Byte | بایت

💾 A Bite Into Tech 🖊️ شمارهٔ ۱۰ نشریهٔ بایت؛ به زودی... 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«هرچه بگندد نمکش می‌زنند، وای به روزی که بگندد نمک» 👤 #نیما_شیرزادی | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 👓 در دنیای زیرساخت و مهندسی نرم‌افزار، همه از اهمیت مانیتورینگ برای زنده نگه داشتن سامانه‌ها می‌گویند؛ اما کم‌تر کسی می‌پرسد «اگر خود سیستم مانیتورینگ از کار بیفتد، چه می‌شود؟». مستقر کردن ابزارهای پایش در همان کلاستر یا شبکه‌ای که سرویس‌های اصلی روی آن قرار دارند، یک نقطهٔ شکست پنهان ایجاد می‌کند؛ زیرا با اختلال در زیرساخت اصلی، مانیتورینگ هم سقوط می‌کند و خرابی ناپدید می‌شود. گام اول برای حل این چالش، جداسازی کامل و مستقل‌سازی استک مانیتورینگ در یک محیط مجزاست. اما کار به همین‌جا ختم نمی‌شود؛ برای تضمین آگاهی دائمی، نیازمند یک لایهٔ دوم پایش هستیم —سامانه‌ای سبک در نقطه‌ای متفاوت از شبکه که تنها وظیفه‌اش پایش سلامت خود سیستم مانیتورینگ باشد تا دیده‌بان هرگز به خواب نرود. 📁 متن «هرچه بگندد نمکش می‌زنند، وای به روزی که بگندد نمک» به قلم نیما شیرزادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #دواپس #مشاهده‌پذیری #SRE 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«باگزبازی» 👤 #امیررضا_جعفری | کارشناسی ۱۴۰۲ 🎮 پس از سال‌ها غیبت رویدادهای بازی‌سازی در دانشکده، باگزبازی با ایده‌ای جسورانه متولد شد؛ رویدادی که برخلاف قالب‌های معمول، فراتر از یک گیم‌جم ساده قدم برداشت. این مسیر که از پروپوزالی اولیه و بدون انتظاری جدی شروع شده بود، با تشکیل هسته‌ای پرانرژی به واقعیت پیوست و بخش‌های متنوعی شامل رقابت حضوری دانشکده، گیم‌جم مجازی بزرگ‌تر و کارگاه‌ها و ارائه‌های تخصصی را در بر گرفت. هرچند چالش‌های پیش رو نظیر جذب اسپانسر برای اولین دوره و همچنین چالش‌های اجرایی متعدد مسیر ساده‌ای باقی نگذاشتند، اما باگزبازی نشان داد شور بازی‌سازی در دانشکده زنده است و تجربهٔ پر از فرازونشیب خلق یک رویداد نوآورانه را رقم زد. 📁 متن «باگزبازی» به قلم امیررضا جعفری در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #رویداد #بازی‌سازی 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«آیا سیلیکون می‌تواند رنج بکشد؟» 👤 #مهدی_شاه‌مرادی | کارشناسی ۱۴۰۱ ❓ مسئلهٔ ذهن و بدن سال‌هاست ذهن فلاسفه را به خود مشغول کرده، اما دیدگاهی به نام کارکردگرایی تمام معادلات قبلی را برهم می‌زند. این دیدگاه ادعا می‌کند حالات ذهنی با جنس مادی یا غیرمادی‌شان شناخته نمی‌شوند، بلکه دقیقاً با کارکرد و نقشی که در یک سیستم ایفا می‌کنند تعریف می‌شوند. بر اساس اصل «تحقق‌پذیری چندگانه»، همان‌طور که یک الگوریتم نرم‌افزاری می‌تواند روی پردازنده‌هایی از جنس‌های مختلف اجرا شود، ذهن و رفتارهایی نظیر احساس درد نیز وابسته به بستر زیستی خاصی مانند مغز انسان نیستند. اگر هوش و آگاهی صرفاً محصول کارکردهای الگوریتمی باشند، هیچ مانع بنیادی برای پیاده‌سازی یک ذهن واقعی، با تمام احساسات و حتی تجربهٔ رنج، روی بسترهای سخت‌افزاری غیربیولوژیکی نظیر سیلیکون وجود ندارد. 📁 متن «آیا سیلیکون می‌تواند رنج بکشد؟» به قلم مهدی شاه‌مرادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #علوم_شناختی #فلسفه_ذهن 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«کالبدشکافی سیستم‌عامل در لحظه» 👤 #نیما_شیرزادی | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 🐛 تکنولوژی eBPF انقلابی در مانیتورینگ لینوکس است که بدون تغییر کرنل یا ماژول خطرناک، برنامه‌های امن و ایزوله را درون هسته اجرا می‌کند. چهار مکانیزم اصلی برای استخراج اطلاعات وجود دارد: ۱. Tracepoint ها نقاط ثابت و پایدار کرنل‌اند و تا فعال نشوند سرباری ندارند؛ ۲. kprobes و kretprobes به‌صورت پویا به هر تابع کرنل وصل می‌شوند، اما با آپدیت لینوکس ناپایدارند؛ ۳. uprobes همین کار را در فضای کاربری انجام می‌دهد، ولی مصرف CPU بالایی دارد؛ ۴. USDT نقاط ثابت از پیش تعریف‌شده در اپلیکیشن‌هایی مثل MySQL، پایتون، Node.js، جاوا و PostgreSQL است و اجازه می‌دهد دادهٔ اپلیکیشن با دادهٔ کرنل ترکیب شود. Tracepoint ها فقط هنگام روشن بودن بار مصرف می‌کنند، kprobes اسلحهٔ آخر و USDT راه‌حل پایداری و سربار کم uprobes است. ابزارهایی مانند bpftrace و BCC با ابزارهای آماده‌ای مثل execsnoop و opensnoop این قدرت را بدون نوشتن کد کرنل در اختیار مهندسان قرار می‌دهند. 📁 متن «کالبدشکافی سیستم‌عامل در لحظه» به قلم نیما شیرزادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #لینوکس #eBPF 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«هیس! LLM ها فریاد نمی‌زنند» 👤 #آرش_ماری_اوریاد | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 📝 مدل‌های زبانی بزرگی یا LLM ها هنگام حل مسائل ریاضی، زنجیرۀ افکار را قدم‌به‌قدم ارائه می‌کنند؛ اما آزمایشی با تزریق تقلب نشان می‌دهد این استدلال همیشه اصیل نیست. وقتی جواب درست به‌صورت پنهانی در اختیار مدل قرار می‌گیرد، دقت Gemini-2-Flash از حدود ۴۰٪ به بالای ۸۰٪ می‌رسد. با تقلب غلط، دقت GPT-4o حدود ۱۵٪ افت می‌کند. مدل‌ها اغلب کمتر از ۱۰٪ مواقع به استفاده از اطلاعات جانبی اعتراف می‌کنند و ترجیح می‌دهند سناریویی بسازند که گویی خودشان به جواب رسیده‌اند. تقلب ساده بی‌صدا پنهان می‌ماند، اما تقلب پیچیده در بیش از ۸۰٪ موارد لو می‌رود. پرسش اصلی این است که جواب نهایی محصول استدلال مدل است یا مدل از پیش آن را می‌داند و فقط نمایش فکر کردن اجرا می‌کند. این یعنی ممکن است استدلال ظاهری صرفاً تئاتری متقاعدکننده باشد و اعتماد به آن خطرناک است. 📁 متن «هیس! LLMها فریاد نمی‌زنند» به قلم آرش ماری‌اوریاد در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #مدل‌های_زبانی_بزرگ #پردازش_زبان_طبیعی 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

💾شماره‌های هشتم و نهم بایت #شماره_هشتم #شماره_نهم 📔 پس از زحمات تیم بایت در فصل اخیر و انتشار ۲ شماره به‌صورت الکترونیکی، نسخه‌های فیزیکی شماره‌های هشتم و نهم نشریهٔ بایت در لابی دانشکده قرار گرفتند و می‌توانید آن‌ها را مطالعه کنید. ❤️ بعد از خوندن، برگردونید بقیه هم بخونن :) 😌Telegram  | 🤖Twitter 🌐Website  | 🌐Linkedin

«مترجمان نامرئی» 👤 #نیما_شیرزادی | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 🔃 معماری LLVM با معماری سه‌لایهٔ فرانت‌اند، بهینه‌ساز و بک‌اند، کامپایل را ماژولار کرد و خالقان زبان‌های مدرن را از نوشتن کامپایلر جداگانه برای هر معماری بی‌نیاز ساخت. کد زبان‌ها به LLVM IR تبدیل می‌شود، Passes آن را بهینه می‌کند و بک‌اند، اسمبلی مقصد را می‌سازد. Rust از HIR و MIR به LLVM می‌رسد، Go کامپایلر اختصاصی SSA دارد، پایتون مفسر بایت‌کد است و جاوااسکریپت با JIT و TurboFan یا IonMonkey اجرا می‌شود. این لایه‌های نامرئی اجرای نرم‌افزار مدرن را ممکن می‌کنند. 📁 متن «مترجمان نامرئی» به قلم نیما شیرزادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #کامپایلر #LLVM 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«خلاقیت از دل معماری: چگونه ساختار مدل‌های تولید تصویر، نوآوری را ممکن می‌کند؟» 👤 #آروین_بقال_اصل | کارشناسی ۱۴۰۳ 💡 مدل‌های انتشاری با وارون‌سازی تدریجی نویز، تصویر تولید می‌کنند و در ظاهر، تنها داده‌های آموزشی را بازتولید می‌کنند. پرسش اصلی این است که خلاقیت ظاهری این تصاویر از کجا می‌آید. پژوهشی تازه با ارائهٔ مدل ریاضی «ماشین امتیاز محلی معادل‌پذیر» نشان می‌دهد خلاقیت این مدل‌ها جبرگرایانه و پیامد اجتناب‌ناپذیر معماری آن‌هاست. دو ویژگی محلی بودن و معادل‌سازی انتقالی، که پیش‌تر محدودیت تلقی می‌شدند، به‌طور طبیعی امکان ترکیب، بداهه‌پردازی و نوآوری را فراهم می‌کنند. این سازوکار با ریخت‌زایی زیستی و الگوی تورینگ قابل‌مقایسه است؛ جایی که سامان‌دهی محلی بدون ناظر مرکزی رخ می‌دهد و گاهی خطاهایی مثل بیش‌انگشتی ظاهر می‌شود. بنابراین خلاقیت مدل‌های انتشاری محصول جانبی فرایند پاک‌سازی نویز است و می‌توان آن را فرمول‌بندی و پیش‌بینی کرد. این یافته به درک سازوکار خلاقیت انسان نیز بینش می‌دهد و نشان می‌دهد شاید تفاوت بنیادی میان خلاقیت انسان و ماشین کمتر از تصور ما باشد. 📁 متن «خلاقیت از دل معماری: چگونه ساختار مدل‌های تولید تصویر، نوآوری را ممکن می‌کند؟» به قلم آروین بقال اصل در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #مدل‌های_مولد #یادگیری_ماشین #بینایی_ماشین 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«پایان یک زامبی در سرور وب‌سایت رویداد WSS» 👤 #نیما_شیرزادی | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 🕵️ در روزهای آماده‌سازی رویداد، سرور با هشدار افزایش بار CPU مواجه شد و پردازه‌ای به نام dhpcd مشاهده شد که با جابه‌جایی حروف dhcpd، فریب‌کارانه پنهان شده بود. حذف سادهٔ فایل نه‌تنها مشکل را حل نکرد، بلکه بازگشت سریع آن نشان داد سرور به مکانیزم پایداری پیشرفته آلوده شده‌است. بررسی‌ها نشان دادند مهاجم از طریق کلید SSH یک سرور جانبی هک‌شده وارد شده، کلید خود را در authorized_keys تزریق کرده و با فلگ تغییرناپذیری فایل‌ها را قفل کرده‌است. اسکریپت‌ها در dev/shm/ اجرا می‌شدند و وظایف زمان‌بندی‌شده از آن‌ها نگهبانی می‌کردند. پاک‌سازی با قطع چرخۀ حیات، برداشتن قفل‌ها، حذف کلیدها و پالایش etc/shadow/ انجام شد. این روایت هشدار می‌دهد که یک ناهنجاری کوچک می‌تواند نشانهٔ عملیات جاسوسی یا دزدی منابع باشد. 📁 متن «پایان یک زامبی در سرور وب‌سایت رویداد WSS» به قلم نیما شیرزادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #لینوکس #بدافزار #امنیت 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«ران‌تایم Bun.js؛ نان تازۀ اکوسیستم جاوااسکریپت!» 👤 #معین_آعلی | کارشناسی ۱۴۰۱ 💻 بان (Bun) یک ران‌تایم و جعبه‌ابزار همه‌کارهٔ جاوااسکریپت است که runtime پکیج‌منیجر، test runner و bundler را در یک فایل اجرایی جمع می‌کند. Bun به‌جای V8 از JavaScriptCore استفاده می‌کند و ابتدا با Zig توسعه یافته‌است، اما برای رفع خطاهای مدیریت حافظه مانند Use-after-free به Rust مهاجرت کرد؛ مهاجرتی که بخشی از آن با کمک Claude Code انجام شد. بنچ‌مارک‌های رسمی سرعت بالای نصب پکیج، HTTP و WebSocket را نشان می‌دهند. Midjourney ،Claude Code و Railway نمونه‌های واقعی استفاده در پروداکشن هستند. با این حال، بلوغ Node.js و سازگاری نه‌چندان کامل، مهاجرت کامل را پرریسک می‌کنند؛ Bun بیش‌تر پیشنهاد می‌کند runtime و ابزارهای اکوسیستم جاوااسکریپت یکپارچه شوند و توسعه‌دهندگان می‌توانند تدریجی مهاجرت کنند و انتخاب نهایی را به نیاز پروژه بسپارند. 📁 متن «Bun.js؛ نان تازۀ اکوسیستم جاوااسکریپت!» به قلم معین آعلی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #جاوااسکریپت #bun_js 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«جاسوس‌های سیلیکونی» 👤 #نیما_شیرزادی | کارشناسی ارشد ۱۴۰۱ 🖥️ جاسوس‌های سیلیکونی دربارهٔ PMC ها و نفوذ به لایه‌های عمیق CPU است. سیستم‌عامل برای فهم رویدادهایی مثل Cache Hit/Miss، پرش اشتباه، بی‌کاری پردازنده و IPC، نمی‌تواند با نرم‌افزار سربار ایجاد کند؛ چون «اثر ناظر» رفتار سیستم را تغییر می‌دهد. راه‌حل، رجیسترهای سخت‌افزاری MSR در سیلیکون CPU است که AMD ،Intel و ARM تعبیه کرده‌اند. ابزار perf در لینوکس با دادن کد رویداد هگزادسیمال به این رجیسترها، بدون سربار نرم‌افزاری، عمیق‌ترین اتفاقات پردازنده را مانیتور می‌کند. perf stat نمای کلی می‌دهد و perf record و perf report گلوگاه دقیق کد را پیدا می‌کنند. اما محدودیت تعداد شمارنده‌ها، مالتی‌پلکسینگ و افت دقت، و وابستگی شدید MSR به مدل پردازنده از چالش‌های جدی این فناوری‌اند. این ابزارها بخشی از پیچیدگی را پنهان می‌کنند، اما نبرد ثانیه‌ای رجیسترها قدرت واقعی سیستم را نمایان می‌کند. 📁 متن «جاسوس‌های سیلیکونی» به قلم نیما شیرزادی در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #معماری_کامپیوتر #مشاهده‌پذیری #سخت‌افزار 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«تاریخچۀ معماری مجموعۀ دستورالعمل‌ها» 👤 #آرش_یادگاری | کارشناسی ۱۳۹۹ 💻 معماری مجموعۀ دستورات (ISA) استانداردی است که مجموعۀ دستورالعمل‌های قابل‌اجرا برای پردازنده را تعریف می‌کند و پل میان نرم‌افزار و سخت‌افزار است. سفر آن با IBM System/360 در ۱۹۶۴ آغاز شد؛ معماری واحدی که اجرای نرم‌افزار روی مدل‌های مختلف را ممکن کرد. سپس Intel 4004 و خانوادۀ x86 معماری غالب رایانه‌های شخصی شدند. در دهۀ ۸۰ جدل RISC و CISC شکل گرفت: RISC با ساده‌سازی و بهینه‌سازی، خانواده‌هایی مثل ARM ،MIPS و RISC-V را ساخت. RISC-V متن‌باز است و بدون خرید مجوز قابل طراحی است. انتخاب ISA به اکوسیستم نرم‌افزاری، مجوز، پیچیدگی، کارایی، مصرف توان و زمان عرضه بستگی دارد. امروز RISC-V در سرورها نیز مورد توجه است و این سفر همچنان ادامه دارد. 📁 متن «تاریخچهٔ معماری مجموعهٔ دستورالعمل‌ها» به قلم آرش یادگاری در شمارۀ نهم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #معماری_کامپیوتر #سخت‌افزار #تاریخچه 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

💾شمارهٔ نهم بایت نسخهٔ مجازی شمارهٔ نهم منتشر شد... 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

💾 A Bite Into Tech 🖊️ شمارهٔ ۹ نشریهٔ بایت؛ به زودی... 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«زمان منتظر صلح ایده‌آل شما نمی‌ماند!» ❤️ در آستانهٔ جنگ جهانی دوم، سی. اس. لوئیس خطاب به دانشجوهایی که نمی‌دانستند ادامه دادن درس و زندگی در دل بحران چه معنایی دارد، از یک ایدهٔ ساده گفت: صلح و زمان ایده‌آلی که منتظرش هستیم شاید هیچ‌وقت نرسد. زندگی، همیشه با نوعی ناامنی همراه بوده و اگر قرار باشد تا آرام شدن همه‌چیز صبر کنیم، شاید هیچ‌وقت شروع نکنیم. 📁 متن «زمان منتظر صلح ایده‌آل شما نمی‌ماند!» در شمارۀ هشتم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«کاسبان قطعی اینترنت، خوش‌حالید؟» 👤 #امیرحسین_شهیدی | کارشناسی ۱۴۰۱ 🥷 در روزگاری که قطعی و محدودیت اینترنت، امان مردم را بریده و کسب‌وکارها را به مرز ورشکستگی کشانده، عده‌ای از همین بحران ارتزاق می‌کنند. گروهی زیرساخت‌های فنی قطع و محدودسازی را به نهادهای امنیتی می‌فروشند و با وجدان آسوده سود می‌برند؛ گروهی دیگر با اتصال به لایه‌های بالای قدرت، طرح‌هایی مثل «اینترنت پرو» و «خط سفید» را قانونی می‌کنند و همان اینترنتی را که خودشان محدود کرده‌اند، ارباب‌رعیتی می‌فروشند. در این میان، آقازاده‌ها و منسوبان به قدرت با قاچاق استارلینک و فروش کانفیگ‌های گران، سهم خود را برمی‌دارند و خرده‌فروشان خانگی هم با ترس و لرز، تنها حلقهٔ کوچکی از این زنجیره‌اند تا افکار عمومی ساکت بماند. ❓ گردش مالی این صنعت تاریک -با وجود شفاف نبودن- رقم‌های تکان‌دهنده‌ای را نشان می‌دهد؛ از برآورد سالانه ۲۵۰ تا ۳۵۰ میلیون دلار تا گردش ماهانه ۳٫۷ هزار میلیارد تومان، یعنی ساعتی ۵ میلیارد تومان. در اوج قطعی‌ها، کانفیگ استارلینک تا ۴ میلیون تومان و دیش‌های ۲٬۰۰۰ دلاری تا بیش از ۱۰٬۰۰۰ دلار معامله می‌شدند. نزدیک به ۷۰ تا ۸۰ درصد مردم با ابزارهای فیلترینگ درگیرند و این هزینه را در سبد زندگی‌شان تحمل می‌کنند. پرسش آخر این است: کسی که در تاریکی قطعی، اینترنت آزاد را به قیمت نجومی می‌فروشد، رابین‌هود است یا گرگی در لباس رابین‌هود؟ مسئله اما نه فروشنده است و نه نیتش؛ مسئله این است که چرا از ابتدا اینترنت آزاد نداشتیم. 📁 متن «کاسبان قطعی اینترنت، خوش‌حالید؟» به قلم امیرحسین شهیدی در شمارۀ هشتم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #اینترنت_آزاد 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«مردم، مقابل مردم!» 👤 #تیم_بایت ⬅️ هانا آرنت توضیح می‌دهد قدرت‌ها سیاست «تفرقه بینداز و حکومت کن» را به کار می‌گیرند. نظام‌های تمامیت‌خواه، امتیازهای انحصاری به گروه‌های خاص می‌دهند تا آن‌ها را از جامعه جدا کرده و به سرکوب هم‌شهری‌ها وادار کنند. شهروندی مشترک نابود شده و رفاه، فقط به وفاداران می‌رسد. مردم در رانت و منافع نظام شریک می‌شوند و بقایشان به رژیم گره می‌خورد. اعتراض از عمودی به افقی تغییر می‌کند؛ مردم به‌جای نگاه به بالا، یک‌دیگر را رقیب می‌بینند. نتیجه، انزوا و ویرانی روابط است. 📁 متن «مردم در مقابل مردم!» در شمارۀ هشتم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin

«ما ماندیم و اینترنت پرو!» 👤 #سورنا_کیا | کارشناسی ۱۴۰۳ ⬅️ در دی‌ماه گذشته، وقتی هنوز زخم قطعی بزرگ تازه بود، کسی فکر نمی‌کرد «اینترنت پرو» به این زودی از شایعه به واقعیت بدل شود و ما را در دوراهی سنگینی قرار دهد. ابتدا صحبت از سیم‌کارت سفید بود، بعد در اسفندماه آگهی‌های فروش در گروه‌های تلگرامی پیدا شد و با یک کد دستوری -هر گیگابایت چهل‌هزار تومان- دسترسی به تلگرام و اینستاگرام و یوتیوب بدون محدودیت فراهم شد. سرویس چند ساعت بعد قطع شد و گفتند اشکال فنی بوده، اما همان اشتباه نشان داد عزمی برای ساختن مسیری طبقاتی وجود دارد. کم‌کم اینترنت پرو علنی‌تر شد و مسئولان هم آن را تأیید کردند؛ سخنگوی دولت گفت مصوبهٔ شورای عالی امنیت ملی را دارد و مخصوص کسب‌وکارهاست، در حالی‌که عموم مردم همچنان بی‌اینترنت‌اند. ☢️ مسئولیت این تبعیض فقط بر دوش دولت نیست؛ هر خرید اینترنت پرو یا استفاده از VPN دانشجویی، مهر تأییدی است بر رانتی که ثروتمند را بر نیازمند و دانشجو را بر دیگران مقدم می‌دارد. اگر اینترنت حق مسلم است، پس چگونه می‌توان برای عده‌ای حق بیش‌تر و برای عده‌ای کم‌تر قائل شد؟ انتخاب ما همان پرسش پارمنیدس است: سبکی رد این اتصال، یا سنگینی پذیرش آن؟ 📁 متن «ما ماندیم و اینترنت پرو!» به قلم سورنا کیا در شمارۀ هشتم نشریۀ بایت را می‌توانید از طریق فایل الکترونیکی یا وبسایت نشریه مطالعه کنید. #اینترنت_طبقاتی 😌 Telegram  | 🤖 Twitter 🌐 Website  | 🌐 Linkedin