Hadi Notes

پهپاد پنهانکار خودمختار و کم هزینه راه حلی برای به دست آوردن کمیت مناسب و حضور بیشتر در آسمان با هزینه محدود و توان شناسایی و ارتباطی سطح بالا در کنار پنهانکاری و بقاپذیری مناسب که می‌تواند توان حمل سلاح و توان تهاجمی به نسبت قابل توجهی نیز ارائه دهد برای مثال XQ-58 به عنوان پهپاد سایز متوسط میتواند در دهلیز داخلی خود 2×SDB به علاوه 4×ALTIUS-600 در یک لود شناسایی رزمی حمل کند و یا 4×JAGM در لود تهاجمی، همچنین لود خارجی نیز میتواند شامل 2 AAM یا JDAM و... تا کلاس 500lb زیر هر بال شود. در اینجا اولویت زمان گشت زنی بالا یا برد قابل توجه 5500km+ است تا نیاز به پاسخ با شلیک محدود سلاح را در کنار نیاز به نظارت مداوم با بقاپذیری و سرعت عمل کافی در سناریو های مختلف از نبرد هوا به هوا تا سرکوب و تهاجم و... با لینک های گسترده فراهم کند. پهپاد های کلاس سنگین مانند MQ-28 احتمالا توان حمل دو سلاح سنگین مشابه X-45 یا F-35 را در دهلیز داخلی قابل توجه خود خواهند داشت و از مزیت سنسور و تامین انرژی و پتانسیل ابعاد و... برخوردار هستند.

دوربرد ترین بمب افکن ! با توجه به نسبت اسپن بال به B-2 (تنها دیتایی که از B-21 داریم) میشه به نسبت بدنه و فضای کلی دست پیدا کرد هر چند با فرض زاویه بال مشابه... نتایج قیاس نشون میده B-21 از کیل بزرگتر و فضای بیشتری زیر بال بهره می‌بره که به معنی پتانسیل نصب دهلیز های حمل سلاح مشابه یا بزرگتر از B-2 هست همچین امکان حمل سوخت بیشتر به طور قابل توجه وجود داره تا لقبی که بهش دادند رو معقول کنه! احتمالا با توجه به ابعاد کوچک تر و طبیعتا وزن کمتر در عین حال آیرودینامیک مدرن میشه انتظار داشت تنها دو موتور براش کافی باشه خصوصا اینکه دو موتور F135 بدون هیچ تغییری در تراست خشک میتونن 83+ درصد رانش 4 موتور B-2 رو تامین کنند این یعنی فضای بیشتری به خاطر استفاده از دو موتور کمتر (با ابعاد مشابه پیشرانه ها) وجود خواهد داشت همچنین محل قرارگیری موتور ها تقریبا مشابه است اما B-21 با استفاده از ورودی هوای متفاوت (طراحی آیرودینامیکی مدرن و استفاده از اثر kutta) و کوچک تر الزامات را فراهم میکند.

یکی دیگر از مزیت های پلتفرم LCS فضای قابل توجه آن است در واقع چیزی حدود 2000 متر مربع زیر عرشه فضایی با ارتفاع قابل توجه وجود دارد و میتواند کانتینر های مختلف حاوی تجهیزات و... را در خود جای دهد در نتیجه به گزینه ای جذاب برای EOAB تفنگداران دریایی تبدیل شده است. برای مثال حمل 100 تفنگداران در کنار تجهیزات مرتبط برای استقرار سریع تیم های ضد کشتی در ساحل مناطق مختلف ایده ی جذابی به نظر می‌رسد که در کنار تسلط فوق العاده در آب های کم عمق ایده آل است اما برتری آن بر پلت‌فرمی مانند EPF در مسلح بودن آن و امکان شناسایی و دفاع از خود و البته تهاجم به کشتی ها و... دشمن است در نتیجه میتواند مکمل مناسبی برای EPF ها باشد. سریع ، مجهز و مسلط ... مناطق تحت پوشش این شناور ها به دلیل آبخور کوتاه و دریانوردی در آب کم عمق می‌تواند به مراتب بیشتر باشد همانطور که آنها به 3+ برابر تعداد پورت های بیشتری دسترسی دارند و در کنار نیاز به کمترین پشتیبانی لجستیکی می‌توانند به سرعت استقرار یابند همچنین چابکی عملیاتی نیازها برای شناسایی آنها و اختصاص پلتفرم ها و کشتی ها برای پایش آنها را 3 برابر می‌کند ! (برای مثال قیاس با ناوشکن)

اقیانوس آرام، متلاطم تر از همیشه ! تجهیز LCS به کانتینر های Mk70 (هر کدام 4 سیلوی Mk41) با امکان حمل SM-6 و رادار اپرچر بالا به معنی به دست آوردن توانمندی دفاع هوایی (AAW) در بلند برد ترین حالت خود علیه هواگرد های دشمن (گشت دریایی و شناسایی و...) و تهدید آنها است؛ با توجه به امکان نشست و برخاست دو هلیکوپتر در بخشی از فضای عرشه پرواز، میتوان تصور کرد در بخش مشخص شده ی عرشه پرواز که بلا استفاده میماند به راحتی 6 الی 8 کانتینر (24 الی 32 سیلو) کنار یکدیگر قرار داد و در صورت استفاده کامل از نصف عرشه پرواز میتوان انتظار داشت رادار بزرگتری نیز در انتهای عرشه قرارگیرد ! میتوان انتظار داشت در این سیلو ها به جز موشک کروز تاماهوک و SM-6، تسلیحات دیگری مثل ESSM و PAC-3 و... برای نقش دفاعی کامل تر از کروز تا بالستیک و ضد زیردریایی حمل شود. البته دیگر امکان نشست و برخواست هلیکوپتر سنگین مثل V-22 یا CH-53k وجود نخواهد داشت و به دو هلیکوپتر شناسایی تهاجمی یا یک هلیکوپتر و یک پهپاد محدود خواهند بود همچنین عملیات در شرایط طوفانی یا سی استیت بالا محدود خواهد شد.

لیست سفارشات F-35 تا 23sep2023 ایالات متحده : 1763 (USAF, F-35A) 420 (USMC, 353 F-35B/67 F-35C) 273 (USN, F-35C) در ناتو و اروپا : 74 بریتانیا تا 2029 (138؟) 90 ایتالیا 88 کانادا 64 فنلاند 52 نروژ 52 هلند (85؟) 36 سوییس 35 آلمان 34 بلژیک 32 لهستان 32 رومانی (48؟) 27 دانمارک 24 چک 20 یونان مجموع : 596+ که حداقل شامل 100+ فروند نسخه عمود پرواز (F35B) است. * اسپانیا هم در آینده نسخه بی خواهد گرفت (احتمالا به تعداد محدود شاید 12 فروند برای تحویل در دهه ی آینده) در آسیا و فراتر از آن! : 246 ژاپن (247؟) 75 اسرائیل 72 استرالیا (100؟) 65 کره جنوبی (85؟) 12 سنگاپور (48؟) مجموع : 450+ که حداقل شامل 50+ فروند نسخه عمود پرواز (F-35B) در مجموع بیش از 3500 فروند در سفارش شامل 340 نسخه C و 500+ نسخه B برای عملیات در 25+ ناو هواپیمابر (امروزه 7 ناو) و ده ها پایگاه و فرودگاه دیگر است.

📝 سوانح F-35 (این پست آپدیت میشود) سقوط ها (منجر به از دست رفتن هواپیما) : 2018 (B) 2019 (A سامورایی) 2020 (B و A) 2021 (B ملکه) 2022 (C و A) 2023 (B) 📍در مجموع فقط 8 مورد (تا 22sep2023) 🔖 سوانح دیگر شامل خسارت های جزیی تا قابل توجه در (اینجا و اینجا) 🔗 آمار جالب : ⚜ نرخ سوانح سخت F-15 های آمریکایی در دهه اخیر ، 5 حادثه در ازای هر 100,000 ساعت پرواز که آمار سوانح F-35 کمتر از نصف این مقدار است ⚜ آمار وحشتناک سوانح جنگنده Harrier/AV-8، (تنها جنگنده عملیاتی عمود پرواز مانند F-35B) ⚜ آمار سوانح پربار F-16 فالکن ⚜ آمار سوانح عقاب آسمان F-15 ⚜ آمار گهربار سوانح F-14 تامکت ⚜ آمار سوانح F-22 رپتور (اولین نسل پنجم) ⚜ آمار F-18 هورنت و سوپر هورنت آمار ها نشان میدهد ناوگان 965+ فروندی F-35 با 720,000+ ساعت پرواز نرخ ایمنی به مراتب بهتری نسبت به جنگنده های نسل چهارم به ازای ساعت پرواز یا تعداد تولید یا دیگر فاکتور های عملیاتی دارد.

Power aperture product ... مساحت، چگالی ماژولی، چگالی توانی، پیک پاور هر ماژول و ارتباط متناسب با برد کشف ... رادار Su-35 با پیک پاور کلاس 18+ تا 20 کیلوواتی رقیب قدرتمندی برای جت های غربی به شمار میرود در واقع یک جهش بزرگ در رادار های روسی و با وجود مساحت آنتن قابل توجه با بیش از یک متر قطر در کنار 1500+ ماژول (1800+ در نسخه جدید) جت های کوچک اروپایی با پتانسیل راداری محدود را در تنگنا می‌گذارد... نیروی دریایی آمریکا در طرف مقابل رادار APG-79v2 را به میدان آورده بود اما با مساحت و ماژول های کمتر (1100~) با وجود برتری تکنولوژی نتوانست به برتری کلی در عملکرد رادار برسد زیرا AP مشابهی به دست آمد در واقع با وجود پیک توان 50% بیشتر هر ماژول در نهایت 1100~ ماژول 18+ واتی به AP حدود 20 کیلووات و مشابه رادار Su-35 رسیدند ... این امر اهمیت فضا و ابعاد در عملکرد برتر و اثرگذار جنگنده های کلاس سنگین را نشان میدهد برای مثال در همین بازه زمانی F-15C های USAF با APG-63v3 با طراحی ماژول مشترک مشابه می‌توانست به پیک پاور/AP کلاس 30 کیلووات دست یابد و برتری خود را با پیک پاور 1.5 برابری به نسبت Su-35 روسی نشان دهد.

سیر تکاملی سایدویندر AIM-9 به عنوان یک نمونه موشک کوتاه برد حرارتی انقلابی و بسیار توسعه یافته نشان میدهد که نسخه های مدرن آن حقیقتا با نمونه های قبلی بسیار متفاوت اند با این حال برای درک توان کلی نسخ قدیمی تصویر فوق از عملکرد پروازی آن قابل توجه است ... نسخه های مدرن مانند M با برد 30~ کیلومتر و X با طراحی متفاوت ، سرعت بیشتر و بردی بیشتر عملکرد بسیار بهتری دارند برای مثال یک موشک مدرن میتواند با یک هدف جنگنده نسل چهارم در 10 کیلومتری نیز درگیر شود این تقریبا 2 برابر برد موثر موشک های چند دهه پیش و 4 برابر برد موثر موشک های اولیه است (بر اساس قاعده لود فاکتور سه برابر رهگیر) و در زمینه برد نهایی نیز تقریبا چند برابر شده است همچنین حداکثر سرعت آنها به بیش از 4 ماخ (در برد کم زیر 10 کیلومتر) رسیده و جی لیمیت و دیگر محدودیت های سازه ای کاهش یافته در کنار زاویه پوشش بیشتر (بیش از سه برابر به نسبت 25 درجه یا کمتر در نسل های اولیه) و کیفیت بالاتر سیکر در حد شلیک head on یک عملکرد جهش یافته را نشان میدهد و موشک های کوتاه برد حرارتی را به سلاحی خطرناک و با نرخ کشتار بالا تبدیل میکند.

مزیت Off-Boresight بالاتر و برتری جستجوگر در داگفایت در کنار امکان درگیری 360 درجه از ویژگی های یک موشک هوا به هوای حرارتی مدرن است که نمونه روسی آن برای Su-57 از پارامتر های مشابهی بهره میبرد... وزن نمونه روسی 30+ درصد بیشتر و کلاهک آن اندکی سبک تر است با این حال توان سینماتیکی مشابه و اندکی برد بیشتر به دست می آید هر چند OBA مثبت منفی 60 درجه به نسبت 90 درجه ی نمونه های غربی (AIM-9X,ASRAAM) پایین تر است اما سطح معقولی از توان پوشش جستجوگر ارائه می‌شود که در کنار توان سیستم خنک کننده (7+ لیتری) و کیفیت متناسب با نسل مدرن موشک ها یک گزینه ی قابل قبول است.

در رزم هوایی کوتاه برد (داگفایت یا تن به تن!) به جز اینکه جنگنده های آمریکایی دست برتر را در چالاکی و مانور پذیری به نسبت جت های روسی دارند (برای مثال برتری ایگل بر فلانکر) از سلاح بهتری نیز بهره میبرند که خود یک عنصر کلیدی برای موفقیت در نبرد نزدیک است و با تهدید بیشتر هدف، فرصت های تهاجمی بهتری در اختیار جنگنده گذاشته و فرصت های دشمن را محدود و آنرا به سمت دفاع حداکثری می‌کشاند. امروزه جستجوگر موشک های هوا به هوای کوتاه برد مدرن غربی با زاویه OBS (Off-Boresight) حدود 90+- درجه می‌توانند تمام نیم کره جلویی موشک را پوشش دهند و با دیتا لینک و نرم افزار مناسب در کنار آگاهی میدانی بالا که در نسل پنجم دیده می‌شود می‌توانند به سرعت هدف را شناسایی و در هر موقعیتی حتی پشت سر به آن شلیک کنند هر چند این به تنهایی کافی نیست اما در کنار مانور پذیری و چالاکی برتر می‌تواند نوید نرخ موفقیت بالاتری باشد... ویدیو فوق OBA، توان چرخش سریع و مقاومت قابل توجه AIM-9X در مقابل اخلال (فلر و...) و حتی برخورد به خود اخلالگر فعال را در سناریو های مختلف از داگفایت تا اسکورت شامل میشود.

کمی با F-35 ... Fusion technology, AN/APG-81_85 AN/AAQ-37 DAS AN/AAQ-40 EOTS AN/ASQ-239 EW AN/ASQ-242 CNI ادغام شده با : All-aspect wideband stealth

اگر بار گران بودیم... GBU-10, sep 2013, B-1

حداکثر برد (km) : بدون لود مخزن و سلاح F-4E : +2000 Su-24M : +2700

این هم وضعیت تامکت در نرخ چرخش ... طبیعتا از 8 موشک و 60 درصد سوخت صحبت میکنیم که به مراتب وضعیت بهتری نسبت به نسل چهارم های برد پایین قبلی هست در مورد برد (اینجا) یک بحث تخمین کلی وجود داره و اون برتری نسبی سوخت که گفتم به وجود میاد مثلا اکثر جت های اروپایی مثل تایفون و رافال و نسخه های قبلی (و البته فانتوم) حدود 2400 کیلومتر (یا کمتر) برد در شرایط لینک فوق دارن و در مقابل یک جت سنگین با مثلا برد 3200 کیلومتر این یعنی 40 درصد سوخت برد بیشتری نسبت به یک جت سبک یا متوسط با 50 درصد سوخت داخلی خودش میده ! اینجا میتونید وضعیت تامکت رو ببینید که به برابری میرسه ... در حالیکه تسلیحات بیشتری داره و پتانسیل بهتر در حمل اویونیک و ... سنگین تر اونو به یک جت به مراتب بهتر با پتانسیل تهاجمی برتر تبدیل کرده ... در واقع برتری مانور پذیری با وجود به دست آوردن مزیت تهاجمی حفظ شده ... این تصور (به نسبت یک جت سنگین)، که یک جت سبک چالاک تر و در مانور پذیری برتر هست در یک شرایط رقابتی نسبی و عادلانه درست نیست !

کمی از میراژ F1

دقت کنید که ارتفاع یکسان هست درصد سوخت نسبی مشابه هست (درصد برد نسبی رو باید خودتون در بیارید مثلا برای جت های سنگین عموما بیشتر هست یعنی درسته که هر دو ۵۰ درصد سوخت داخلی دارن اما جت سنگین می‌تونه با این ۵۰ درصد به برد بیشتری برسه و مداومت و پس سوز بیشتر داشته باشه چون عموما مقدار بیشتری هست و مصرف نسبی کمتر ! یکم توضیحش مفصل هست...) به مقدار سلاح دقت کنید بازم جت سنگین سلاح بیشتری داره و وزن بیشتر یعنی تاثیر منفی در مانور پذیری با این حال میشه برتری جت سنگین و توان حفظ رتبه خودش رو در یک مقابله پایاپای و با درصد وزنی با نسبت مشابه (که به ضررش هست) دید! تو ps=0 به نرخ چرخش دقت کنید این معادل توان مانور پذیری در چرخش یک جنگنده هست (تبدیل مستقیم به g rate یا لود فاکتور و طبیعتا داشتن نسبت وزنی یعنی به دست آوردن مقدار لیفت بهینه) از اینا گیر آوردید برام بفرستید تشکر