باۆکــی ئیلێاس
前往频道在 Telegram
تــەوحــیــد فــێــر بــە☟☟☟☟☟☟☟ https://t.me/tavhidferbah https://t.me/zikrynwej https://t.me/zikrakany https://t.me/douakrdn
显示更多520
订阅者
-124 小时
无数据7 天
-330 天
帖子存档
بەهەمان شێوە دوای باس کردنی فەرموودەی جاریەڪە وا رسول الــلّٰــه پێی فەرموو بەری بدە ئەفەرمووێت رسول الــلّٰــه حوکمی لەسەر دا بەئیماندار لەو ڪاتەی وتی الــلّٰــه لە ئاسمانە وەجەهمیەڪان ئەڵێن هەر ڪەسێڪ وابڵێت ئەوە ڪافرە !
( بڵێت الــلّٰــه لەئاسمانە !)
ابن حجری عسقلانی
پێی وایە هەر جولەڪەیەڪ شایەتمان بهێنیت بەڵام باوەڕی وابێت الــلّٰــه لە ئاسمانە ئەوا بە ئیماندار دانانرێت ئیلا مەگەر نەزان بێت وە ئەگەر شایەتومانی هێنا و هەر باوەڕی وابوو الــلّٰــه لە ئاسمانە ئەوا مجسمەیە(ڪەمجسمە تکفیرڪراون) وە شایەتومانی لێ قبوڵ ناکرێت (بەموسڵمان دانانرێت!
دەی داعشی نەفام بەرگری لەچی ئەڪەی؟! ئاخر ئەمەنە بێ مێشڪن ئیمامێڪ منی پێ ڪافر بێت چۆن بەئیمامی بزانم ؟! الــلّٰــه المستعان والــلّٰــه داعش ئەوەی بەرگری لە ئەشاعیرە و جەهمی ئەڪەن ئەوەنەی لەدینی الــلّٰــه بیان ڪردایە الــلّٰــه سەری دەخستن والــلّٰــه اعلم
ڕەحمەتی الــلّٰــه لە جریر بن عبدالحمید بێت ڪە فەرمویەتی وتەی جەهمیەکان سەرەتاڪەی هەنگوینە کۆتایەکەی ژەهرە هەوڵدەدن ئەوە بسەلمێنن ڪەخوایەڪ نیە لەئاسمان بێت!
ئایە ڪوفری جەهمیەڪان خەفی وشاراوەیە و پێوستی بەئیقامە حجە هەیە وەڪو هەندێ زندیق ئەیڵێن ؟!
سەرەتا بابزانین وتەی جەهمیەڪان وئەشاعیرەڪان چین
قورئان مخلوق و دروست ڪراوە تۆ ڪەوتت قورئان مخلوقە واتە عیلمی الــلّٰــه مخلوقە و دروست ڪراوە بەڵام داعشەڪان و هەندێ گروپی تری ڪافر ئەڵێن نا هەرڪات وترا قورئان مخلوقە ئەگەر مەبەستی عیلم و زانستی الــلّٰــه بێ ئەوڪات پێی ڪافرەبێ !
جەهمیەڪان ئەڵێن الــلّٰــه قسە ناڪات
الــلّٰــه دانابەزێ
الــلّٰــه ڕازی نابێ
الــلّٰــه پێ ناڪەنێ
الــلّٰــه هیچ سیفاتێڪی نیە
الــلّٰــه لەئاسمان نیە شوێنی نیە
ڪێشەی جەهمی و ئەشاعیرە ئەوەیە ئەڵێن ئێمە پاڪانە بۆ الــلّٰــه ئەڪەین و الــلّٰــه بە پاڪ ڕا ئەگرین وە ئەو سیفاتانەی ڪە لە قورئان و فەرموودەوه هاتوە تەئویلی ئەڪەین و ئەیان گۆڕین بە ڪورتی ڕەتی ئەڪەینەوە ئەشاعیرە ئەڵێ الــلّٰــه چۆن ئەبێ لەسەر عەرش بێت خۆی عەرشی دروست ڪردوە ئایە چۆن خۆی شتێڪ دروست بڪات ئەبێ لەسەری دابنیشێ و لەسەروویەوە بێت !
یانی رسول الــلّٰــه و هاوەڵان وه هەموو سەلەف نەیان زانی پاڪانە بۆ الــلّٰــه بڪەن بە قسەی ئەشاعیرە مجسیمە بوون ڪە مجسیمە تەڪفیر ڪراون ! ئیلا جەهمی و ئەشاعیرە نەبێت ! پەنا بە الــلّٰــه هەر بۆیە سەلەف ئەفەرموون لەوانە
ابو عبید ئەڵێت ئەو ڪەسەی ئەڵێ قورئان دروست ڪراوە ئەوە لەو ڪەسە خراپترە ڪە ئەڵێ: {إِنَّ اللَّهَ ثَالِثُ ثَلَاثَةٍ}
چونڪە ئەوان ئەوە جێگیر دەڪەن کە الــلّٰــه لەسەر عەرشە، ڪەچی ئەوانە(جەھمیەکان) ئەوە جێگیر ناکەن!
پێشەوا الدارمی ئەڵێ سەگ لە خوای ئەشاعیرە و جەهمی باشترە ! خوایەڪ ڪە شوێنی نەبێ قسە نەڪات نەجوڵێ نەیەت دەسەڵاتی هیچی نەبێت ئەمە ڪەی خوایە وە جەهمیەڪان وتەڪانی ئێوە لەنوزە نوزی سەگ پیس ترە!
علی کوڕی عاصم ئەڵێت ئەوانەی ڪە ئەڵێن الــلّٰــه ڪوڕی ھەیە لەوانە ڪافرتر نین کە ئەڵێن الــلّٰــه قسە ناڪات واتە ڪوفرەکەی ئەمان پیسترە
ابوبکری ڪوڕی عیاش ئەڵێت ڪێ گومانی هەیە لە تەڪفیر ڪردنی یەهود نەساڕا ڪەڪافرن !؟ هەرڪەس گومانی هەبێت لەڪوفرەڪەیان ئەوا خۆی ڪافر دەبێتەوە وە ئەوەی ئەڵێت قورئان مخلوقە هاوشێوەی یەهود نەساڕایە ئەوەی تەڪفیری جەهمیەڪان نەڪات خۆی ڪافرە وەڪو ئەوە وایە تەڪفیری یەهود نەصاڕای نەڪردبێ !
جا ئێستا داعشەڪان و مەدخەلیەڪان بەناو سەلەفیە خەلەفیەڪان
ئەوەی تەڪفیری ئەشاعیرە بڪات پەنجەی بۆ درێژ ئەڪەن داعشەڪان ئەڵێن ئێوە وازتان لە جیهاد هێناوە و خۆتان خەریڪ ئەم باسانە ڪردە حەمدانیەڪان واز بێنن لە ئەشاعیرە بیڪەن بەئیمام و با جیهاد ڪەین بەیەڪەوە ! لای داعش ئەوەی تەڪفیری جەهمی و ئەشاعیرە بڪات لە گەردنی ئەدەن وتۆمەتی خەوارج ئەدانە پاڵی الــلّٰــه زیاتر ڕسوایان بڪات وا ڕسوا بوون
مەدخەلیەڪان و گروپەڪانی تریش تەنها تبدیع ئەشاعیرە ئەڪەن بەڵام نووی و ابن حجر و غزالی سبڪی و ئەمانە ئیمامن بەڵام ئەشاعیرەی سەردەم تبدیع ئەڪەن
ئایە ڪەسێڪ تەئویل بڪات عوزری بۆهەیە ؟
پێشەوا اللالكائي ئەڵێت
هەموو ئەهلی سونەت وجەماعەت ڪۆڕان لەسەر ئەویە ئیجتهاد نیە لەبابەتە عەقیدەیەڪان واتە ئەوەنیە گەر هەڵەی ڪرد بڵێین ئەجرێڪی هەیە نەخێر ئەمە لە عەقیدە دا نییە وە عەقیدە هیچ بوارێڪی تێدا نییە بۆ بیرو بۆچون وئەقڵی مرۆڤ تێیدا قسە بڪات وە بۆ موسڵمانیش نییە ئیلا دەبێت تەسلیم بێت وشوێن عەقیدەی سەلەفی صالح بڪەوێت.
لەعقیدە هیچ تەئولێڪ و ئیجتیهادێڪ واتە تێڪۆشانی خۆی و ڕای خۆی ناخوا و قبوڵ ناڪرێ
پێشەوا الدارمی ئەفەرمووێت
جائیز نییە بۆ ھیچ یەڪێڪ تەئویل بڪات لە مەسائیلەڪانی تەوحید دا
ابن مندە ئەفەرمووێ تەئویل لای هاوەڵانی فەرموودە واتە بەدرۆ خستنەوە !
یەڪێڪ لەسەلەف ئەڵێ تەفسیرەڪەی وەڪ ئەوەیە ڪە ئەیخوێنیتەوە الــلّٰــه لەسەر عەرشە ئەوەی غەیری ئەمە بڵێت لهعنەتی الــلّٰــه و مەلائیڪەی و هەموو خەڵڪی لێ بێت ! بۆچی نەیفەرموو ئەگەر نەی پێڪا ڕونی ئەڪەیتەوە بۆی گومانەڪانی لائەبەی !
خاڵێڪی تر لە ئەشاعیرە و جەهمی ئەوەیە تەڪفیری هەرڪەسێڪ ئەڪەن ڪە تەوحید بۆ الــلّٰــه جێگیر بڪات !
واتە تۆ وتت الــلّٰــه لەئاسمانە بەزاتی خۆی لەسەر عەرشە و دانیشتوە ئەوە تۆ ڪافری !
تۆ ڪە وتت الله دائەبەزێت لەسێیەڪی شەودا فەرموودەڪەی صحیح بخاری بگێڕیتەوە بڵێی الله ئەفەرمووێ ڪێ داوای هەیە با داوا ڪات وڵامیەدەوە ئەوەتۆڪافری لەلای ئەشاعیرە و جەهمیە
السجزی لەڕیسالەڪەی ئەڵێت(ص (۸۱) دوای باس ڪردنی فەرموودەی جاریەڪە ڪەوتی الله لەئاسمانە رسول الله وتی بەری بدە ئەمە ئیماندارە ئەڵێت
بعد ذكره لحديث الجارية وعند الأشعري أن من اعتقد أن الله بذاته في السماء فهو كافر .👉
لەلای ئەشاعیرە هەرڪەسێڪ پێی وابێت الله لەئاسمانە بەزاتی خۆی ئەوە ڪافرە !
وە قوام السنة في الحُجَّة (۵۱۲) ئەڵێت
«أعتقها فإنها مؤمنة»، فحكم النبي ﷺ بإيمانها حين قالت : (إن الله في السماء)، وتحكم الجهمية بكفر من يقول ذلك👉
ئەمە موفتی گەورەی داعش بوو
ئەبو علی جهمی
ئەبو علی جهمی ئەڵێ وتەی ابن عباس و طبری مخالفی زاهیری ئایەتەکەیە!!!!!
ئەمە تەکفیرکردنی هەردووکیانە
هەرکەس بڵێ نەخێر مانای ئەمە نادا لەهیچ شتێکی دین تێنەگەشتوە
لەبەر ئەوەی کەسێک کوفر و شیرکێکی گەورە بچوک بکا لەخەڵك حوکمی چیە ؟
چۆن ابن عباس و زانایانی سلف کفری گەورە بچوک ئەکەنەوە ؟ ئەزانن چ حوکمێکە ؟ بۆچی زانایانی سلف وەکو ابو علی جهمی نەیان وت ابن عباس مخالفی زاهیری ئایەت تەفسیری کردوە ؟
کەسیان نەیانزانی ابو علی جهمی و زەنادیقەی داعش زانیویانە
لە شوێنی تر ئەڵێ ابن عباس موافەقەی مورجئیەی کردوە ؟ ئەمە عەقیدەی جهمی خەواریجن لەکۆنەوە تا ئەمڕۆ ئەوان کاتێ خۆی ڕەخنەی لە ئیمامی علی ئەگرت شەڕی ئەویان کرد چۆن ئێستا نایکەن.
ترکی بنعلی جهمی
ئەمە زاناکەیان بوو ئاوا بوو ؟
دڵنیابن سەد ساڵی تریش بەم عقیدە کوفریە شەڕ بکەن هەر ژێر دەستن و سەرناکەون لەبەر ئەوەی کافرن و موسڵمان نین
بسم اللە الرحمن الرحیم
ئەمە قۆناغی یەکەمی سەرەتاییە بۆ ئەو کەسانەیە کەوا سەرەتــان.
کورت و پووختە کۆمەڵێ پرسیاری گرنگی عەقیدەیین
ئێمە هاوشێوەی سەلەف و خیرالقرون گرنگترین شت لامان بۆ ئەوەی موسڵمان فێری بێ ناسینی اللەیە وەکو خۆی بەو شێوەی سەلەفی ئوممەت لەسەری بوون
دوای ٢٠ ڕۆژی تر تاقیکردنەوەی لەسەر دەکرێ
پرسیاری زۆری لەسەر ئەهێنینەوە بۆیە ئەوانەی بەشدار ئەبن بەوردی بیخوێنن .
https://t.me/penusesalaf
هەندێک کەس بەس ئەوەندە ئەزانن حکومەت کافرە، عبداللطيف کافرە، تەواو.
بە زەرەبین بەدوای بانگخوازێکی موەحید ئەگەڕێن بەڵکو وێنەیەکی بدۆزنەوە یان ڤیدیۆیەکی بدۆزنەوە قسەیەک بکات بۆنی کوفری لێبێت ئینجا بیکەنە بنێشتە خۆشەی سەر دەمتان و تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی پێ پڕ بکەن، ئایا کافرە یان نا ؟ کەچی بە دەیان و سەدان جەهمی و ئەشعەری کافرتان کردووە بە ئیمام و شەڕیان لەسەر ئەکەن و دژایەتی موسڵمانان ئەکەن لە پێناویان، لە کاتێکدا پڕاو پڕن لە کوفری بەواح پێویستی بە گەڕان نیە، ئینجا ئەڵێن تەوحیدی ئەسماء و صيفات بابەتێکی خەفیە بۆیە تەکفیر ناکەین تیایدا، درۆ ئەکەن ئێوە لەسەر بابەتی خەفی نەوەستاون، ئێوە خۆشویستنی ئەم کافرانە لەگەڵ خوێنتان تێکەڵ بووە بە خەیاڵیش ناتوانن بیر لە تەکفیر کردنیان بکەنەوە، ئاخر ئەمە دینە خۆ بە ئارەزووی تۆ نیە کێت پێ خۆش بوو تەکفیری بکەیت بە یەک کوفر، کێت پێ خۆش نەبوو بە دەیان کوفری بەواحی هەبێ تەکفیری نەکەیت، ئینجا بیکەیت بە ئیمام لەسەرمان و بڵێی ئەوەی تەکفیری بکات ئاوا و ئاوایە، لە کۆتاییش بڵێی ئەمانە مردوون باس کردنیان فیتنەیە هیچ سودی نیە !
کافرت کردووە بە ئیمام
ئەهلی سوننە بە غولات ناو ئەبەی ئەڵێی ئەوەی وەک خۆمان عوزریان پێنەدات غولاتە، ئینجا ئەتەوێ بڵێی باس کردنی کوفرەکانیان فیتنەیە هیچ سودی نیە ؟
أم كثير خێزانی همام بن الحارث النخعي ئەڵێ:
ئامادەی جەنگی القادسیة بووین لەگەڵ سعد بن أبي وقاص و مێردەکانمان، کاتێک خەبەرمان پێ ئەگەیشت جەنگەکە تەواو بووە جلەکانمان توند دائەپۆشی ئەچووین بۆ ساحەی جەنگ ئەوەی کوژراو و برینداری موسڵمانان بوایە ئاومان پێ ئەدا و تیمارمان ئەکرد، ئەوەی برینداری کافرانیش بوایە ئەمان کوشت و مناڵی بچووکمان لەگەڵ بوو ئەوانمان ئەنارد تا کەلو پەلەکانیان لێ بستێنن، تاکو ئێمە عەورەتی ئەوان نەبینین.
#ووتــم: ئەمرۆ دەججالی واهەیە ئەم جۆرە بەشداری کردنەی ئافرەتان لە جیهاد ئەکاتە بەڵگە لەسەر تێکەڵاو بوونی ئافرەت لەگەڵ پیاوان و کارکردن لەگەڵیان !!!
والــلّٰــه المستعان چی ئەکەنە بەڵگە لەسەرچی !!!
#ئـەشـعـەریـیـەکـان جادەیان قیرتاو کرد بۆ مولحیدەکان
ووتیان الــلّٰــه بــێ شوێنە
ئێ ئەو شتە بێ شوێنە کە بوونی نیە
هەر شتێک بوونی هەبێ لە شوێنێکە
کە بڵێی ئەم شتە لەهیچ شوێنێک بوونی نیە واتا ئەم شتە هەر بوونی نیە لە ئەصلدا
ئەمەش شتێکە کە بە زەرورەتی عەقڵی ئەزانرێ.
کێ ئەڵێ (وەرع) زەحمەتە بە من ناکرێ ؟
حسان بن أبي سنان ئەڵێ:
هیچ شتێک لە وەرع ئاسانتر نیە کاتێک گومانت لە شتێک هەبوو وازی لێ بهێنە.
📚#الورع_لابن_أبي_الدنيا
#نیزامیەکان
ئەوانەی ئەڵێن: دین تەنها وەحیە تەنها قورئان و فەرموودەیە
مەنهەجی نیزامیەکان مەنهەجەکەی
(أبو محمد سنەی و إبراهیم بێ شێخی زندیق) سەرەتا کە سەری هەڵدابوو هەندێك کەسی کەمی ناشارەزا پێی هەڵغەڵەتان بەهۆی ئەو شیعارە زلەی کە هەیان بوو کە دەیان ووت: دین تەنها وەحیە واتە قورئان و فەرموودە -بەفەهمە بۆگەنەکەی خۆیان-.
بەڵام بەداخەوە ئێستا دەبینم بانگەوازکار و شوێنکەوتوانی ئەم دینە لە زیاد بوون دان دەبینم چەندین بانگەواز کاریان هەیە لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان و دەرز و دەوریان هەیە لەسەر ئەم عەقیدە زەندیقیەیان بەهۆی ئەو شیعارە زلەی کە هەیان: (دین تەنها وەحیە)، وەك ئیمامی علي دەیفەرموو: (كلمة حق أُريد بها باطل) کە قسەکەیان خۆی حەقە بەڵام ئەم زندیقانە بە مەبەستێکی باطڵ و پوچ دەیڵێن کە مەبەستیان ئەوەیە ئاثار و پاشمەوە و فەهمی سێ جیلەکە و مەزهەبی زانایانی ئەهلی سونە پەك بخەن و حساب بۆ ئەوانە نەکرێت و ئەوانە بە کوفر و گومڕای دابنێن لای خەڵکی، لەبری ئەمە هەر کەسە و بە فەهم و تێگەیشتنی خۆی لە قورئان و فەرموودە تێبگات سەلەفی چی و صەحابەی چی ئیتر کەس بە کەسە بێت هەر کەسەو بۆ خۆی ئیمامێك دەبێت لە دیندا، بەداخەوە هەندێك کەس پێی هەڵغەڵەتاون بەهۆی شیعارەکەیانەوە، هەتا ئەوەندە زندیق و ئەحمەقن سێ مەزهەبەکەی ئەهلی سونە بە دینێکی تر دەزانن جگە لە ئیسلام، لای ئەوان ئەگەر زانایەکی ئەهلی سونەی پڕ عیلم بە قورئان و فەرموودە و ئاثار و ناسخ و منسوخ إستنباط بە ئایەت و فەرموودەیە️ك بکات لە بابەتێکی شەرعیدا بە کوفر و تشریعی دەزانن!! بەڵام ئەگەر خۆیان کە نەزانترینن بە قورئان و فەرموودە و ئاثار و ناسخ و منسوخ وە هەتا ناشزانن ناسخ و منسوخ چیە بە فەهمە بۆگەنەکەی خۆیان إستنباط بکەن بە ئایەت و فەرموودە بە ئیمان و هیدایەتی دەزانن تەنها ئەوە لایان دینە!!
لا اله الا الــلّٰــه لە ئەحمەقی ئەم گروپە و شوێنکەوتوانی!!
گومڕای ئەم گروپە لای کەسێك الــلّٰــه بەرچاو ڕۆشنی کردبێت زۆر ڕوونە، بەڵام سەردەمێك تێکەوتوین وەك ابن بطة رحمه الــلّٰــه دەڵێت: خەڵکی لەم سەردەمەی ئێمەدا وەك پۆلە باڵندە وان، هەندێکیان شوێن هەندێکیان دەکەون، ئەگەر بێتو یەکێکیان تێدا دەربکەوێت کە ئیدعای پێغەمبەرایەتی بکات لەگەڵ ئەوەی دەشزانن️ رسول الــلّٰــه ﷺ کۆتا پێغەمبەرە، یان ئیدعای ڕبوبیەت بکات، دەبینیت شوێنکەوتەو کۆمەڵەی بۆ پەیدا دەبێت.
📚#الإبانة_الكبرىجا هەر کەسێکتان بینی ووتی: دین تەنها وەحیە تەنها قورئان و فەرموودەیە بزانن ئەوە زندیقە کافرە، دووربکەونەوە لێی وە تەحزیری لێ بدەن و خەڵکی لێ ئاگادار بکەنەوە تا خەڵکی شوێنیان نەکەون و هەڵبغەڵەتێن بەو شیعارە زلەیان و گومڕا ببن، ئەمانە پیسی کۆمەڵگان الــلّٰــه زیادیان نەکات.
سەبارەت بە صلوات دان
جیاوازی (صلي ـ صلِّ ـ صلی) بزانە چیە ؟؟
ما رواه البخاري ومسلم عن أبي حميد الساعدي رضي الــلّٰــه عنه أنهم قالوا: يا رسول الــلّٰــه كيف نصلي عليك ؟ فقال رسول الــلّٰــه صلى الــلّٰــه عليه وسلم {قولوا اللهم صلِّ على محمد وأزواجه وذريته كما صليت على آل إبراهيم، وبارك على محمد وأزواجه وذريته كما باركت على آل إبراهيم إنك حميد مجيد}
بەپێغەمبەر یان صلی الــلّٰــه علیەوسلم وت: چۆن صلوات بدەین فەرموی: بڵێن ؛
اللهم صلِّ على محمد وأزواجه وذريته كما صليت على آل إبراهيم، وبارك على محمد وأزواجه وذريته كما باركت على آل إبراهيم إنك حميد مجيد}
لفظ ی صلِّ بەکارهاتوە نەوەک صلي ....
إعراب صلي : فعل أمر مبني على حذف النون لأنه ملحق بالأفعال الخمسة و الياء هي ضمير متصل في محل رفع فاعل و تسمى ياء المخاطبة ( للأنثى )
وإعراب صلِّ : فعل أمر مبني على حذف حرف العلة ( تفيد هنا الدعاء )
لەوانەیە لە بری [اللهم صلِّ علی محمد] بنوسرێت
[اللهم صلي علی محمد] !! ،
ئەمەش لە ڕاستیدا هەڵەیە چونکە [یاء]ـی [صل]ـەکە [ضمير متصل]ــە بۆ [مؤنث] واتا لە زمانی عەرەبیدا ئەو [یاء] لە کاتی [فعل الامر]ـدا بۆ ڕەگەزی مێینە بەکار دێت ، وەکو [اذهبي] وە [ٲشربي] وە [اغسلي] ... هتد .
جا هەرکەسێکیش بنوسێت [اللهم صلي علی محمد] ئەوا الــلّٰــه پەروەردگاری بە [مؤنث] مێینە داناوه ! ، پەنا بە پەروەردگار و پاکی بۆ ئەو له گشت ڕەگەزییەک، بۆیە ئەم جۆرە نوسینە هەڵەیە.
پێویستە بنوسرێت [ اللهم صلِّ علی محمد] بە [کسرة]ی [لام]ـەکە نەک بە [یاء] ، مەرجیش نییە [کسرة]ـکە بنوسرێت .
وەکو فەرمایشتی الــلّٰــه :{ فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ } .
[الكوثر : ۲]
هەروەها هەڵەیەکی تریش ئەوەیە خەڵکانێک لەکاتی نوسینی [صلی الــلّٰــه علیە وسلم] لەوەیە بنوسن [صل الــلّٰــه علیە وسلم] ! ، ئەمەش ـ الــلّٰــه اعلم ـ وا هەست ئەکەم ئەو خەڵکانە وا بزانن ئەو [ی]ـی کۆتایی [صل]ـەکە پیتی [ي]ــیە !! ، جا لە ترسی ئەوەی سیفەتی [مؤنث] بۆ الــلّٰــه دانەنێن ئەنوسن [صل الــلّٰــه علیە وسلم] ! .
ڕاستییەکەی ئەوەیە ئەو [ی]ـی کۆتایی [صل]ـەکە پیتی [ي] نییە، بەڵکو پیتی [الف المقصورة]ـیە و لە نوسیندا شێوەی لە پیتی [ي] ئەچێت بەڵام دوو خاڵەکەی ژێری پێوە نییە تاکو له پیتی [ي] جیا بکێتەوە :
[ي] پیتی [یاء] .
[ی] پیتی [الف] .
جا ئەنوسرێت [صلی الــلّٰــه علیە وسلم] چونکە [صلی] کاری ڕابردوو [فعل الماضي]ــیە، خۆ [فعل الامر] نییە وەکو [صل]ــەکەی [اللهم صل علی محمد] تاکو لا ببرێت ! ، وە لە [فعل الماضي]ـیشدا [الف المقصورة] لانابرێت مەگەر [أداة جزم] لە پێشی هاتبێت، لە ڕستەی [صلی الــلّٰــه علیە وسلم]ـیشدا [[أداة جزم] نەهاتووە .
جا لەبەر ئەوەی [صلی الــلّٰــه علیە وسلم] لەسەر [فعل الماضي]ـە ئەوا [ی] لا نابرێت، وەکو فەرمایشتی الــلّٰــه : { وَذَكَرَ اسْمَ رَبِّهِ فَصَلَّى } .
[اﻷعلى : ۱٥]
پوختەی کلام :
1_ اللهم صلِّ علی محمد ئەمە ڕاست و دروستە.
2_ اللهم صلي علی محمد ئەمە ناڕاستەو دروست نیە.
3_ صلی الــلّٰــه علیە وسلم ڕاست و دروستە .
4_ صل الــلّٰــه علیە وسلم ناڕاستە.
5_ صلي الــلّٰــه علیە وسلم ناڕاستە.
کەواتە ئەمە ڕاستە⬇
اللهم صل علی محمد صلی الــلّٰــه علیە وسلم
گەر تا ئێستا ئەم هەڵەیەت کردوە داوای لێخۆشبون لە الــلّٰــه بکە و هەڵەکەت ڕاست بکەوە و بڵاوی بکەوە تا ئەوەی نایزانێت بیزانێت.
لە زانستی صرف دا بە تەفاصیل لە زۆر بابەتی وەک ئەمەدا تێدەگەیت کەوا کاتێک ئەم زانستەت نەخوێندبوو چەند نەزان بویت ...
الــلّٰــه سهل ی بکات لەسەر دروستکردنی کەلیمەکان و پوختکردنی قاعیدەکان بتوانین بنوسین و ئاسانکاریەک بکەین بۆ خۆمان و موسڵمانان ...
هەمیشە وتومەو دەیڵێمەوە
ئەم سێ زانستە گرنگە گرنگە گرنگە ئیهمالی مەکەن
١. نحو
٢. صرف
٣. بلاغة
هەرکات ئەو سێ زانستەت خوێند چێژێکی بەتامی دەبێت ..
لە سەربازەکانی الــلّٰــه☝️
أبو الحسن دەڵێت :
هەواڵیان پێدام هەندێک لە خەڵکی شام کە الحسن البصري لە دانیشتەکەیدا ووتی: لە سەربازەکانی الــلّٰــه کەرە (زبدە) ـیە، پیاوێک ئەمەی بیست، کاتێک گەڕایەوە ناو ماڵەکەی بە خێزانەکەی ووت وەک گاڵتە پێکردنێک: گوێم لە الحسن بوو دەیووت: لە سەربازەکانی الــلّٰــه کەرە ـیە، کەرە ـم پێ بە بیخۆم، کاتێک پێیدا و خواردی خنکا و مرد .
.
📚[الأمثال لأبي عيبد القاسم بن سلام ١٩٤/١]
أبو الحسن الکرجي دەڵێت:
ئەوەی بڵــێ: من شافعیم لە شەریعەتدا -فیقهـ- وە ئەشعەریم لە عەقیدەدا، پێی دەڵێین: ئەمە لە گومڕاییە، نا بەڵکو لە موڕتەد بوونەوەیە، چونکە شافعي عەقیدەی ئەشعەری نەبوو. وە ئەوەی بڵێ: من حەنبەلیم لە فروع وە موعتەزیلیم لە أصول، پێی دەڵێین: بەڕاستی گومڕا بوویت لەسەر ئەم ڕێگا خراپەی کەوا بانگەشەی دەکەیت، چونکە أحمد موعتەزیلی نەبوو لەدین و إجتهاد. وە بەڕاستی بەهەمان شێوە کۆمەڵێک لە مالکیەکانیش توشی فیتنەی مەزهەبی ئەشعەری بوون، ئەمە والــلّٰــه سوکایەتی و شەرمەزاریە .
.
📚[الفصول في الأصول لأبي الحسن الكرجي ص/١٧]
سفيان الثوري دەڵێت :
سەردەمێک بەسەر خەڵیکدا دێت کە تەنها گەمژەکان ڕزگاریان دەبێت (ئەوەی عاقل و ژیربێت جێگای نابێتەوە لەناویاندا) .
.
📚[العقل وفضله لابن أبي الدنيا/٥٤]
عبد الــلّٰــه بن عمرو دەڵێت:
شێوەی دونیا لەسەر پێنج بەشە لەبەشەکانی باڵندە، سەر، سینگ، دووباڵ، کلک، سەری دونیا صين ـە، وە باڵی ڕاستەی هند ـە، وە باڵی چەپەی خزر ـە، وە لەپشتی هند ئومەتێک هەیە پێی دەوترێت: واق واق، وە لەپشتی واق واق منسك ـه، وە لەپشتی منسك ناسك ـه، وە لەپشتی ناسك یأجوج و ژأجوج ـە کە لە ئومەتێکن هیچ کەسێک بەتەواوی لەبارەیانەوە نازانێ ئیللا الــلّٰــه نەبێ، وە لەلای الخزر هیچ شتێک لەپشتی نییە ئیللا دەریا نەبێت، وە لە ناوەڕاستی دونیا العراق و الشام و الحجاز و مصر ـه، وە کلکی دونیا ذات الحمام (شارۆچکەیەکە لەنێوان الإسكندرية و أفريقيا) ـە لە ڕۆژئاوا، وە خراپترین شت لە باڵندە کلکیەتی .
.
📚[تاريخ دمشق لابن عساكر ١٩١/١]
غالب بن عبد الــلّٰــه العقيلي دەڵێت:
کونیەیی آدم لەدونیادا أبو البشر ـە
وە لەبەهەشتدا أبو محمد ـە .
.
📚[تاريج جرجان للسهمي ص/۲۲۱]
عبد الملك الأندلسي دەڵێت:
لقمان الحكيم بەکوڕەکەی ووت:
ئەی کوڕی شیرینم،
ئەو شتە مەبە کەهی تۆ نییە،
دوای ئەو شتەشت لێ ئەڕوا کە هی تۆیە .
.
📚[الورع لعبد الملك الأندلسي ص/٦٤]
ثابت البناني دەڵێت :
داود هیچ خواردنەوەیەکی نەخواردۆتەوە دوای لێخۆشبوونی (لەو تاوانەی کە کردی..) ئیللا نیوەی فرمێسکی چاوەکانی تێکەڵ بووە .
.
📚[الديباج لإسحاق الختلي/٦٣]
عبد الــلّٰــه بن عباس دەڵێت :
پێغەمبەری الــلّٰــه ﷺ هاتە لامان وە ئێمە لەمزگەوت بووین ئەڵقە ئەقڵە، پێی فەرمووین: ئێوە چی دەکەن ؟ ووتمان: بیر لە خۆر دەکەینەوە کە چۆن دەردەچێت وە چۆن ئاوا دەبێت ؟ فەرمووی: ڕاستتان کرد، ئاوا بکەن، بیر لە درووستکراوەکان بکەنەوە وە بیر لە درووستکەر مەکەنەوە، چونکە الــلّٰــه هەرچی بیەوێت بۆ هەر شتێک کەبیەوێت درووستی دەکات، ئەوانیش بەو شتە سەرسام بوون، لەدوای قاف (دەوترێت شاخێکە دەووری زەوی داوە) ـەوە حەوت دەریا هەیە، هەر دەریایەک پێنج سەد ساڵە، وە لەدوای ئەوانەوە حەوت زەوی هەیە کە ڕووناکیان بۆ خەڵکەکەی دەردەوشێتەوە، لەدوای ئەوەوە حەفتا هەزار ئومەت هەن درووستکراون لەسەر شێوەی باڵندە، خۆیان و بێچوەکانیان لە هەوادان، هەرگیز لە تەسبیحاتی الــلّٰــه یەک جاریش ناوەستن، وە لەدوای ئەوەوە حەفتا هەزار ئومەت هەن لە با درووستکراون، خواردنەکانیان با ـیە، وە خواردنەوەکانیان با ـیە، وە پۆشاکەکانیان لە با ـیە، وە کەلوپەلەکانیان لە با ـیە، وە ئاژەڵەکانیشان لە با ـیە، پێی ئاژەڵەکانیان بەر زەوی ناکەوێ هەتا ڕۆژی قیامەت، چاوەکانیان لە سینگیان دایە، یەکێک لەوان دەخەوێ بەخەوتنێک، بە ئاگا دێتەوە ڕزقەکەی لەژێر سەریەتی، وە لەدوای ئەوە حەفتا هەزار ئومەت هەن، وە لەدوای ئەوە سێبەری عەڕشە، وە لەسێبەری عەڕشدا حەفتا هەزار ئومەت هەن، نازانن الــلّٰــه آدم ـی درووستکردووە وە نە منداڵەکانی آدم وە نە إبليس وە نە منداڵەکانی إبلیس. وە ئەمەش ووتەیەتی: ﴿ويَخْلُقُ ما لا تَعْلَمُونَ﴾ .
.
📚[العظمة لأبي الشيخ الأصبهاني ١٤٨٩/٤]
