناسی نوترینویی. ⚛@ShirazUPhysics

📣 اطلاعیه فوری و هیجان‌انگیز! 🏅✨ انجمن علمی نجوم و اخترفیزیک و انجمن علمی فیزیک با همکاری انجمن علمی لوگوس دانشگاه شیراز برگزار می‌کنند: 📜 آشنایی با تاریخچه نوبل 🎓 گفت‌وگو با اساتید درباره نوبل 🔮 پیش‌بینی برنده جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۶ 🎁 قرعه‌کشی و اهدای جوایز 🎤 با اجرای خانم هدیه شهیمی 🎥 و در پایان، پخش زنده مراسم اهدای نوبل فیزیک ۲۰۲۶ 📅 سه‌شنبه ۱۴ مهرماه ۱۴۰۵ 🕐 ساعت ۱۲:۳۰ 📍 سالن ۲ بخش فیزیک 🪐 @anjomannujum ⚛️ @ShirazUPhysics 🌊 @LogosShirazU

✨ انجمن علمی نجوم و اخترفیزیک با همکاری انجمن علمی فیزیک و رصدخانه ابوریحان بیرونی دانشگاه شیراز، به مناسبت بازگشایی دانشگاه برگزار می‌کند: 🔭 «پیاده‌روی و بازدید از رصدخانه ابوریحان بیرونی» 🗓 سه‌شنبه، ۱۴ مهرماه ۱۴۰۵ 🕔 ساعت ۱۷:۰۰ 📍 محل حرکت: جلوی بخش فیزیک 💫 شرکت در این برنامه رایگان است. 📝 ثبت‌نام برای حضور الزامی است. برای ثبت‌نام به آیدی @kzparsa پیام دهید. بی‌صبرانه منتظر دیدارتان هستیم =) 🪐 @anjomannujum 🌐 @ShirazUPhysics 🔭 @Biruni_Observatory

انتصاب شایسته جناب آقای دکتر منصور حقیقت، استاد بخش فیزیک دانشگاه شیراز، به ریاست مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC) را صمیمانه تبریک و تهنیت عرض می‌کنیم.🌱 بی‌شک حضور یکی از اعضای هیئت علمی دانشگاه شیراز در رأس یکی از نهادهای مهم علمی کشور، مایه مباهات و مسرت جامعه دانشگاهی و علمی دانشگاه شیراز است. برای ایشان در این مسئولیت جدید، توفیق روزافزون و سربلندی آرزومندیم و امید داریم همچون گذشته شاهد دستاوردها و اثرگذاری‌های ارزشمند ایشان در عرصه علم و فناوری کشور باشیم.✨ ⚛@ShirazUPhysics

🎉 #مناسبت‌های_فیزیکی ⚛️ بزرگداشت اروین شرودینگر ۱۲ اوت، زادروز Erwin Schrödinger؛ فیزیک‌دانی که با صورت‌بندی مکانیک موجی، یکی از بنیادی‌ترین پایه‌های مکانیک کوانتومی را بنا کرد. شرودینگر با معادله مشهور خود، یعنی معادله شرودینگر، توصیفی ریاضی از تحول حالت کوانتومی ارائه داد؛ معادله‌ای که امروز همچنان یکی از ارکان اصلی فیزیک کوانتومی است. 🌀 از تابع موج و مفهوم برهم‌نهی گرفته تا آزمایش ذهنی مشهور گربه شرودینگر، ایده‌های او نه‌تنها مسیر فیزیک کوانتومی را تغییر دادند، بلکه نگاه ما به ماهیت واقعیت در مقیاس کوانتومی را نیز به چالش کشیدند. 🏆 شرودینگر در سال ۱۹۳۳، به‌همراه پل دیراک، جایزه نوبل فیزیک را «برای کشف شکل‌های جدید و سازنده نظریه اتمی» دریافت کرد. 🔬 میراث شرودینگر امروز در قلب مکانیک کوانتومی، فیزیک اتمی، شیمی کوانتومی و بسیاری از فناوری‌های مدرن کوانتومی زنده است. 🔰 @ShirazUPhysics

#مناسبت‌های_فیزیکی 🎉 #دانستنیها 💡 ☄️ بارش شهابی چیست؟ بارش شهابی زمانی رخ می‌دهد که زمین از میان جریان ذرات و غبار باقی‌مانده از یک دنباله‌دار یا سیارک عبور می‌کند. این ذرات هنگام ورود به جو زمین بر اثر اصطکاک و فشرده‌شدن هوا داغ و درخشان می‌شوند و چیزی را می‌بینیم که به آن «شهاب» یا همان Shooting Star می‌گوییم. 🌌 بارش شهابی مرداد ۱۴۰۵: اوج بارش شهابی برساوشی امسال در حوالی ۲۱ تا ۲۳ مرداد است؛ بهترین فرصت رصد، به‌خصوص در ساعات نزدیک صبح خواهد بود. منشأ این بارش، ذرات به‌جامانده از دنباله‌دار 109P/Swift–Tuttle است و به نظر می‌رسد شهاب‌ها از سمت صورت فلکی برساوش می‌آیند. 🔭 تفاوت برساوشی و جوزایی چیست؟ • برساوشی (Perseids): ظاهراً از صورت فلکی برساوش می‌آید و منشأ آن دنباله‌دار Swift–Tuttle است. • جوزایی (Geminids): ظاهراً از صورت فلکی جوزا می‌آید و برخلاف بیشتر بارش‌های معروف، منشأ آن سیارک 3200 Phaethon است. ✨ برای دیدن شهاب‌ها نیازی به تلسکوپ ندارید؛ فقط به مکانی دور از آلودگی نوری شهر بروید. اوج اصلی: بامداد پنجشنبه ۲۲ مرداد ۱۴۰۵ 🔰@ShirazUPhysics

🎉 #مناسبت‌های_فیزیکی ⚛️ بزرگداشت پل دیراک ۸ اوت، زادروز Paul Dirac؛ فیزیک‌دانی که با پیوند دادن مکانیک کوانتومی و نسبیت، یکی از مهم‌ترین پایه‌های فیزیک مدرن را بنا کرد. دیراک با معادله مشهور خود برای الکترون، نه‌تنها توصیفی کوانتومی از ذرات ارائه داد، بلکه به پیش‌بینی وجود پادذره‌ها نیز انجامید؛ پیش‌بینی‌ای که بعدها با کشف پوزیترون تأیید شد. 🏆 او در سال ۱۹۳۳ جایزه نوبل فیزیک را به‌دلیل کشف شکل‌های جدید و سازنده نظریه اتمی دریافت کرد. 🔬 از معادله دیراک تا مفهوم پادماده، ایده‌های او همچنان بخش جدایی‌ناپذیری از فیزیک ذرات و نظریه کوانتومی هستند. 📅 این مناسبت مربوط به دیروز، ۸ اوت، زادروز پل دیراک است. 🔰@ShirazUPhysics

🎉 #مناسبت‌های_فیزیکی ⚛️ بزرگداشت رابرت هوک ۱۸ ژوئیه، زادروز Robert Hooke فیزیک‌دانی که نشان داد مواد در برابر کشش و فشردگی چگونه به شکلی منظم و قابل پیش‌بینی رفتار می‌کنند. پژوهش‌های او بنیان درک ما از کشسانی مواد را شکل داد و به یکی از پایه‌های مکانیک و مهندسی مدرن تبدیل شد. هوک همچنین با مشاهدات میکروسکوپی خود، دریچه‌ای تازه به جهان موجودات ریز گشود و واژه «سلول» را وارد علم کرد. 🔬 از رفتار فنرها تا دنیای شگفت‌انگیز میکروسکوپی، نام او در تاریخ علم جاودانه است. 🔰@ShirazUPhysics

🔴 آیا اینشتین در مورد چیزی اشتباه می‌کرد؟ 💠 پارت پنجم (آخر) به‌گفته یونس: «ممکن است نسبیت عام اشتباه باشد. همچنین ممکن است مکانیک کوانتومی وقتی از سامانه‌هایی با گرانش بسیار قوی صحبت می‌کنیم – مانند دینامیک در مقیاس پلانک، یعنی فواصل فوق‌العاده کوچکی که اثرات کوانتومی در آنها غالب است – توصیف درستی ندهد. برای نمونه، مرکز یک سیاه‌چاله، هم در مقیاس کوانتومی فشرده است و هم در دل شدیدترین میدان گرانشی جهان قرار دارد؛ جایی که نسبیت عام تکینگی را پیش‌بینی می‌کند، اما مکانیک کوانتومی هیچ ابزاری برای توصیف آن ندارد.» با این همه، بسیاری از اشتباهات اینشتین در نهایت علم را به پیش راندند. نورتون می‌گوید: «نسبیت عام خود مثال خوبی است. اینشتین آن را بر پایه دو ایده بنا کرد: تعمیم اصل نسبیت به حرکت شتاب‌دار، و چیزی که بعدها اصل ماخ نامید. اما هیچ‌کدام از این دو، با نظریه نهایی نسبیت عام او سازگار در نیامدند.» شاید اشتباهات اینشتین برای دیگران غافل‌گیرکننده باشد، اما برای خودش نه. یک بار، وقتی با همکارش لئوپولد اینفلد مشغول نوشتن کتابی بود، اینفلد به او گفت که به خاطر اسم اینشتین روی جلد، دقت مضاعفی به خرج خواهد داد. اینشتین خندید و گفت: «مقاله‌های نادرستی هم به نام من وجود دارد». 🌐 منبع : وبسایت انجمن فیزیک ایران 🔰@ShirazUPhysics

🔴 آیا اینشتین در مورد چیزی اشتباه می‌کرد؟ 💠 پارت چهارم اینشتین و مکانیک کوانتومی ⚛ مقاومت اینشتین در برابر مکانیک کوانتومی، شاید مشهورترین اشتباه او باشد. اصلی‌ترین نقطه‌ی اختلاف او، پدیده‌ی درهم‌تنیدگی کوانتومی بود: این ایده که دو ذره می‌توانند چنان به هم وابسته شوند که اندازه‌گیری یکی، بی‌درنگ بر دیگری تأثیر بگذارد – فارغ از هر فاصله‌ای که میانشان باشد. او در نامه‌ای به همکارش ماکس بورن در سال ۱۹۴۷ نوشت: «نمی‌توانم بطور ‌جدی به این باور برسم، چون این نظریه با این تصور که فیزیک باید بازنمودی از واقعیت در زمان و مکان باشد – فارغ از هرگونه کنشِ شبح‌وار از فاصله – همخوانی ندارد.» اینشتین گمان می‌کرد این اثر آنی، نسبیت خاص را نقض می‌کند؛ نسبیتی که می‌گوید هیچ چیز سریع‌تر از نور حرکت نمی‌کند. از این رو، نتیجه گرفت که مکانیک کوانتومی باید ناقص باشد و باید توصیفی عمیق‌تر و ناشناخته از واقعیت وجود داشته باشد که نظم را به آن بازگرداند. یونس گفت: «اینشتین در حالی که از مکانیک کوانتومی خوشش نمی‌آمد، از دنیا رفت». تا سال ۱۹۶۴، یعنی نزدیک به یک دهه پس از مرگ او، جان بل نبود که ثابت کند درهم‌تنیدگی واقعیت دارد. یونس افزود: «امروزه بسیاری از فناوری‌های ما بر مکانیک کوانتومی استوارند، بنابراین می‌دانیم که این نظریه درست است. اما همچنان با نسبیت عام و نظریه کلاسیک [اینشتین] سازگاری کامل ندارد.» ادامه دارد... 🔰@ShirazUPhysics

🔴 آیا اینشتین در مورد چیزی اشتباه می‌کرد؟ 💠 پارت سوم محاسبه «بی‌نهایت‌های غیرممکن» ♾ نکته جالب این است که اینشتین دو بار به یک نوع اشتباه برخورد کرد – یا دست‌کم چنین به نظر می‌رسید. اوu هنگام بررسی ریاضیات مربوط به سیاه‌چاله‌ها، بار دیگر با بینهایت‌های ریاضی مواجه شد؛ این بار در مرز یک سیاه‌چاله. و باز هم نتیجه گرفت که چنین چیزی نمی‌تواند در جهان واقعی وجود داشته باشد. جان دی. نورتون، استاد گروه تاریخ و فلسفه علم در دانشگاه پیتسبورگ، در ایمیلی به لایو ساینس (Live Science) توضیح داد: «اینشتین همواره نسبت به وجود سیاه‌چاله‌ها تردید داشت. او مصمم بود که یک تکینگی در فضازمان، پیش از آنکه به افق رویداد برسیم، ظاهر می‌شود – در حالی که امروز افق رویداد را صرفاً نقطه‌یک بی‌بازگشت برای هر چیزی که درون سیاه‌چاله سقوط می‌کند می‌دانیم.» اما این بار، اینشتین قانع نشد که اشتباه کرده است. نورتون معتقد است که این تنها سرسختی نبود؛ بلکه ریشه در باور فلسفی اینشتین درباره نسبت ریاضیات و فیزیک داشت. به‌گفته نورتون: «تحلیل‌های جایگزینی که نشان می‌دادند آن بینهایت‌های ریاضی صرفاً زاییده روش‌های خاص ریاضی‌اند که خودش ترجیح می‌داد، نتوانستند او را متقاعد کنند.» ادامه دارد... 🔰@ShirazUPhysics

🔴 آیا اینشتین در مورد چیزی اشتباه می‌کرد؟ 💠 پارت دوم یکی از معروف‌ترین پیش‌بینی‌های او، دست‌خوش یک اشتباه ریاضی شد. در سال ۱۹۱۶، اینشتین به‌درستی دریافته بود که شتاب ماده می‌تواند موج‌هایی در فضا-زمان ایجاد کند – همان چیزی که امروز امواج گرانشی می‌نامیم. اما وقتی او و فیزیکدان ناتان روزن خواستند این امواج را با فرمول‌های ریاضی توصیف کنند، به مشکل خوردند: به‌گفته یونس، هر جوابی برای معادلات نسبیت عام که شامل امواج گرانشی می‌شد، «تکینه» می‌گردید. «این جواب‌ها تکینگی داشتند... واگرا می‌شدند. و راه‌حلی که واگرا شود، نمی‌تواند نمایش‌دهنده واقعیت فیزیکی باشد.» به همین دلیل، اینشتین نظر قبلی خود را کنار گذاشت و نتیجه گرفت که امواج گرانشی احتمالاً وجود ندارند. یافته‌هایش را نوشت و برای مجله Physical Review فرستاد – مجله‌ای که تازه فرایند داوری همتا (ارسال مقاله به متخصصان ناشناس برای بررسی) را آغاز کرده بود. یک داور ناشناس به یک خطای ریاضی در کار اینشتین پی برد. وقتی اینشتین از این موضوع باخبر شد، آن‌قدر برآشفت که مقاله را پس گرفت و به مجله دیگری فرستاد. با این حال، داور درست می‌گفت: آن بینهایت‌های ریاضی، در واقع یک مسئله مختصاتی بود – درست مانند خطوط طول جغرافیایی که در قطب شمال به هم می‌رسند و در ظاهر «تکینگی» دارند، در حالی که خود قطب شمال پدیده غیرعادی ندارد. ریاضیات اینشتین را می‌شد با انتخاب دستگاه مختصات دیگری اصلاح کرد. بی‌آنکه اینشتین بداند، همان داور با دستیار اینشتین دوست شد و اشکال را به او توضیح داد؛ دستیار هم موضوع را برای اینشتین روشن کرد. اینشتین اشتباه را تصحیح کرد و مقاله را با نتیجه‌گیریِ کاملاً مخالف – یعنی اثبات وجود امواج گرانشی – دوباره منتشر نمود. ادامه دارد... 🔰@ShirazUPhysics

💡#دانستنیها #فیزیک_نظری 🔴 آیا اینشتین در مورد چیزی اشتباه می‌کرد؟ 💠 پارت اول آلبرت اینشتین به عنوان یک نابغه شناخته می‌شود، اما حتی او هم اعتراف کرد که کارش بی‌نقص نبوده است. پس او چه اشتباهی کرده است؟ آلبرت اینشتین نظریه نسبیت را ارائه داد، اثر فوتوالکتریک را توضیح داد و وجود امواج گرانشی را پیش‌بینی کرد. او درک ما از فضا، زمان و گرانش را دگرگون ساخت. به‌قدری شهرت یافت که نام «اینشتین» در فرهنگ عامه مترادف با «نبوغ» شد. اما نابغه بودن به‌معنای خطاناپذیری نیست. پس آیا اینشتین تا به حال اشتباه کرده است؟ نیکلاس یونس، فیزیکدان نظری در دانشگاه ایلینوی اوربانا-شمپین، در گفت‌وگو با لایو ساینس می‌گوید: «قطعاً در خیلی چیزها اشتباه می‌کرد. اما او را بیشتر به خاطر درست هایش به یاد می‌آوریم، چون چنان جهان علم را تکان دادند که اثراتش به تمام زمین رسید.» ادامه دارد... 🔰@ShirazUPhysics

💡#دانستنیها #نسبیت 🔴 چرا سرعت نور برای همه ناظران یکسان است؟ 🔹 در مکانیک کلاسیک انتظار داریم سرعت‌ها با هم جمع شوند. برای مثال اگر فردی داخل قطاری در حال حرکت توپ را پرتاب کند، ناظر بیرونی سرعتی برابر مجموع دو سرعت اندازه‌گیری می‌کند. اما نور از این قاعده پیروی نمی‌کند. 🔸 آزمایش مایکلسون–مورلی نشان داد که سرعت نور مستقل از حرکت ناظر و منبع است و همواره مقدار ثابتی دارد: 🔹 همین نتیجه، یکی از پایه‌های شکل‌گیری نسبیت خاص اینشتین شد. در نسبیت، دیگر زمان و فضا کمیت‌هایی مطلق نیستند؛ بلکه اندازه‌گیری آن‌ها به چارچوب مرجع ناظر وابسته است، درحالی‌که سرعت نور ثابت باقی می‌ماند. 🔻در واقع نسبیت بیان نمی‌کند که نور «رفتار عجیبی» دارد؛ بلکه نشان می‌دهد برداشت شهودی ما از زمان و فضا در سرعت‌های بالا دیگر معتبر نیست. 🔰@ShirazUPhysics

💡#دانستنیها #فیزیک_نظری #نسبیت_عام 🔴 چرا گرانش در نسبیت عام «نیرو» محسوب نمی‌شود؟ 🔹 در مکانیک نیوتونی، گرانش به‌عنوان نیرویی توصیف می‌شود که بین جرم‌ها اثر می‌کند و مسیر حرکت اجسام را تغییر می‌دهد. اما در نسبیت عام، اینشتین توصیف متفاوتی ارائه داد: جرم و انرژی، ساختار فضا-زمان را خمیده می‌کنند و اجسام در این هندسهٔ خمیده حرکت می‌کنند. معادلهٔ میدان اینشتین این ارتباط را توصیف می‌کند. 🔸 در این معادله: · تنسور تنش-انرژی بیانگر توزیع جرم، انرژی و تکانه است. · تنسور اینشتین خمیدگی فضا-زمان را توصیف می‌کند. · ثابت جهانی گرانش و سرعت نور نیز در آن نقش دارند. 🔹 بنابراین زمین به دور خورشید «کشیده» نمی‌شود؛ بلکه در خمیدگی ایجادشده توسط جرم خورشید، طبیعی‌ترین مسیر ممکن (ژئودزیک) را طی می‌کند. 🔻در نتیجه، در نسبیت عام گرانش دیگر یک نیروی معمولی نیست؛ بلکه جلوه‌ای از هندسهٔ فضا-زمان محسوب می‌شود. 🔰@ShirazUPhysics

💡 #دانستنیها #ترمودینامیک #فیزیک_آماری 🔴 چرا در مقیاس ماکروسکوپی «جهت» در طبیعت ظاهر می‌شود؟ 🔹 در سطح بنیادی، قوانین فیزیکی اغلب تفاوتی میان گذشته و آینده قائل نمی‌شوند. اما وقتی تعداد زیادی ذره در کنار هم قرار می‌گیرند، یک ویژگی جدید ظهور می‌کند: جهت‌مندی زمان. 🔸 این جهت‌مندی به این دلیل شکل می‌گیرد که برخی وضعیت‌های کلی سیستم بسیار محتمل‌تر از سایر حالت‌ها هستند. 🔹 بنابراین سیستم‌ها به‌طور طبیعی به سمت حالت‌هایی حرکت می‌کنند که تعداد بیشتری از آرایش‌های ممکن را در خود جای می‌دهند، بدون اینکه نیازی به «نیرو» یا «مکانیزم هدایت‌کننده» باشد. 🔻 نتیجه مهم این است که چیزی که ما به‌عنوان قانون افزایش آنتروپی می‌بینیم، در واقع بیان آماری رفتار جمعی تعداد بسیار زیادی جزء ساده است، نه یک قانون مستقل بنیادی. 🔰@ShirazUPhysics

☕️ #کافه_فیزیک 📯 انجمن علمی فیزیک دانشگاه شیراز برگزار می‌کند: ✨موضوع : آزمایش میلر–یوری و خاستگاه حیات : نگاهی از دیدگاه ترمودینامیک و مکانیک آماری ⚡️ارائه توسط : سروش ترابی زاده آزمایش میلر–یوری یکی از مهم‌ترین آزمایش‌ها در زمینهٔ برسی منشأ حیات است که نشان داد مولکول‌های آلی می‌توانند در شرایط مشابه زمین اولیه از مواد ساده تشکیل شوند. از دیدگاه مکانیک آماری، این فرایند نتیجهٔ برهم‌کنش‌های تصادفی مولکول‌ها و توزیع انرژی میان آن‌هاست. این آزمایش نقش قوانین فیزیک و شیمی را در شکل‌گیری بلوک‌های اولیهٔ حیات نشان می‌دهد و ارتباطی میان شیمی پیش‌زیستی و مکانیک آماری برقرار می‌کند. 🗓تاریخ: دوشنبه ۲۵ خرداد ماه ۱۴۰۵ ⏰ساعت : ۱۲:۳۰ الی ۱۳:۳۰ 📍بستر: ادوبی کانکت : https://vroom.shirazu.ac.ir/elmi30 ⚛ @ShirazUPhysics

💡#دانستنیها 🔴 نور چگونه از «همه مسیرها» به یک رفتار مشخص می‌رسد؟ 🔹 در اپتیک کلاسیک، مسیر نور با اصلی به نام اصل فرما توصیف می‌شود: نور مسیری را طی می‌کند که زمان انتشار (یا طول مسیر نوری) نسبت به تغییرات کوچک مسیر، ایستا باشد. این تصویر در نگاه کوانتومی گسترش پیدا می‌کند. 🔸 در فرمول‌بندی انتگرال مسیر فاینمن، به‌جای یک مسیر یکتا، به هر مسیر ممکن یک دامنهٔ احتمال نسبت داده می‌شود و دامنهٔ نهایی از جمع تداخلی همهٔ این سهم‌ها به‌دست می‌آید. 🔹 نکتهٔ کلیدی اینجاست: این «جمع روی همهٔ مسیرها» به این معنا نیست که نور در تصویر کلاسیکی واقعاً همهٔ مسیرها را طی می‌کند؛ بلکه روشی بنیادی برای توصیف دینامیک کوانتومی نور است. 🔻 در حد کلاسیکی، رفتار آشنای نور از اصل فاز ایستا پدیدار می‌شود؛ مسیرهای نزدیک به مسیر کلاسیکی فازهای مشابهی دارند و به‌صورت سازنده با یکدیگر جمع می‌شوند، در حالی که سهم بسیاری از مسیرهای دیگر به دلیل اختلاف فاز، یکدیگر را خنثی می‌کنند. 🔹 هنگامی که همدوسی در اثر برهم‌کنش با محیط کاهش یابد، آثار تداخلی و کوانتومی تضعیف می‌شوند و الگوهایی مانند تداخل و پراش به‌تدریج محو می‌گردند. 🔰@ShirazUPhysics