Meow History

نام پارسی: یک شب با پادشاه سال ساخت: 2006 کشور: آمریکا بر پایه ی کتاب اِستِر در عهد عتیق (تورات/کتاب مقدس) داستان چیست؟ داستان درباره ی اِستِر، یک دختر یهودی است که به همسری خشایارشا بزرگ درمی‌آید و سپس قوم خود را از توطئه هامان نجات می‌دهد تنها فیلمیه که نزدیک به خشایارشا قیافش و رفتارش نزدیک به سر ستون های تخت پارسه و گفته های خودش تو کتیبه هاس

تاکنون هیچ سریال داستانیِ بزرگ و مستقلی که فقط درباره ی سلسله ی هخامنشیان یا کوروش، داریوش و خشایارشا ساخته شده باشد، وجود ندارد. بیشتر آثاری که ساخته شده‌اند مستند هستند یا هخامنشیان را تنها بخشی از داستان خود قرار داده‌اند و تا امروز ایران ، سریال تلویزیونی بزرگی درباره ی هخامنشیان ساخته نشده است در سال‌های گوناگون طرح‌هایی برای ساخت مجموعه‌هایی درباره ی کوروش بزرگ مطرح شده اما هیچ‌کدام به پخش یک سریال کامل نرسیده‌اند

کشورساخت : آمریکا موضوع: نبرد ترموپیل شاه هخامنشی: خشایارشا ارزش تاریخی: نسبت به فیلم 300 محصول 2014 واقع‌گرایانه‌تر است اما همچنان از نگاه یونانی روایت می‌شود

این سریال بیشتر درباره ی اسکندر است، اما در بخش‌های پایانی داریوش سوم ( اخرین شاه هخامنشی ) را نیز نشان می‌دهد.

درباره ی شاهنشاهی هخامنشی، داریوش، راه شاهی، آبراه مصر، پارسه و دیگر دستاوردهای مهندسی و کشورداری هخامنشیان

یکی از کامل‌ترین مجموعه‌ها درباره ی هخامنشیان 24 بخش دارد و درباره ی کوروش، کمبوجیه، داریوش، خشایارشا، تخت پارسه پارسه ، شوش و ساختار شاهنشاهی سخن می‌گوید. نکته ی مثبتش این است که به سنگ‌نبشته‌ها و یافته‌های باستان‌شناسی هم تکیه می‌کند نه فقط روایت هرودوت

جدا از ماراتون که یونانی ها و غربی ها جهانیش کردن جوری که به یه مسابقه ی دو ساده هم به اسم ماراتون شناخته میشه جالبه بدونید در سال 2020 به مناسبت 2500 سالگی نبرد سالامیس، در یونان برنامه‌های گسترده‌ای برای یادبود این نبرد برگزار شد و حتی بازسازی و برنامه‌های نمایشی مرتبط با آن انجام گرفت

تو این مراسم، نوجوان‌های آتنی برای گرامیداشت پیروزی نبرد سالامیس بر ایرانی‌ها سوار قایق‌هاشون، تو یه بندر کوچیک به صورت نمادین باهم می‌جنگیدن و حتی قبل از این گرامی داشت

یونان، سالامیس همچنان با برنامه‌های آموزشی، آیین‌های یادبود و گاهی بازسازی تاریخی گرامی داشته می‌شود حالا اگر ما این کارا بکنیم یا مراسمی شبیه بهش برگزار کنیم برای کشور خودمون خودبزرگ بین و متوهم و احمق خطاب میشیم ولی خب دنیا هر روز درحال تغییره و تغییر از خود ما شروع می‌شه نبرد سالامیس در زمان خشایارشا بزرگ اتفاق افتاد وقتی به خشایارشا رسیدیم بازگو میکنم براتون

پی نوشت : نامش خشایارشا هست نه خشایارشاه

📜 منابعی که این پاسخ بر پایه ی آن‌هاست منابع ایرانی/هخامنشی: سنگ‌نبشته‌های داریوش، به‌ویژه بیستون نوشته‌های شاهی هخامنشی سندهای اداری هخامنشی نوشته‌های ایلامی و بابلی شواهد هخامنشی در مصر

هرودوت: کتاب ششم دیودور سیسیلی دیگر نوشته‌های کلاسیک با سنجش و احتیاط پژوهش‌های نوین دانشگاهی

Encyclopaedia Iranica، مدخل Datis و Bisotun Cambridge History of Iran Cambridge Classical Journal Cambridge History of Greece پژوهش‌های موزه ی بریتانیا و موزه ی متروپولیتن

برای هخامنشیان اِرِتریا گرفته شدمردم آن کوچانده شدند نیروهای هخامنشی به آتیک رسیدند اما آتن تصرف نشد سپاه هخامنشی در ماراتن شکست خورد نیروها توانستند با کشتی به آسیا بازگردند

توانستند آتن را از تصرف شدن نجات دهند یک پیروزی نظامی مهم به دست آوردند. ماراتن بعدها به یکی از بزرگ‌ترین نمادهای تاریخ آتن تبدیل شد

ماراتن یک شکست نظامی در یک لشکرکشی بود اما به هیچ وجه به معنی فروپاشی شاهنشاهی هخامنشی نبود شاهنشاهی همچنان بسیار نیرومند باقی ماند و چند دهه بعد در روزگار خشایارشا، دوباره نیروی بسیار بزرگی به یونان فرستاد ( وقتی به خشایارشا رسیدیم بازگو میکنم )

یکی از این یادمان‌ها دارای نوشته‌ای بود که به کشته‌شدگان نبرد مربوط می‌شد اما این‌ها منبع هخامنشی نیستند؛ منابع آتنی‌اند و طبیعتا پیروزی آتن را گرامی می‌داشتند.

حتی یک سنگ گور معروف که در نزدیکی ماراتن پیدا شده مربوط به دو مرد آتنی است که حدود 150 سال پس از نبرد زندگی می‌کردند؛ بنابراین نباید آن را سند مستقیم نبرد دانست

پس چرا داریوش دوباره به یونان لشکرکشی کرد؟ اینجا باید از یک افسانه فاصله بگیریم هرودوت می‌گوید داریوش از شکست خشمگین شد و تصمیم گرفت لشکرکشی بسیار بزرگ‌تری انجام دهد اما یک پژوهش دانشگاهی کمبریج تاکید می‌کند که این جزییات را نمی‌توان از دیدگاه ایرانی تایید کرد و حتی آماده‌سازی فوری یک لشکرکشی بزرگ را نمی‌توان با اطمینان اثبات کرد داریوش در 486 پیش از میلاد درگذشت بنابراین بهتر است بگوییم:

پس از ماراتن، رویارویی ایران و یونان پایان نیافت؛ اما داریوش پیش از لشکرکشی بعدی درگذشت و این کار به روزگار خشایارشا رسید

پی نوشت : نامش خشایارشا هست نه خشایارشاه

🏛️پس نتیجه ی واقعی ماراتن چه بود؟

اما مصر در آن زمان بخشی از شاهنشاهی هخامنشی بود

داریوش بزرگ در مصر فرمانروایی می‌کرد و در آنجا کارهای ساختمانی و دیوانی مهمی انجام داد. موزه ی متروپولیتن نیز از اصلاحات و کارهای عمرانی داریوش در مصر یاد می‌کند.

بنابراین «منبع مصری برای خود ماراتن» نداریم که بتواند روایت یونانی را از دید مصر تایید کند یک سند مهم یونانیِ نزدیک به زمان نبرد در آتن یادمان‌هایی برای کشته‌شدگان ماراتن ساخته شد

این هم یک مورد بسیار جالب است داستان معروف امروزی که: سربازی از ماراتن تا آتن دوید، خبر پیروزی را رساند و مُرد منبع هم‌روزگار ندارد

حتی موزه ی متروپولیتن یادآوری می‌کند که این روایت در شکل مشهورش از نویسندگان سده ی دوم میلادی مانند پلوتارک و لوکیان آمده یعنی حدود ششصد سال پس از ماراتن پس این داستان را نباید به عنوان یک واقعیت قطعی تاریخی ارائه کرد

هرودوت داستان دیگری دارد: از فیدیپیدس سخن می‌گوید که پیش از نبرد از آتن به اسپارت رفت و بازگشت؛ نه داستان مشهور امروزیِ دویدن ماراتن به آتن آیا مصری‌ها درباره ی ماراتن چیزی نوشته‌اند؟ تا جایی که سندهای شناخته‌شده نشان می‌دهند، یک گزارش مصری مستقل و هم‌روزگار که خود نبرد ماراتن را شرح دهد، نداریم

اینجا مهم‌ترین منبع هرودوت است هِرودوت وقایع تاریخ دقیقا 126 سال پس از ماراتن می‌نوشت و از طرف هخامنشیان گزارش مستقیمی در اختیار ما نیست حتی پژوهشگران جدید درباره ی بخش‌هایی از داستان او تردید دارند

برای نمونه پژوهشگر Rüdiger Schmitt در دانشنامه ی ایرانیکا می‌گوید جزییات نبرد در روایت هرودوت ناقص و تا اندازه‌ای مبهم است و هدف و اجرای برخی عملیات روشن نیست حتی داستان معروف «پیام تهدیدآمیز داتیس به آتنی‌ها و پاسخ میلیتیاد» در همان منبع دانشگاهی ساختگی دانسته شده است یعنی حتی منابع دانشگاهی یونان‌شناسی هم همه ی داستان‌های نویسندگان یونانی را نمی‌پذیرند