جالبه معلوماتي ټولګه

( ۱۱۵ ) د #أسلام دسپيڅليو أتلانو سپيڅلي کارنامي جهادونه غيرتونه بهادري او غوره اخلاق سپیڅلی أصلې أتلان څوک دي (۱۱۵)برخه » د جريربن عبدالله رضي الله عنه څخه روایت دي د خالدبن وليد رضي الله عنه او د هرقل سراعلي قومندان ماهان الأرمني ترمنځ ترجمان نه ؤو خالد بن وليد رضي الله عنه ورته وويل زه نه غواړم خبري پيل کړم تا سړي رالېږلي ته که خبري پيلوي ښه ده کنه زه ستا دخبرو جواب لرم که خبري نه پيلوي زه دي هيڅ پروا نلرم ماهان خبري شروع کړي هغه وويل زه د مسيح عليه السلام په نوم شروع کوم چي مونږ يي أفضل المخلوقات او زمونږ بادشاه هرقل يي افضل الملوک پيدا کړي ۔ خالدبن وليد رضي الله عنه باندي د هغه کفري خبري سختي تمامي شوي هغه يي خبري ور پريکړي ورته يي وويل حمد اوثنا هغه رب جل جلاله ته ده چي مونږ يي داسي قوم پيدا کړي يو چي هم ستاسي په نبي عيسي عليه السلام ايمان لرو هم په خپل نبي محمد ﷺَ ايمان لرو خلکو ورته وويل زمونږ د سراعلي قومندان ماهان خبري مه پريکوه د مجلس اداب په نظر کي ونيسه خو خالد بن وليد رضي الله عنه دهغوي پروا ونکړه ورته يي وويل افضل المخلوقات تاسو نه بلکه هغه خلک دي چی يواځي د الله جل جلاله عبادت کوي ستاسي بادشاه افضل الملوک نه بلکه زمونږ امير افضل دي چي زمونږ څخه په لباس وغيره کي هيڅ فرق نلري که مونږ ته معلومه شي چي په مونږ بادشاهي کوي نو مونږ يي معزولوو یا له دندی لري کوو یی زمونږ.مشران مونږ ته په نيکئ امر کوي له بدئ مو منع کوي ۔ ماهان الأرمني يو ساعت چوپ وو رنگ يي تک زيړ شو بيا يي وويل حمد اوثنا هغه ذات لره ده چي مونږ یی امتحان کي ګير کړو بيا يي بريالي کړو مونږ يي له غريبي وساتلو لوي شان اوشوکت يي راکړ او مونږ د خپل خداي په راکړل شوو نعمتونو کي سرکشي کوو ۔ اي د عربو ډلي ستاسي خلک به مونږ ته راتلل مونږ نه به يي مالونه اخستل دوکه به يي کوله مونږ به بيا هم ورسره ښه چلند کولو لوئي لوئي تحفي مو ورکولي مونږ فکر کولو عربو کي به داسي خلک هم وي چي زمونږ نيکياني به يي سترګو ته ودريږې خو تاسو څوک پياده او څوک په آسونو راغلئ مونږ فکر کولو تاسو به سوغاتونه وغواړئ بيرته به لاړ شئ خو تاسو زمونږ خلک ووژل ښځي مو وينځي ماشومان مو غلامان کړل ښارونه او کلي مو ونيول دومره مالونه مو ونيول چي اوس يي په ځايولو نه پوهيږئ داسي جامي مو واغوستلي چي په سترګو مو نوي ليدلي زمونږ تکي سپيني ښځي مو وليدلي اوس مو ورته حالات بدل شوه تاسو به خرماؤ اوتيلو سره د وربشو ډوډي خوړله اوس مو قسم قسم خوراکونه وکړل نو خوندونه مو واخستل زمونږ خيراتونو ته ناست وۍ اوس په مونږ سترګي برګوئ ! ماهان نوري خبري هم د پيغور په شکل وکړي بيا يي وويل که سوله راسره کوئ تاسو ټولو جنګياليو ته به سل سل ديناره او يوه يوه جوړه جامي او ستاسي امير ته به زر ديناره او يوه جوړه جامي ورکړو او ستاسي خليفه ته به لس زره ديناره پدي شرط ورکړو چي قسم به کوي چي بيا به په مونږ حمله نه کوي (ماهان الأرمني ) به کله د تهديد‌ او کله دترغيب خبري کولي ! هغه وويل دلته تُرکيان ۔جَرمُوقِيان۔فَارسِيان ۔ دډير لښکر شان او شوکت دبدبي سره راغلي وه هغوي کي غټ غټ پهلوانان وه تر تاسي ډير قوي او زيات وه هغوي ماتي وخوړه زيات يي مړه شول نور شرمنده وتښتيدل تاسو هم بيرته لاړ شئ دا به ستاسي لپاره غوره وي که لاړ نشئ نو زمونږ دغه لوي لښکر به تاسي ټوټي ټوټي کړي ۔ خالد بن وليد رضي الله عنه ورته غوږ نيولي ؤو چي هغه خبري خلاصي کړي خالد بن وليد رضي الله عنه ورته وويل اي د هرقل غلامه اي د ناولي صليب عبادت کوونکيه مونږ ته پيغور مه راکوه تاسو د شرم او غيرت په نوم هيڅ نه پيژنئ زه ستا په ځاي کي يم ته به فکر کوي له ويري به څه نشم ويلاي مونږ هغه سفير په انسانانو کي نه شمارو چي د خپل ملک او قوم څخه دفاع نشي کولاي د خپل ملت او وګړو غږ په سمه طريقه ونه رسوي زه د خپلو غازيانو په نمايندګئ راغلي يم تاسو ته به هغه خبري کوم چي ستاسي سر در خلاص کړم ستاسي غرور ختم کړم واوره اوس زما خبري ته غوږ شه۔ نوربيا راسره اوسئ په شير کولو کي يي مرسته وکړئ چي مسلمانان خپل رښتيني اتلان وپيژني۔ ليکوال مولانا حبل الله المتين۔ کتاب فتوح الشام للواقدي جلداول . صفحه268.269.270