روانشناسی بازار

فومو و باز فومو! فومو را قبلا مفصل بحث کردیم. درصد زیادی از معامله‌گران در مواجه با بازار مثبت به شدت دچار هیجان می‌شوند و تحمل و صبر برای خرید در قیمت‌های مناسبتر ندارند. علی‌الخصوص که به دلیل افزایش نرخ ارز، مدام احساس جاماندگی می‌کنند. در این حالت، اکثرا تصمیمات کوتاه مدت ضعیف و غیر قابل توجیه دارند. لحظه‌ای را تصور کنید که به هر دلیلی نرخ ارز کاهش یابد، قطعا بخشی از فومو بازار برای مدت زمانی فروکش می‌کند. در آن صورت، احساس پشیمانی باعث می‌شود که احتمال اخذ تصمیمات اشتباه بعدی نیز افزایش یابد. @tooresh_com

حرف جای عمل را می‌گیرد! دوپامین، نوعی انتقال دهنده عصبی در مغز است که ترشح آن، نقش حیاتی در احساس لذت و انگیزه را ایفا می‌کند. نکته قابل توجه این است که دوپامین می‌تواند حتی با فکر و حرف بدون عمل و پشتوانه نیز ترشح شود. این یعنی اینکه، بسیاری از معامله‌گرانی که در گفتگوهای واقعی و مجازی، سخنوران بسیار خوبی هستند، در عمل ممکن است بسیار ضعیف باشند. در واقع، بسیاری از افراد وقتی از طرف سایرین برای پیش‌بینی‌ها و تحلیل‌هایشان مورد تشویق قرار می‌گیرند، با دوپامین ترشح شده به لذتی می‌رسند که جایگزین لذت انجام همان کارهای درست می‌شود. برای همین، زیاد می‌شنوید که حتی خود شخص نیز نسبت به عدم انجام آنچه واقعا درست می‌پنداشته، شاکی است! @tooresh_com

پایان سال ٢٠٢۵ و درصد بازدهی یک ساله: نقره ١۴٠ طلا ۶۵ سهام گوگل ۶۵ مس ٣٨ شاخص S&P ١٧ بیت‌کوین ۶- نفت ١٧- @tooresh_com

٢٠ سال درگیر یک اختراع من‌درآوردی به اسم حجم مبنا بودیم، که کسی هم آخرش نفهمید خاصیت این متغیر چی بود که این همه آدم از سازمان و بورس و کارگزاری و تریدر و دانشجو و ... این همه سال درگیر محاسبه و بروزرسانی یا کلنجار باهاش بودند. کاش یه روز جسارت کنار گذاشتن همه این متغیرهای ساختگی بی معنی را داشته باشیم. @tooresh_com

این خوشحالی و پیگیری اخبار تغییر مرجع ارز ٢٨.۵ به تالار اول مرکز مبادله، اگرچه گام مثبتی در کاهش رانت ارزی است، ولی در واقعیت اتفاق مثبت خاص و یا جدیدی نیست! در واقع در اواخر سال ١۴٠١ که ارز ٢٨.۵ تکلیف شد، نرخ دلار بازار آزاد حدود ۴٢ هزار تومان بود. الان که دوباره همه چی به تالار اول با عددی در نهایت حدود ٨۵ هزار تومان منتقل میشه، دلار بازار آزاد حدود ١٣۴ هزار تومان است. یعنی به نسبت در نظر بگیریم، در زمان تصویب و یا اخبار اولیه ارز ٢٨.۵، حدود ٣٣ درصد رانت یا تفاوت وجود داشت، اما الان با مطرح شدن تالار اول، حدود ٣٨ درصد! در کل فقط اسم‌ها جابجا شده، قواعد ثابته! @tooresh_com

الان بزرگترین مشکل بازار اینه که در مقابل بازارهای نقدشونده‌ای مثل طلا و ارز و کالا هیچ بازده واقعی نداشته. شما فکر کنید این همه نهاد و زیرساخت و آیین‌نامه‌ و جلسه و تحلیلگر و ... عملا در مقابل اونی که خیلی ساده رفته طلا یا دلار خریده و گذاشته یه گوشه‌ای، مدتهاست که بازنده است... @tooresh_com

یلداتون مبارک. جمعتون شاد و ماندگار😍🌹

بازار این روزها شرایط و جو مثبتی را تجربه کرده است. در این میان، نکته مهمی که زیاد، خصوصا از طرف برخی تکنیکالیست‌ها دیده می‌شود، تورش خود خدمتی self-serving bias است. خیلی از آنها، در روزهای گذشته با اعتماد بنفس بیش از حد روی افت بازار بت می‌کردند. دلیل این اعتماد بنفس کاذب هم عموما مربوط به برخی تحلیل‌های ظاهراً موفق قبلی است. به نحوی که آنها توزیع تصادفی موفقیت‌ها را کاملا فراموش کرده بودند و همه چیز را به مهارت و هوشمندی خود نسبت می‌دادند. طبق این سوگیری، فرد موفقیت‌ها را به توانایی و تلاش خود نسبت می‌دهد، اما شکست‌ها را به عوامل بیرونی مثل شانس بد، دیگران یا شرایط نسبت می‌دهد. فراموش نکنیم که همیشه باید در مقابل بازار، متواضع باشیم! @tooresh_com

بازار این روزها شرایط و جو مثبتی را تجربه کرده است. در این میان، نکته مهمی که زیاد، خصوصا از طرف برخی تکنیکالیست‌ها دیده می‌شود، تورش خود خدمتی self-serving bias است. خیلی از آنها، در روزهای گذشته با اعتماد بنفس بیش از حد روی افت بازار بت می‌کردند. دلیل این اعتماد بنفس کاذب هم عموما مربوط به برخی تحلیل‌های ظاهراً موفق قبلی است. به نحوی که آنها توزیع تصادفی موفقیت‌ها را کاملا فراموش کرده بودند و همه چیز را به مهارت و هوشمندی خود نسبت می‌دادند. طبق این سوگیری، فرد موفقیت‌ها را به توانایی و تلاش خود نسبت می‌دهد، اما شکست‌ها را به عوامل بیرونی مثل شانس بد، دیگران یا شرایط نسبت می‌دهد. فراموش نکنیم که همیشه باید در مقابل بازار، متواضع باشیم! @toores_com

این نمودار رشد صادرات خودرو چین در قیاس با سایر کشورهای اصلی تولید کننده خودرو است. نکته جالب این است که هشت‌تا از ده‌تا شرکت‌ اول تولیدکننده چین، دولتی هستند. شرکت‌هایی نظیر Chery, BYD, SAIC, Changan و... همگی با سیاست‌گذاری و فاند دولتی مدیریت می‌شوند. در این خصوص، این تعبیر رئیس هیات مدیره یکی از بزرگترین شرکتهای تولید کامیون در چین جالب است: Local governments even prepare the land and build the factories, allowing companies to ‘move in with just a suitcase. دولت، زمین را در اختیار قرار می‌دهد و حتی کارخانه را نیز می‌سازد، شرکتها فقط کافی است با یک چمدان به این کارخانه‌ها بروند! @tooresh_com

فکر کنید اونی که اول همین امسال، در هیجانی‌ترین حالت ممکن، دلار را روی ١٠۵ هزار تومان خریده و بعدش کلی پایینش را دیده، الان حدود ٨ درصد رو سوده. یعنی به طور متوسط حدودا ماهی یک درصد بازدهی نگه‌داری داشته. بیچاره فعالان بورسی حالا یا بر حسب عادت و تعصب و یا بر اساس اعتقاد به کار درست، همچنان با همه وضعیت‌ها ترجیح داده‌اند با بورس همراه باشند. با این شرایط، پرمیوم موندن در این بازار واقعا چقدر باید باشه؟! همین معادل بازدهی نرخ ثابت کفایت میکنه؟! این وظیفه سیاست‌گذاره که به جای پرزنت بازدهی‌های روی کاغذ، شرایط را برای موندن فعالان و حضور نقدینگی جامعه فراهم کنه؛ بازار بعدش خودشو پرزنت میکنه، نیاز به هیچ پاورپوینتی نیست! @tooresh_com

اگرچه در بازار همه به دنبال پیش‌بینی آینده‌اند، ولی اکثرا فراموش می‌کنند که در زمان آینده، تورش‌های رفتاری، بازار را متفاوت از آنچه به طور منطقی پیش‌بینی می‌کنند به پیش خواهد برد. مثلا اینکه گفته می‌شود بازار در روزهای مثبت به دنبال اخبار مثبت و در روزهای منفی به دنبال اخبار منفی است، با همین تورش‌ها قابل توجیه است. به عنوان مثال، با وجود اینکه «رفتار گله‌ای» و «تورش خودتاییدی» دو عامل مهم در تداوم روندها هستند، ولی معمولا تا زمان وقوع، مورد غفلت قرار می‌گیرند. این موضوعات درست در نقطه مخالف دوستان تحلیلگری قرار می‌گیرد که به دو دوتا چهارتا عادت کرده‌اند و خیلی دیر با روندها آشتی می‌کنند. مثلا همه می‌دانیم که نرخ بهره عامل فوق‌العاده مهمی در تعیین روند بازار است. اما همین دوستان تحلیلگر، معتقدند چون نرخ بهره در حال حاضر بالاست، پس جذابیت بازار پایین است و تا وقتی این نرخ کاهشی نشود، پتانسیلی خاصی برای بازار نمیتوان تصور کرد. درست است، اما نکته مهمی که این دوستان فراموش می‌کنند، این است که معمولا کاهش نرخ بهره یا تغییر هر متغیر دیگری به نفع بازار، در همان ابتدای روند اتفاق نمی‌افتد. به عبارتی، ممکن است در میانه یا حتی انتهای یک روند مثبت قابل توجه، تازه شایعات و زمزمه‌های کاهش نرخ بهره به گوش برسد. در حقیقت، آن زمان که شایعات جدی شود و یا واقعا اتفاق بیفتند، احتمالا ما فرسنگ‌ها با کف فاصله داریم. لذا اگر تازه آنجا قصد ورود کرده باشیم، صرفا می توانیم امیدوارم باشیم که گله به طور ناگهانی از حرکت باز نایستد، همین! @tooresh_com

آهنگ بی کلام زیبای Ameno از گروه Ladynsax @tooresh_com

بازار کریپتو این روزها: به کف رسیده، بخررر... با کدوم پول؟! @tooresh_com

درآمد انویدیا برای سه ماهه سوم سال، حدود ۵٧ میلیارد دلار اعلام شد. یعنی در مجموع سه فصل، ١۴ درصد بیشتر از کل سال گذشته درآمد کسب کرده است. اما در میان شگفتی‌های انویدیا، یک شگفتی دیگری به نام سنگاپور در حال خودنمایی است. مساحت تقریبی سنگاپور معادل شهر تهران است و فاصله شمال تا جنوبش را طی حدود ١ ساعت با اتوبوس می‌توان پیمود. با جمعیت ۶ میلیون نفری، حدود ۵۵٠ میلیارد درآمد ناخالص داخلی GDP دارد. در سال ٢٠٢۴، سنگاپور مرجع صدور صورتحساب Billing Hub برای حدود ١٨ درصد از درآمد ١٣٠ میلیارد دلاری انویدیا بوده است. سنگاپور، نمره ٢٠ کلاس تجارت و اقتصاد است. @tooresh_com

یک تجربه‌ای راجع به سهم‌هایی که اصطلاحا پروژه میشن لازمه گفته بشه، شاید به کار کسی بیاد. هسته اولیه خریداران، معمولا بی سر و صدا می‌خرند و از همون زمان هم ‌درگیر تلاش و تکاپو برای آرایش صورت‌های مالی و اخبار و برگزاری جلسات میشن. به مرور با جذب افراد مختلف، سهم رشد می‌کنه... اما نکته مهم اینه که اخبار گسترده مثبت از این سهام درست بعد از ثبت رشدهای اساسی اولیه منتشر میشه. یعنی مثلا سهم ١٠٠ درصد رشد کرده، الان خبر از طرح توسعه و قرارداد جدید و ... وایرال شده. در واقعیت، میشه گفت که اکثر این اخبار و افشاها دروغ بوده و جهت فراهم کردن شرایط خروج هسته اولیه است. اسم نماد نبریم، ولی پروژه‌های خیلی زیادی را میشناسم که افراد خیلی زیادی را زمین زده. اگر درصدد کاهش ریسکید، با شنیدن اخبار عجیب و غریب از یک سهم، ابتدا روند قیمتی اخیر روند آن را چک کنید، اگر رشد شدید داشته، احتمال بسیار زیاد با یک پروژه روبرواید و همه این اخبار دروغ و یا حداقل در این سطح قیمتی، به درد نخورند. در این حالت، کلا بی خیال سهم و بازده‌ش بشید، هر چند در کوتاه مدت ممکنه بازده خوبی هم بده، ولی معمولا در ادامه اصلا پایان خوشی ندارند. @tooresh_com

یک تجربه‌ای راجع به سهم‌هایی که پروژه میشن لازمه گفته بشه، شاید به کار کسی بیاد. هسته اولیه خریداران، معمولا بی سر و صدا می‌خرند و از همون زمان هم ‌درگیر تلاش و تکاپو برای آرایش صورت‌های مالی و اخبار و برگزاری جلسات میشن. به مرور با جذب افراد مختلف، سهم رشد می‌کنه... اما نکته مهم اینه که اخبار گسترده مثبت از این سهام درست بعد از ثبت رشدهای اساسی اولیه منتشر میشه. یعنی مثلا سهم ١٠٠ درصد رشد کرده، الان خبر از طرح توسعه و قرارداد جدید و ... وایرال شده. در واقعیت، میشه گفت که اکثر این اخبار و افشاها دروغ بوده و جهت فراهم کردن شرایط خروج هسته اولیه است. اسم نماد نبریم، ولی پروژه‌های خیلی زیادی را میشناسم که افراد خیلی زیادی را زمین زده. اگر درصدد کاهش ریسکید، با شنیدن اخبار عجیب و غریب از یک سهم، ابتدا روند قیمتی اخیر روند آن را چک کنید، اگر رشد شدید داشته، احتمال بسیار زیاد با یک پروژه روبرواید و همه این اخبار دروغ و یا حداقل در این سطح قیمتی، به درد نخورند. در این حالت، کلا بی خیال سهم و بازده‌ش بشید، هر چند در کوتاه مدت ممکنه بازده خوبی هم بده، ولی معمولا در ادامه اصلا پایان خوشی ندارند. @tooresh_com