Мен бўлсам...Нега ўзимни ўзим бунчалик қийнаяпман. Битта оёғим оқсоқ бўлса нима бўпти. Ахир мендан баттар ногиронлар ҳам ҳаёт учун, аёллик бахти учун курашишяпти-ку. Ўйлаб кўрсам ҳамма айб ўзимда экан. Мен ношукурман, соғлиғимнинг, тақдиримнинг, жамиятда ўз ўрнини топган аёл сифатида мавқеимнинг қадрига етмаётган ношукурман. Ўзим оқсоқ бўлатуриб нуқсони бор йигитлардан ор қилдим. Хотини ўлган, она меҳрини кўрмай яшаётган мурғак гўдакларга бағримни очиш ўрнига улардан юз ўгирдим. Балки кечаги воқеа менга ҳаётнинг сабоғимикан? Агар ўшанда ҳайдовчи эркак менга раҳми келмай номусимни поймол қилганида қай кўйга тушардим? Ёки бўлмасам кимсасиз, хилват жойларда мени ўлдириб, ўлигимни кўмиб кетганида ота-онамнинг холи нима кечарди? Йўқ, мен ўзгаришим керак, бутунлай бошқа Иродага айланишим керак. Ирода исмимни оқлашим керак!”.
Орадан бир ҳафта ўтиб Ирода соғайиб кетди. Эрталаб супада нонушта қилиб ўтирган ота-онаси ичкаридан чиқиб келган Иродани кўриб ҳайрон бўлиб қолишди. Ирода пушти кўйлак устидан оппоқ костюм кийиб олган. Сочларини шаршарасимон ёйиб олган, енгилгина пардози ҳам ўзига жуда ярашганди. У жилмайганча ота-онаси ёнига келди. Салом бериб дастурхонга ўтирди.
- Қизим, тузукмисан? – сўради дадаси меҳрибонлик билан.
- Қизимнинг очилиб кетганини қаранг дадаси, туф-туф...кўз тегмасин, - деди Сожида опа кўзларига ёш олиб.
- Нега йиғлайсиз ойи, - деди Ирода кулиб. – Сизларни хурсанд қиламан деб ўзимга қараб, ясаниб олсаму, сиз бўлсангиз...
- Қувонганимдан йиғлаяпман қизим, суюнганимдан, - деди Сожида опа кўзларини артиб.
Ирода ишдан чиқиб ойиси тайинлаган манзилга борди. Хиёбонда ўтирган салобатли эркакни кўриб у томон юрди.
- Ассалом алайкум, - салом берди Ирода.
Орқа ўгириб ўтирган эркак у томон қайрилиб қаради.
- Валайкум ассалом.
Ирода унинг юзини кўриб аввалига ҳайрон бўлиб турди, сўнг таниб ортига тисарилди.
- Сиз?
- Ирода?
- Бу қанақаси? Наҳотки сиз, ҳали уйимизга келаётган совчилар сизданмиди?
Ирода ортига ўгирилиб оқсоқланганча тез-тез юра бошлади.
- Ирода, тўхтанг! – эркак унинг билагидан маҳкам тутиб олди.
- Қўйворинг, бу ер овлоқ дала эмас! Ҳозир бақирсам атрофдагилар югуриб келишади.
- Илтимос, мендан қочманг. Худо ҳаққи учрашувга сиз чиқишингиз мениям хаёлимга келмаганди.
- Энди менлигимни кўрдингиз, бемалол устимдан мазах қилиб, таҳқирлаб кетаверишингиз мумкин.
- Нега унақа дейсиз Ирода, келинг манави ерга ўтирайлик, сизга ҳаммасини гапириб бераман. Ўша куни бироз кайфим бор эди, умримда ҳечам ножўя ҳаракат қилган одаммасдим, билмадим, негадир мени шайтон йўлдан уриб...
- Ўша қилган ҳаракатингизни ножўя деб ҳам бўлмайди. Сиз энг разил, худбин одамнинг ишини қилмоқчи бўлдингиз.
- Лекин ҳеч нарса қилмадим-ку! Кечиринг мени, ўзим ҳам афсусдаман, агар ишонмасангиз тиз чўкиб кечирим сўрайман.
Ирода улар томон қараб ўтаётган одамларни кўриб аста ўриндиққа ўтирди. Унинг суҳбатлашишга рози бўлганидан эркакнинг қувончи ичига сиғмай ҳаяжон билан гап бошлади.
- Тўғрисини айтсам, хоҳ ишонинг, хоҳ ишонманг, ўша кундан бери сиз ҳақингизда ўйлаб юргандим. Сизнинг маъюс, хокисор чеҳрангизни кўз олдимдан кетказолмаётгандим.Тақдирни қаранг, демак ёмон одам бўлсамда қайсидир хислатим Аллоҳга хуш ёққан эканки, яна сиз билан учраштирди.
- Бу гапиз билан мени турмушга чиқишимга кўндирмоқчимисиз? Икки дунёда ҳам сиздака разил одамга турмушга чиқмайман!
- Ирода, айтдимку, кўнглимда ёмонлик йўқ эди деб. Келинг нега ўшанда ўзимни ёмон кўрсатмоқчи бўлганимни сизга сўзлаб бераман. – У оғир хўрсиниб қўйди. Бироз ўйга толиб тургач, ҳикоясини бошлади. -Ёшлигимдан отасиз катта бўлганман. Мендан ташқари оиламизда иккита укам, опам бор. Онам бизларни ҳам ота, ҳам она бўлиб вояга етказди. Эсимда, ҳали мактабга бормасимдан онамнинг ёнида юриб, уйимиз ёнидаги иккита идорани тозалашга борардик. Онам бизларни ёлғиз ташлаб кетишга кўзи қиймай ўзи билан олиб кетарди. Опам билан мен сув таширдик, укаларим латта билан чангларни артиб, ўзимизча онамга кўмаклашардик. Улғайганимдан кейин ҳам онам билан бирга пол ювишга борардим. Бир куни синфимиздаги қиз идора полини юваётганимни кўриб қолди.