کوانتوم مکانیک‌🕊

ای رفته به چوگانِ قضا همچون گوی چپ می‌خور و راست می‌رو و هیچ مگوی کان‌کس که تو را فکنده اندر تک‌وپوی او داند و او داند و او داند و اوی رباعی منسوب به خیام 🌹

‍ 🟣 نوبل فیزیک ۲۰۲۶؛ وقتی یخ قطب جنوب به تلسکوپ کیهانی تبدیل شد جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۶ به فرانسیس هالزن (Francis Halzen)، فیزیک‌دان بلژیکی-آمریکایی دانشگاه ویسکانسین–مدیسن، اعطا شد ـ برای: «مشارکت‌های تعیین‌کننده در رصدخانهٔ نوترینویی IceCube و کشف نوترینوهای پرانرژی با منشأ اخترفیزیکی» 🔬 اما کشف دقیقاً چه بود؟ نوترینوها ذرات بنیادی بسیار کم‌برهم‌کنشی هستند که تقریباً بدون برخورد از ماده عبور می‌کنند. حتی در هر لحظه تعداد عظیمی از نوترینوها از بدن ما و از کل زمین عبور می‌کنند، بدون آنکه اثری قابل مشاهده بر جای بگذارند. مشکل اینجاست که همین ویژگی، آشکارسازی آنها را بسیار دشوار می‌کند. هالزن ایده‌ای شگفت‌انگیز داشت: ❄️ چرا از یک کیلومتر مکعب یخ شفاف قطب جنوب به‌عنوان آشکارساز استفاده نکنیم؟ در رصدخانهٔ IceCube هزاران حسگر نوری در عمق بیش از دو کیلومتری یخ مدفون شده‌اند. هنگامی که یک نوترینوی پرانرژی به هستهٔ اتمی درون یخ برخورد می‌کند، ذرات بارداری ایجاد می‌شوند که در یخ نور آبی بسیار ضعیفی به نام تابش چرنکوف (Cherenkov radiation) تولید می‌کنند. حسگرها این نور را ثبت می‌کنند و از روی زمان و الگوی رسیدن فوتون‌ها می‌توان مسیر و انرژی نوترینو را بازسازی کرد. چرا این کشف اهمیت دارد؟ نوترینوها برخلاف فوتون‌ها به‌راحتی از ماده عبور می‌کنند و مسیرشان نیز در فضا به‌سادگی منحرف نمی‌شود. بنابراین می‌توانند اطلاعاتی مستقیم‌تر از محیط‌های بسیار خشن کیهان به ما برسانند؛ از جمله: انفجارهای ستاره‌ای پیرامون سیاهچاله‌ها جت‌های نسبیتی هسته‌های فعال کهکشانی به این ترتیب، IceCube عملاً یک رصدخانهٔ کیهانی برای «نجوم نوترینویی» است؛ روشی کاملاً متفاوت برای نگاه کردن به جهان. یکی از مهم‌ترین نتایج این پروژه، شناسایی نوترینوهای کیهانی با انرژی‌های بسیار بالا بود؛ انرژی‌هایی در مقیاس پتاالکترون‌ولت (PeV) که منشأ آنها خارج از زمین است. از این منظر، نوبل ۲۰۲۶ فقط جایزه‌ای برای کشف یک ذره نیست؛ بلکه به رسمیت شناختن یک پنجرهٔ جدید به جهان است: ما دیگر فقط با نور، کیهان را مشاهده نمی‌کنیم؛ اکنون می‌توانیم به پیام‌هایی که نوترینوها از دل خشن‌ترین محیط‌های کیهان می‌آورند نیز گوش دهیم. و شاید مهم‌ترین نکته این باشد: برای ساختن یک تلسکوپ کیهانی، همیشه به آینه و شیشه نیاز نداریم؛ گاهی کافی است به اعماق یخ‌های قطب جنوب نگاه کنیم. 🆔@phys_Q

🟣 فاکتور لورنتز ، نسبیت خاص 🔺اینشتین دریافت که اگر زمان بسته به سرعت شما تغییر می کند آنگاه کمیت های دیگری مثل طول،جرم و انرژی نیز باید تغییر کنند .او دریافت که با افزایش سرعت، طول ها و اندازه اجسام نیز منقبض می‌شوند. 🔺 انقباض طول لورنتز ناشی از تاثیر انرژی بر نیروهای الکترومغناطیسی اتم است . 🔺lorentz factor توصیف نگارشی این معادله ساده بدین شرح است با توجه به ثابت بودن c بعنوان سرعت نور برابر با 300 هزار کیلومتر در ثانیه ، با جایگذاری اعداد در سرعت جسم v یک نمودار ترسیم میشود : γ=1/√(1-v²/c²) برای مثال جرم لورنتز که با E = m c² توصیف شده است با: E = γ m c² بیان می شود. اتساع زمان نیز با فاکتور لورنتز بیان میشود . Δt' = γ Δt 🔺فاکتور لورنتز در سرعت هایی تا نصف سرعت نور c½ قابل چشم پوشی است اما به عبور از این مقدار و با نزدیکی به حد نهایی سرعت نور عامل لورنتز مقدار بسیار بزرگی به خود می گیرد . تا کنون بارها شنیده اید برای رسیدن شی جرم مند به سرعت نور انرژی بسیار زیادی نیاز است ، عامل لورنتز را روابط انرژی جایگذاری کنید تا متوجه آن شوید . 🆔@phys_Q

⭐️ این پست به‌زودی حذف خواهد شد〰 ⏳ از این فرصت ویژه جا نمانید... [ همین حالا اقدام کنید. ]

«‌ کانال‌هایی که کمتر کسی می‌شناسه »

⬅️ در موضوعات: 🎬 سینما    🥢  🧔‍♂️ فلسفه 🎵 موسیقی🥢 📖 ادبیات 🎨 نقاشی  🥢 👩‍🎓 علمی 🌰 یکبارهم که شده نگاهی بیاندازید و بپیوندید؛ این پست تبلیغاتی نیست... 🪩پیوستن به مجموعه

🟣ماده، زمان و ساختار فضازمان؛ چرا تفکیک این مفاهیم ساده نیست؟ تفکیک «ماده» matter از «زمان» time به‌عنوان دو موجودیت کاملاً مستقل، در چارچوب فیزیک مدرن چندان دقیق نیست. در نسبیت خاص و عام، زمان به‌تنهایی یک پارامتر مستقل از فضا نیست؛ بلکه همراه با سه بعد مکانی، ساختار چهاربعدی فضازمان را تشکیل می‌دهد. اما مسئله در نسبیت عام عمیق‌تر می‌شود. در نظریه اینشتین، فضازمان یک صحنهٔ ثابت و منفعل نیست که ماده صرفاً درون آن قرار گرفته باشد. توزیع ماده و انرژی، هندسهٔ فضازمان را تعیین می‌کند و هندسهٔ فضازمان نیز حرکت ماده و انرژی را تعیین می‌کند. به بیان مشهور جان ویلر: «ماده به فضازمان می‌گوید چگونه خم شود؛ فضازمان به ماده می‌گوید چگونه حرکت کند.» حتی گرانش در نسبیت عام صرفاً یک «نیرو» force در معنای نیوتنی نیست؛ بلکه نتیجهٔ ساختار هندسی فضازمان است. از سوی دیگر، در نظریه میدان کوانتومی نیز ماده به‌عنوان مجموعه‌ای از ذرات کلاسیکِ مستقل از زمینه توصیف نمی‌شود؛ ذرات، برانگیختگی‌های کوانتومی میدان‌های بنیادی‌اند که بر روی ساختار فضازمان تعریف می‌شوند. دینامیک این میدان‌ها نیز به ساختار «فضازمانی» spacetime بستگی دارد. البته در تئوری نسبیت relativity باید میان دو مفهوم تمایز گذاشت: ماده ≠ فضازمان نسبیت عام نمی‌گوید ماده یکی از «حالت‌های فضازمان» است. بلکه می‌گوید ماده و انرژی با هندسهٔ فضازمان به‌صورت دینامیکی و دوسویه مرتبط‌اند. اما در تئوری میدان کوانتومی QFT ، ذرات particles حالت های برانگیخته میادین کوانتومی هستند . از این منظر، پرسش «ماده بنیادی‌تر است یا زمان؟» بدون مشخص‌کردن چارچوب نظری، پرسشی کاملاً فیزیکی نیست؛ بلکه به قلمرو فلسفهٔ فیزیک و متافیزیک نزدیک می‌شود. پرسش عمیق‌تر این است: آیا فضا، زمان، ماده و میدان‌ها واقعاً اجزای بنیادی واقعیت‌اند reality، یا همگی پدیده‌هایی برآمده یا ظهوریافته emergence از ساختاری بنیادی‌تر هستند؟ این پرسش هنوز یکی از مسائل باز در مرز میان نسبیت عام، نظریه میدان کوانتومی و گرانش کوانتومی است. 🆔@phys_Q

🟣سامانه خورشیدی از پرسپکتیو تئوری نسبیت عام 🆔@phys_Q

🟡به درخواست دوستان لیستی از بهترین کانال های تلگرامی رو در اختیار شما قرار دادم تا بدون هزینه راحت به بهترین ها دست یابید . 💯💎 ⬅️ لینک ورود به لیست

انتخاب کنید▪️⭕️◾️⭕️◼️ ☄️ 🟡 «فهرست فوق‌العاده کانال‌های تلگرامی: مسیری به سوی دانش، هنر، فلسفه و دنیای ایده‌ها» 🏅درخواست عضویت در تبادلات ✅ @tabadolat_derakhshan

🙌 لیست منتخب برترین های تلگرام 〰 ⏱ برای مدت محدود در دسترس شماست 👍 این پست به‌زودی حذف خواهد شد، فرصت رو از دست ندید!📥

‌ 💎 منتخبی از کانال‌های نایاب در موضوعات: 🎬 سینما    🥢   🧔‍♂️ فلسفه 🎵 موسیقی🥢 📖 ادبیات 👩‍🎨 نقاشی  🥢  👩‍🎓 علمی 🌎 سیاست 🥢  ⌨️ تکنولوژی یکبارهم که شده نگاهی بیاندازید و بپیوندید؛ این پست تبلیغاتی نیست...🚨پیوستن به مجموعه

🙌 لیست منتخب برترین های تلگرام 〰 ⏱ برای مدت محدود در دسترس شماست 👍 این پست به‌زودی حذف خواهد شد، فرصت رو از دست ندید!📥

‌ 💎 منتخبی از کانال‌های نایاب در موضوعات: 🎬 سینما    🥢   🧔‍♂️ فلسفه 🎵 موسیقی🥢 📖 ادبیات 👩‍🎨 نقاشی  🥢  👩‍🎓 علمی 🌎 سیاست 🥢  ⌨️ تکنولوژی یکبارهم که شده نگاهی بیاندازید و بپیوندید؛ این پست تبلیغاتی نیست...🚨پیوستن به مجموعه

🟣نانسی رومن پرتاب شد؛ تلسکوپ جدید ناسا برای آشکارسازی ماهیت جهان و دنیاهای بیگانه نانسی رومن پرتاب شد؛ تلسکوپ جدید ناسا برای آشکارسازی ماهیت جهان و دنیاهای بیگانه نانسی رومن، تلسکوپ پرچمدار جدید ناسا سفر چند ماهه خود به نقطه لاگرانژی ۲ را آغاز کرد تا عصری جدید در کشف اسرار جهان را رقم بزند. موشک فالکون هوی اسپیس‌ایکس امروز یکشنبه جدیدترین تلسکوپ پرچم‌دار ناسا را با هدف بررسی ماهیت کیهان و کشف هزاران سیاره فراخورشیدی به فضا فرستاد. فالکون هوی ساعت ۷:۲۶ صبح به وقت ساحل شرقی آمریکا (۱۴:۵۶ به وقت ایران) از مجتمع پرتاب 39A در مرکز فضایی کندی به فضا رفت. محموله موشک، یعنی تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن، ۳۱ دقیقه بعد از مرحله فوقانی موشک جدا شد. دو بوستر جانبی موشک در دو سکوی مجزا در پایگاه نیروی فضایی کیپ کاناورال فرود آمدند، اما بوستر مرکزی به‌دلیل نیاز به تأمین انرژی بیشتر برای رساندن محموله به مسیر موردنظر و نداشتن سوخت کافی برای بازگشت، بازیابی نشد. پرتاب تلسکوپ رومن سیزدهمین مأموریت فالکون هوی از زمان نخستین پرتاب آن در سال ۲۰۱۸ بود. این مأموریت همچنین پس از پرتاب کاوشگر سیارکی سایکی در اکتبر ۲۰۲۳ و فضاپیمای اروپا کلیپر به مقصد مشتری در سال ۲۰۲۴، سومین مأموریت فالکون هوی برای ناسا محسوب می‌شد. رومن صد روز آینده را در مسیر رسیدن به نقطه لاگرانژی ۲ (L2) در سامانه زمین–خورشید سپری خواهد کرد؛ نقطه‌ای در فاصله تقریباً ۱٫۵ میلیون کیلومتری از زمین که تلسکوپ جیمز وب نیز در آن قرار دارد. مهندسان در طول این سفر، فرایند راه‌اندازی و آزمایش فضاپیمای ۹۲۰۰ کیلوگرمی و ابزارهای علمی آن را انجام خواهند داد. فرایند راه‌اندازی تلسکوپ ظرف یک ساعت پس از جدایی از موشک آغاز می‌شود و شامل گشودن صفحات خورشیدی و سپر حرارتی فضاپیما خواهد بود. یک مانور اصلاح مسیر برای یک روز پس از پرتاب و مانور دوم برای سه روز بعد برنامه‌ریزی شده است. بااین‌حال، جکی تاون‌سند، مدیر پروژه رومن، در نشستی خبری در ۲۹ اوت گفت بسته به میزان دقت پرتاب، ممکن است مدت زمان مانور نخست کاهش یابد و مانور دوم به‌طور کامل حذف شود. تاون‌سند گفت ۱۰ روز نخست راه‌اندازی به بازکردن اجزای فضاپیما و فرایند تخلیه گاز اختصاص خواهد داشت. ۳۰ روز بعد نیز بر راه‌اندازی خود فضاپیما متمرکز خواهد بود؛ یعنی «اطمینان حاصل کنیم که تمام بخش‌های زیرساختی فضاپیما وظایف خود را به‌درستی انجام می‌دهند.» ۴۵ روز دیگر نیز به راه‌اندازی ابزارهای علمی فضاپیما اختصاص خواهد یافت. به گفته تاون‌سند، در روز ۹۰ام پس از پرتاب، رومن باید آماده باشد «تا وارد مرحله عملیات علمی اولیه شود.» کشف عناصر سازنده کیهان رومن با هزینه ۴٫۳ میلیارد دلار، جدیدترین تلسکوپ فضایی پرچم‌دار ناسا است. مأموریت اصلی آن پنج سال طول خواهد کشید، اما سوخت کافی برای فعالیت در مداری هاله‌ای پیرامون نقطه L2 دست‌کم به مدت ۱۰ سال را در اختیار دارد. ابزار علمی اصلی رومن، «تصویربردار میدان عریض» است؛ دوربینی ۳۰۰ مگاپیکسلی که عمدتاً برای چندین طرح پیمایش نجومی که اخترشناسان برای مأموریت پنج‌ساله اصلی تلسکوپ برنامه‌ریزی کرده‌اند، مورد استفاده قرار خواهد گرفت. میدان دید رومن ۱۰۰ برابر بزرگ‌تر از تلسکوپ فضایی هابل است و می‌تواند بسیار سریع‌تر میدان دید خود را نیز تغییر دهد. جولی مک‌انری، دانشمند ارشد پروژه تلسکوپ رومن، در نشست خبری ۲۹ اوت گفت: «ما می‌توانیم آسمان را بیش از هزار برابر سریع‌تر از هابل پیمایش کنیم. پیمایشی که برای رومن یک ماه طول می‌کشد، برای هابل یک قرن زمان می‌برد.» به گفته مک‌انری، همین سرعت بالا به رومن امکان خواهد داد به «پرسش‌های کاملاً جدید و بلندپروازانه علمی» پاسخ دهد. یکی از مهم‌ترین اهداف، درک بهتر انرژی تاریک و ماده تاریک است؛ دو عنصری که در مجموع حدود ۹۵ درصد کیهان را تشکیل می‌دهند، اما همچنان تا حد زیادی برای اخترشناسان ناشناخته هستند. «پیمایشی که برای رومن یک ماه طول می‌کشد، برای هابل یک قرن زمان می‌برد» لوکاس پاگانینی، مدیر برنامه تلسکوپ رومن در مقر ناسا، گفت: «ما در آستانه کشف این راز هستیم که کیهان از چه چیزی ساخته شده است.» https://spacedaily.com/t-roman-space-telescope-1999-roots-2020-launch-cancellations-august-30-2026/ 🆔@phys_Q

⭐️ این پست به‌زودی حذف خواهد شد〰 ⏳ از این فرصت ویژه جا نمانید... [ همین حالا اقدام کنید. ]

🔔 بارها شده در کانال‌هایی عضو شده باشید که محتوای تازه و ارزشمندی ندارند؛ وقتشه به فولدر باارزش ما ملحق شوید .🤩⬇️ { تمامی منابع با دقت و وسواس انتخاب شده‌اند } ⭕️ برای ورود، متن را لمس کنید یا از طریق کلید های زیر وارد شوید.⬇️

••• بهترین ها خواستنی هستند••• 🌟 به زودی این پست حذف خواهد شد لطفاً زودتر وارد شوید🔂 از فرصت پیش آمده استفاده کنید...✨️🥇