کانال تخصصی اقتصاد

📹 فریب رشد اقتصادی این سال‌ها را نباید خورد ▫️آمار رشد اقتصادی در دولت جدید بهبود یافته است. اما آیا این رشد رفاه ایرانیان را بهتر کرده است؟ از سوی دیگر، آیا این رشد پایدار خواهد بود؟ ▫️در یک میزگرد از ویژه‌نامه نوروزی گروه رسانه‌ای دنیای اقتصاد، پرسش‌های بالا را با دو اقتصاددان -محمدمهدی بهکیش و پرویز خوشکلام‌خسروشاهی- در میان گذاشتیم. ▫️خسروشاهی با تکیه بر داده‌ها نشان داد که رشد اقتصادی این سال‌ها اکثرا حاصل از نفت است. بهکیش با اشاره به پایه‌های توسعه اقتصادی، توضیح داد مقدمات و شرایط فعال شدن این پایه‌ها در ایران با شرایط کنونی اصلا مهیا نیست. ▫️اما راه‌حل چیست؟ در این بخش موارد متعددی مطرح شد؛ از این‌که چطور ذی‌نفعان تحریم بزرگ‌ترین مانع حال حاضر هستند تا این‌که وقتی اقتصادی این‌قدر معیوب و مشکل‌دار است بهتر آن است که خودش را به جریان‌ها قوی و مولد خارجی وصل کند و به‌عبارتی، خودش را از شر خودش خلاص کند.

💠 دکتر عبدالناصر همتی: جناب آقای رئیسی ⁩ ! 🔹‏روندقیمت اقلام سفره مردم و داراییها به رغم تمامی وعده ها و بهبود درآمدهای ارزی دولت، مسیر غیر قابل قبولی را طی می کند. 🔹‌‏احساس مردم از انچه که برسر سفره آنها آمده و درحال وقوع است،مؤید رها شدگی اقتصاد است. 🔹‏کارامدی ⁩ و ⁧مدیریت ⁩ دولت، حتی نزد طرفدارانش هم دیگر مورد تردید است!

داستان متفاوت تورم اجاره در سبد مصرفی 💢تورم ۱۴۰۲ طبق برآورد مرکز آمار ایران، ۳۲٫۳ درصد بوده است؛ عددی که بیش از ۲۰ درصد از نرخ ۵۴ درصدی پایان سال گذشته کمتر است. 🔺مهم‌ترین عامل محاسباتی این کاهش این بود که جهش قیمتی ناشی از حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی در خرداد ۱۴۰۱ باعث شده بود تورم در این سال یک پله بالاتر برود اما تا پایان ۱۴۰۲ اثری از آن افزایش قبلی در نرخ تورم یک ساله وجود نداشته باشد. 🔺منحنی زردرنگ در نمودار بالا روندی به کلی متفاوت را طی کرده است. در حالی که اکثر بخش‌های اصلی سبد مصرفی با کاهش تورم روبه‌رو بوده‌اند، تورم اجاره به آرامی افزایش یافته است. در مجموع، در میان نوسانات سایر بخش‌ها در پنج سال گذشته، اجاره که یک‌سوم سبد مصرفی را طبق فرض مرکز آمار تشکیل می‌دهد، مدام تورم فزاینده داشته است.

⭕️ ۷۵ اقتصاددان در نظرسنجی «دنیای‌اقتصاد» چشم‌انداز سال جدید را بررسی کردند ۱۰ تابلو از اقتصاد ۱۴۰۳ نتایج نظرسنجی نشان می‌دهد نزدیک به ۹۰‌درصد از کارشناسان اقتصادی، ادامه ثبات نسبی بازار ارز در سال ۱۴۰۳ را بعید و دور از دسترس می‌‌‌دانند؛ موضوعی که با توجه به جهش‌‌‌های دلار در روزهای پایانی ۱۴۰۲ و روزهای آغازی ۱۴۰۳ در تعطیلات نوروزی، نامعقول نیست. البته قطعا اصلاح سیاست‌‌‌ها می‌‌‌تواند در مهار نوسانات ارزی راهگشا و مفید باشد اما نوسان ولی جزئی جزء جدایی‌‌‌ناپذیر بازار ارز در سال‌جاری خواهد بود. ✅ مدل اصلاح نظام مالیاتی که در بین سیاستگذاران کنونی با جدیت دنبال می‌شود، از پختگی و جامعیت لازم برخوردار نبوده و احتمالا اثرات سوئی بر انگیزه تولید کالا و خدمات، عرضه نیروی کار و سرمایه‌گذاری خواهد داشت. برای نمونه نرخ مالیات بر حقوق کارمندان و انواع درآمدها در سال ۱۴۰۲ بین ۱۰ تا ۳۰‌درصد بر اساس میزان درآمد نوسان داشت که در سال جدید ظاهرا باز هم افزایشی خواهد بود. همچنین سقف معافیت‌‌‌های مالیاتی در سال گذشته ۱۲۰میلیون تومان در نظر گرفته شده بود که ظاهر امسال تغییراتی خواهد داشت. ✅ «مهم‌ترین اقدام دولت، در وهله نخست باید بازگرداندن اعتماد عمومی باشد و پس از آن رفع موانع تجاری که در رأس آنها تحریم‌‌‌هاست، باید در دستور کار قرار گیرد. در وهله بعد، باید هریک از بازوهای اجرایی اقتصادی به وظیفه ذاتی خود بازگردند و هدف‌گذاری‌هایشان را بر این مبنا تنظیم کنند. در همین راستا، هدف بانک مرکزی باید معطوف به کنترل نرخ تورم شود و هدف وزارت اقتصاد نیز باید تسهیل محیط کسب‌وکار و برنامه‌ریزی اقتصادی باشد.» ✅ «سال آینده با توجه به قوت گرفتن سناریوی قدرت رسیدن ترامپ شاهد افزایش شدید نااطمینانی‌ها در اقتصاد خواهیم بود که نرخ ارز و به تبع آن تولید اقتصادی و سرمایه‌گذاری‌ها و البته بازار دارایی‌ها را متاثر خواهد کرد. از شوک ترامپ که بگذریم، مالیات‌‌‌ستانی گسترده، مشکلات زیرساختی (برق و گاز و...) و ادامه سیاست کنترل ترازنامه بانک‌ها همچنان بر هزینه‌‌‌های تولید خواهد افزود. در چنین وضعیتی، سیاست کلی دولت جز «دیپلماسی ارزی فعال» (در خارج) و البته «پرهیز از بیش‌‌‌کنش‌‌‌گری و واکنش بیش از اندازه به شوک‌های احتمالی» (در داخل) نمی‌تواند باشد.»/متن کامل ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

▫️دکتر فرهاد نیلی به ۹ عامل محدودکننده رشد اقتصادی بلندمدت کشور اشاره کرد که از جمله آن‌ها می‌توان به بی‌ثباتی، تورم بالا، تحریم، محدودیت تأمین مالی، بهره‌وری پایین و... اشاره کرد. ▫️وی همچنین به مزایای اقتصاد دیجیتال و فرصت‌های آن با توجه به محدودیت‌های کشور پرداخت و تأکید کرد که تأمین مالی و برخی مسائل دیگر در اقتصاد دیجیتال راحت‌تر است.

⭕️ بزرگترین تولیدکنندگان نفت جهان

▫️سال گذشته در شهرهای جدید پرند و پردیس قیمت ودحدهای مسکن مهر در چه محمدوده‌ای قرار داشت و این نرخ‌ها با چه محلاتی در تهران قابل مقایسه است؟

🔵 #میلتون_فریدمن که بود؟ ◽️میلتون فریدمن یکی از تاثیرگذارترین اقتصاددان‌های قرن بیستم بود. کمتر اقتصاددانی به مانند فریدمن هم در دنیای آکادمیک و هم در دنیای رسانه به موفقیت‌های بزرگ رسیده است. در سال ۱۹۷۶ او نوبل اقتصاد دریافت کرد. به خاطر فریدمن، دپارتمان اقتصاد دانشگاه شیکاگو به شهرتی جهانی دست یافت و اقتصاددان‌های معروفی در آنجا تحصیل کردند، برای مثال گری بکر که خود برنده نوبل اقتصاد شد در این دانشگاه تحصیل کرد. در کنار کارهای قوی آکادمیک، فریدمن کتاب‌های زیادی برای عامه مردم نوشت. در سال ۱۹۶۲ او با همسرش کتاب سرمایه‌داری و آزادی را نوشت که با زبان شیوایش، میلیون‌ها نفر را با اقتصاد آشنا کرد.

⭕️ دکتر هاشم اورعی، استاد دانشگاه در گفت‌وگو با «انتخاب»: برای افزایش تولید سه مؤلفه لازم داریم؛ سرمایه‌گذاری جدید، فناوری و مدیریت؛ هیچکدام از این موارد را به اندازه کافی نداریم هاشم اورعی، استاد برق دانشگاه شریف، درباره علت ناترازی گاز گفت: وقتی صحبت از ناترازی می‌شود باید به تولید و مصرف توجه کنیم. تضاد این دو به ناترازی تبدیل می‌شود. ما برای اینکه ناترازی نداشته باشیم باید تولید را زیاد و مصرف را کم کنیم. ما در هر دو بخش مشکل داریم. ناترازی انرژی در ایران صرفاً به گاز خلاصه نمی‌شود و برق نیز دچار ناترازی جدی است. میزان مصرف بالا در کنار هدررفت انرژی و ناترازی و عدم سرمایه‌گذاری، وضعیت تولید و مصرف را به نقطه حاد نزدیک‌تر می‌کند که نیازمند نگاه واحد و جدی به این پدیده مهم است. هاشم اورعی، استاد دانشگاه شریف، درباره علت ناترازی گاز به «انتخاب» گفت: وقتی صحبت از ناترازی می‌شود باید به تولید و مصرف توجه کنیم. تضاد این دو به ناترازی تبدیل می‌شود. ما برای اینکه ناترازی نداشته باشیم باید تولید را زیاد و مصرف را کم کنیم. ما در هر دو بخش مشکل داریم. ما برای افزایش تولید سه مؤلفه لازم داریم، اول سرمایه‌گذاری جدید است. دوم فناوری و سوم مدیریت است. ما هیچکدام از این موارد را به اندازه لازم و کافی نداریم. ۸۰ درصد چاه‌های ما در نیمه دوم عمرشان قرار دارند. وقتی چاه‌ها در این مرحله قرار می‌گیرند با کاهش فشار مواجه می‌شوند. وقتی کاهش فشار صورت می‌گیرید تولید پایین می‌آید. وی در ادامه در رابطه با عدم سرمایه‌گذاری مناسب بیان کرد: در پایان سال ۱۴۰۲ وزارت نفت مدعی شد که ۲۰ میلیارد دلار برای سرمایه‌گذاری قرارداد بسته است، اما معلوم نیست این ۲۰ میلیارد دلار از کجا تأمین می‌شود. از نظر من این قرارداد‌ها بدون مشارکت صاحبان تکنولوژی نمی‌توانند فناوری لازم را تأمین کنند. من امیدی به این فعالیت‌ها ندارم و بعید به نظر می‌رسد که بتوانند تولید را افزایش دهند. اما اگر فرض کنیم سرمایه‌گذاری کردیم و فناوری هم داریم به میزان هدررفت برمیخوریم. میزان هدررفت در انتقال و توزیع به شدت بالاست. عدد‌هایی که گفته می‌شود تا روزی ۳۰۰ میلیون مترمکعب یعنی یک سوم تولید ماست. در حالت کلی عمر صنعت گاز ما بالاست و باید هرسال مقداری از تجهیزات تعویض شود. اورعی درباره هدررفت و ناترازی برق گفت: در مورد برق هم آن میزان سرمایه‌گذاری که باید برای تعویض تجهیزات انتقال و توزیع استفاده می‌کردیم را نداریم. ما حدود ۸ درصد تلفات تولید و ۵ درصد در انتقال و ۲۰ درصد در توزیع هدررفت برق داریم. در این نقطه نیز سرمایه‌گذاری صورت نگرفته است. میزان رشد تقاضا از میزان رشد تولید بیشتر است که باعث ناترازی فزاینده در برق و گاز می‌شود. مشکلات جلوگیری از بالا رفتن تقاضا را باید مدیریت کنیم. ما نباید فقط دنبال تولید برویم، چون مصرف ما خیلی زیاد است و ۳/۲ اروپا گاز مصرف می‌کنیم و یک سوم کل گاز مصرفی کشور در بخش خانگی است که هزینه واقعی آن را پرداخت نمی‌کنند و تقریباً رایگان است. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔸 کوچک‌شدن طبقه متوسط؛ مهم‌ترین تغییر اجتماعی سال ۱۴۰۲/ جامعه ایران دیگر یک جامعه سنتی نیست امان‌الله قرائی‌مقدم، جامعه‌شناس به #خبرآنلاین می‌گوید: ▫️تغییر بسیار مهمی که در سال ۱۴۰۲ شاهد آن بودیم، «کوچک‌شدن طبقه‌ متوسط» است. این طبقه، سپر مقاومتی طبقات پایین در مقابل طبقات بالاست و ضعیف‌شدن آن به ضرر جامعه است. ▫️وقتی این طبقه فرو می‌ریزد، طبقات زیرین را به جنبش و حرکت درمی‌آورد و می‌تواند آنها را علیه طبقات بالا، حاکمیت و دولت برانگیزاند. ▫️ناآگاهی، رانت، رشوه، خلف وعده، روابط‌مداری و ناشایسته‌سالاری‌ در جامعه ما بسیار است و این بر کسی پوشیده نیست. اقتصاد بیمار است و گرانی و تورم بیداد می‌کند. مجموعه این عوامل طبقه متوسط را تحت فشار قرار می‌دهند و منجر به تخریب آن می‌شوند./متن کامل

🔺 شاخص توزیع درآمد و درجه توسعه یافتگی 🔻دکتر محمدرضا منجذب ❄️ اخیرا گزارشی توسط سازمان ملل ارایه شد و در آن اشاره شد که ایران از نظر شاخص توزیع درآمد ضریب جینی در وضعیت توزیع درآمدی بهتری نسبت به مالزی و ترکیه و برزیل قرار دارد (اینجا را ببینید). ❄️ بطور معمول برای بررسی مقایسه ای چند کشور باید چندین شاخص همزمان مورد بررسی و تحلیل قرار گیرد. در فرایند توسعه اقتصادی توزیع درآمد از شکل یوی برعکس تبعیت می کند. بطوریکه در ابتدای فرایند توزیع درآمد بدتر می شود و ضریب جینی افزایش می یابد و در اواخر فرایند توسعه این شاخص کاهش می یابد. چنانچه این گزارش تایید می کند، این عدد در ایران کمتر از سه کشور دیگر هست. ❄️ اما اگر فرایند درآمد سرانه چهار کشور بررسی و مقایسه گردد، حاکی از پیشی گرفتن مالزی، ترکیه و برزیل است. حداقل سه دلیل می توان اقامه کرد که کشورهای مزبور در فرایند توسعه و صنعتی شدن از ایران جلوتر هستند و روی منحنی یوی برعکس جلوتر هستند: ❄️ اول درآمد سرانه این کشورها در طول زمان از ایران پیشی گرفته است. دوم این کشورها هنوز جزو کشورهای توسعه یافته قرار ندارند، و به همین دلیل توزیع درآمدشان به قسمت پایین منحنی یوی برعکس نزدیک نشده است. سوم این کشورها برنامه های توسعه خود را دنبال می کنند، در حالی که ایران در عمل هیچ برنامه توسعه بلندمدت و خاصی را دنبال نمی کند. ❄️نکته دیگر اینکه هرچند در فرایند توسعه ضریب جینی کاهشی هست، لیکن اینکه یک برنامه توسعه ای و هدف آن توزیع برابرتر درآمد (مانند سوئد) و یا کمتر برابر (مانند آمریکا) باشد، عدد شاخص ضریب جینی یکسان نخواهد بود. ❄️نکته پایانی، اینکه متاسفانه تورم بالا و شدید سالیان اخیر، طبقه متوسط ایران را کوچکتر و فقیرتر کرده و احتمالا توزیع درآمد برابرتر شده است! ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‎‌‌‌‎‌‌‌‌‎‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ 🌐 کانال دکتر منجذب

‍🔻 ‍ تاثیر خروج ترامپ از برجام بر متغیرهای کلان به روایت تصویر 🔺 دکتر محمدرضا منجذب: 🔹 بر مبنای داده های مستخرج از سایت بانک مرکزی، تمامی متغیرها، از جمله مصرف بخش خصوصی، مصرف بخش دولت، صادرات و واردات به قیمت ثابت 95 و میلیارد ریال بعد از خروج ترامپ از برجام (در سال 1397) کاهش داشته است. این متغیرها هنوز به شرایط قبل از 97 برنگشته اند. ضمن اینکه جمعیت ایران در این سالها افزایش داشته است. در نتیجه متغیرهای سرانه کاهش بیشتری داشته است. ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‎‌‌‌‎‌‌‌‌‎‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ 🌐 کانال دکتر منجذب

🎥 معماری معیوب اقتصاد ایران ▫️هدف‌گذاری هر اقتصادی رسیدن به رشد پایدار است. اما اقتصاد ایران به دلایل متعدد چندین سال است که در جست و جوی رسیدن به رشد به این در و آن در می‌زند. سیاست‌گذاران و دولتمردان در ظاهر با اصلاحاتی سعی در انداختن اقتصاد روی غلتک رشد کرده اند. ▫️ولی دکتر داوود سوری، اقتصاددان معتقد است برای رسیدن به رشد باید بیش از اصلاحات سطحی تغییر ایجاد کرد. چرا که معماری اقتصاد ایران به گونه‌ای طراحی شده که منتج به رشد نخواهد شد. ▫️داوود سوری این سخنرانی را در همایش «چشم انداز اقتصاد ایران ۱۴۰۳» که به ابتکار گروه رسانه‌ای دنیای اقتصاد برگزار شد، انجام داد.