Najmiddin Turon

Тил бу танглайингдан чиққан ортиғинг, Тумшуғинг тилингни тийиш-чун бешак. Юрагинг қўрқувни ҳис этмоқ учун, Қанотинг шунчаки ҳуснингга безак. Сайрамоқ? Нима у? Телбалар йўли, Англамоқ - ахлоққа тескари ғоят. Осмон бу қонунга зид бўлган маскан, Учишга уриниш оғир жиноят. Тухумдан чиққандан шундай дедилар: Қафасдан ташқари - жиноят буткул. Фақат ичкарини ҳақ йўл деб билди, Энди ҳеч жиноят қилмайди булбул. Нажмиддин Эрматов ноябрь, 2019

Талабаликнинг бошлари эди. Дарслардан бирида Аҳмаджон Мелибоев Иқбол Қўшшаева ва унинг “Сукунат туғёнлари” ҳақида гапириб қолди. Гапнинг мазмуни таҳминан шундай эди: “Иқбол битта китоби билан менинг шу вақтга қадар ёзганларимни босиб кетди”. Кейин китобни ўқидик. Иқбол опанинг кўнглимга яқинлигига шу китоб сабабчи деб ўйлаб юрарканман. Аслида, ундан бошқачароқ сабаб ҳам бор экан. Меҳринознинг “Аслида”сини кўриб, ўзга бир ўйга дуч келдим. Опанинг овозидаги сокин мунг, тасаввур қанотининг имконини ўлчашга чоғланган парвоз севимли қушим—бўзтўрғайга уйғун экан. Иккиснинг орасида ақлдан ташқаридаги қандайдир бутунлик бор. https://www.youtube.com/watch?v=ck66eWW8s_4

Бугун беназир ва зариф ғуссалар куйчиси раҳматли Зариф Сутоний (Беназир Муҳаммад) туғилган кун! Яна жавзо, чечаклар қорда қолди, Яна қирларни тутди лола доғи, Бу элларда кўринмас ғам адоғи, Яна кўзлар ўзга дийдорда қолди, Яна кўзлар ўзга дийдорда қолди. Ман беватан қолдим ватан ичинда, На ифор бор, на ранг чаман ичинда, Ёшил байтлар сориқ кафан ичинда, Боғлар оташ ичинда, норда қолди, Боғлар оташ ичинда, норда қолди. Мулки Турон каби пора юраклар, Оёқ остинда қон йиғлар чечаклар, Келтирган борми найсондан дараклар? Таним кузда, руҳим баҳорда қолди, Таним кузда, руҳим баҳорда қолди. Шафақлар ботди Боту қонларина, Ҳеч ким қиё боқмас Чўлпонларина, Ким турар Қодирийнинг ёнларинда, Фитрат, Усмонларим қай торда қолди? Фитрат, Усмонларим қай торда қолди? Ёр васлидан сўйла эй сандувочим, Эркдан бизга хабар келтир эй лочин, Манга бундоқ боқма эй дор оғочи, Туфроқдан паст бу бошим дорда қолди, Туфроқдан паст бу бошим дорда қолди. Дорул фано, дорул хазан бу дунё, Бир ёни гул, бир ён тикан бу дунё, Бир бор эмас, бир йўқ экан бу дунё, Кимлар йўқ бўлди, кимлар борда қолди, Кимлар йўқ бўлди, кимлар борда қолди? Яна жавзо, чечаклар қорда қолди Яна қирларни тутди лола доғи, Бу элларда кўринмас ғам адоғи Яна кўзлар ўзга дийдорда қолди, Яна кўзлар ўзга дийдорда қолди. Зариф Султоний

Benihoyat uzundir umr, Bittagina oq ko‘ylagim bor. Azam O‘ktam

Дарахт ўкинчи Бир иссиқ ел эсди, Хабари совуқ, Илдизимдан ўрлар реза-реза тер. Биздай ожизингни асрай олмасанг, Ўзимни осайин, қўйиб юбор ер.

#туғилган_кун Хуршид Абдурашид Тоғларнинг сукути ва сенинг сукутинг орасида биргина фарқ бор: сеники мулзамликка ўхшаган ҳолдир тоғники - виқор... Фақат жимлик деб қараса сенинг жимлигингга ўхшар дарахтларнинг жимлиги аммо улар гуллашдан умидвор уларнинг ёдида бордир кимлиги...

Чопиб-чопиб тоғларда Бориб-бориб адашсам. Сулув-сулув оҳулар Орқасидан эргашсам. Баланд-баланд қоялар, Чуқур-чуқур зовларда Таъқиб қилса қашқирлар Омон чиқсак овлардан. Зилол-зилол булоқдан Қониб-қониб сув ичсам. Куюк кўнгил жисмима Яхтай ҳовур тирмашса. Қаттиқ-қаттиқ тошларга Бериб ётсам кўксимни, Ҳайрон-ҳайрон какликлар Учиб ўтса устимдан. Эзиб-эзиб ҳаққушлар, Мунглиғ куйин бошласа, Эзғин-эзғин хаёллар Келиб кўзим ёшланса. Ўтлиғ-ўтлиғ туйғулар Чорлаганда кўнглимни Қорли-қорли кўчкилар Ёпиб қўйса йўлимни. Юксак-юксак чўққилар Кетай, десам қўймаса, Бориб-бориб тоғларда Қолсам! Биров билмаса. Н.Э. Сентябрь, 2022

Ҳали мактабгаям чиқмаган йигит. Онасининг айтишича, бир эшитишда ёдлаб олибди. https://t.me/Najmiddin_Ermatov

Demokratiya, so‘z erkinligi sarhadi toraygan sari qarsaklarning jarangi ortib boraveradi – Jurnalist Gulmira Musajonova bilan suhbat Isyonsiz ijod – chin ijod emas. Ayrim qalamkashlarning ochiqchasiga maddohlik qilayotganini ko‘rib o‘ylab qolaman: nima jin urdi uni, boyoqish gaplariga o‘zi ishonarmikan? Lenin va Stalin nomidagi davlat mukofoti sohiblarining asarlari hozir o‘qilyaptimi? Nega xulosa chiqarmaymiz, axir?! Kitobxonning milliy adabiyotdan uzoqlashib borayotganida shunday qalamkashlarning ham aybi bor deb hisoblayman. Batafsil: http://oyina.uz/uz/article/1808 Rasmiy sahifalarimiz👇 Web-site | Telegram | Facebook | YouTube

Eeeeski mashqlardan Maysalar o‘pichin shudringga sotib, Saharlar yotganda tushlarga botib, Qorongʻu kechani, molini haydab, Otam ketar edi tongni uygʻotib. Osmonda soʻnardi yulduzlar bir-bir, Hilol tun bagʻriga qoʻyar edi bosh. Saxarlab erinmay onam oʻt yoqqan, Tandirdan erinib chiqardi quyosh. https://t.me/Najmiddin_Ermatov

*** Тилкалаб, тилкалаб тонглар дон сочди, Пешонангга қўнди қисмат қушлари. Яна бегонадай томоша қилдинг, Ёстиғингга оққан шаффоф тушларни. Эшилиб, эшилиб ингранди арқон, Дордаги ёстиғинг оқ нурлар қучди. Яна бегонадай томоша қилдинг, Парланиб, парланиб тушларинг учди. Қоралаб, қоралаб чўкди-я оқшом, Бошинг-а яна шу болишга етди. Суйилиб, суйилиб оққан тушлардан, Ёстиқдаги гуллар очилиб кетди. Куйиниб, куйиниб яна кўз очдинг, Ёстиқда гул унган, уза олмайсан. Туш ўша, гул ўша - танийсан менман, Менга бегонадай термилолмайсан. ©Нажмиддин Эрматов ноябрь, 2018

Чумолига марсия Сен меҳнат қиласан, хирмонни зоғ ер, Тилсиз бир жонзоту, лек сабри тоғ дер, Тағин ҳуррам эрур ва кайфи чоғ дер, Сен билар донданмас, сен билмас ғамдан Энди тўйиш мумкин бу кенгликларда. Иккита фаслинг бор—қиш ва тадорик, Биргина умринг бор—меҳнату зорлик, Тағин гуноҳинг бор—зоғга ҳамкорлик, Кўксингни қиймалаб, ўзингни қийнаб, Энди ўлиш мумкин бу кенгликларда. Фақат ўлиш мумкин бу кенгликларда... https://t.me/Najmiddin_Ermatov

Qanoti siniqku, ucholmas bulbul, Tillari kesilgan, tumshug‘ida zang. Sendan kattalarning hadigi sabab, Sening zamoningdan quvilgan ohang. Dilginang hapqirar hayajon yutib, Sezasan nimadir chekishin nola. Tinmay entikasan mo‘jiza kutib, Qafasning sayrashin kutyotgan bola. ©Najmiddin Ermatov 2018 yil, oktyabr

Ҳар лаҳза - косадай азобга тўла, Тушун, қисмат бўлди симирмоқ жабри. Бутун ҳаётини шундай куйдириб, Бўзлаб ўтар одам айтяпти. Бўзлагин-ай, бўзтўрғай. https://t.me/Najmiddin_Ermatov

Масалан, ёмғирли кечада унсиз, оқсуяк ойқизни ўйлашинг мумкин, жиққа ҳўл қанотин силкитолмасдан, кўлмакка қулаган аридай тушкун. Масалан, ёмғирдан беркиниб ҳамма, ёмғирпўш тутганча, уйига чопса, сен эса эгасиз итдайин озод, мумкиндир адирда ағанаб ётсанг. Масалан, зангори экранни узиб, (бу экран алдамчи тўралар мулки) томидан сув томар онангни эслаб, тонггача бемалол йиғлашинг мумкин. Масалан, шу маҳал кўчага чиқиб, уйига беркинган барча бийларни, четдаги мардикор уканг учун ҳам, бақириб сўкишинг мумкин уларни. Ёинки, қўққисдан жасорат битиб, (сен кимсан? бу йўлда ўлганлар камми?) ҳеч йўқса, хаёлан асрашинг мумкин, ҳалиям чопони йиртиқ ватанни. Ва ёки, барига қўл силтаб бирдан, шоирга шул дея азал ақида, ижара ҳужрангда ғамга беланиб, шеър ёзиш мумкиндир севги ҳақида. Масалан, ёмғирли кечада унсиз, ёмғирдай ёғилиб кетиш ҳам мумкин... февраль, 2020 https://t.me/Najmiddin_Ermatov

Ярим тунда яримланяпман юлдуз санаётган кўлнинг ёнида. Кел, Нурим-ей, руҳима синггин. Кўлдан чиқиб бақалар аста кўзларима сакрай бошлайди. Кел, Нурим-ей, руҳима синггин. Муқовадек очиб сочимни пешонамни ўқийди шамол. Кел, Нурим-ей, руҳима синггин. Тошлар отиб бу кўлга кимдир чалғитмасдан юлдуз санашдан, қолмасимдан яримлаб буткул, кўзларима тўлмасдан бақа, тугатмасдан ўқишни шамол, кел, Нурим-ей, руҳима синггин. ©Нажмиддин Эрматов ноябрь, 2018

Adabiyotga biror hayvon bilan kirib kelganlar talaygina ekan: Said Ahmad qoplon (it) bilan, Husniddin Sharipov oddiy baliq, Abdulla Oripov esa tilla baliq bilan (mitti yulduz varianti ham bor), Tog‘ay Murod tarlon (ot), Usmon Azim karvon (tuya), Azim Suyun burgut, Sirojiddin Sayyid qaldirg‘och, Nazar Eshonqul maymun bilan, Zulfiya Moʻminova va Adiba Umirova oq ilon, Xolyor Safar jiyron (ot), Najmiddin Ermat ko‘k bo‘ri bilan. Maqolaning to‘lig‘i! https://t.me/Najmiddin_Ermatov

БАЙРАМ МУБОРАК!!! Бийлар ғолиб,  ҳар доимгидай, Халқ сукутга, сукут халққа мос. Мутелиги агар кам бўлса, Тилигача кишанингни ос. Мана бўйним, сиртмоғингни сол, Косам тўлиб бўлди сабрга. Сўнгги ўтинч — фотиҳа ўқий, Сўз эркининг қабри қаерда?!.. Тириклигин кўрмадик биз-ку, Авлодлар ҳам сўрайди бир пайт. Ўшанда: ’'Биз ўлдирдик’’,  — дема, ’’Ўзи қариб ўлгандир’’,  — деб айт... https://t.me/Najmiddin_Ermatov

Тарих ўқиётган авлод Турмада кўз очган махбуслар ҳамон, Тўртбурчак шаклида кўрар осмонни. Қуёшни ўчириш мумкин деб ўйлар, Беркитиш мумкин деб ўйлайди тонгни. Панжара раҳига қўнган булбулнинг, Ушлабон қонини сиёҳ этар, дод. Қоғозга туширар билганларини, Ютоқиб ўқиймиз ҳали ғўр авлод, Ногоҳ кенг самога тушар кўзимиз, Беркитиб бўлмайди тонгни ҳам бирпас. Аммо... Бу ёзиқлар ҳақиқат дея, Осмондан кечяпмиз, ёзувдан эмас. Декабрь, 2019 @Najmiddin_Ermatov

Агар қамоқда ётишни бошқа бир қамоқда ётиш орқали тасвирлаш мумкин бўлса, унда воқеликда ҳақиқатан бор нарсани қанақадир умуман йўқ нарса орқали тасвирлаш ҳам мумкин бўлади. Даниел Дефо