Hakim
الذهاب إلى القناة على Telegram
📈 نظرة تحليلية على قناة تيليجرام Hakim
تُعد قناة Hakim (@hakimethio) في القطاع اللغوي Amharic لاعباً نشطاً. يضم المجتمع حالياً 62 962 مشتركاً، محتلاً المرتبة 218 في فئة الطب والمرتبة 522 في منطقة Ethiopia.
📊 مؤشرات الجمهور والحراك
منذ تأسيسه في невідомо، حقق المشروع نمواً سريعاً وجمع 62 962 مشتركاً.
بحسب آخر البيانات بتاريخ 28 أغسطس, 2026، تحافظ القناة على نشاط مستقر. خلال آخر 30 يوماً تغيّر عدد الأعضاء بمقدار 594، وفي آخر 24 ساعة بمقدار 32، مع بقاء الوصول العام مرتفعاً.
- حالة التحقق: غير موثّقة
- معدل التفاعل (ER): يبلغ متوسط تفاعل الجمهور 10.69%. وخلال أول 24 ساعة من النشر يحصد المحتوى عادةً 7.85% من ردود الفعل نسبةً إلى إجمالي المشتركين.
- وصول المنشورات: يحصل كل منشور على متوسط 6 728 مشاهدة. وخلال اليوم الأول يجمع عادةً 4 941 مشاهدة.
- التفاعلات والاستجابة: يتفاعل الجمهور بانتظام؛ متوسط التفاعلات لكل منشور يبلغ 43.
- الاهتمامات الموضوعية: يركز المحتوى على مواضيع رئيسية مثل patient, ethiopia, disease, ነው።, medicine.
📝 الوصف وسياسة المحتوى
يصف المؤلف القناة بأنها مساحة للتعبير عن الآراء الذاتية:
“Ethiopian blend of Medicine, History and Humor.”
بفضل وتيرة التحديث المرتفعة (أحدث البيانات بتاريخ 29 أغسطس, 2026) تحافظ القناة على حداثتها ومستوى وصول مرتفع. وتُظهر التحليلات تفاعلاً نشطاً من الجمهور، ما يجعلها نقطة تأثير مهمة ضمن فئة الطب.
62 962
المشتركون
+3224 ساعات
+947 أيام
+59430 أيام
جاري تحميل البيانات...
القنوات المماثلة
سحابة العلامات
الإشارات الواردة والصادرة
---
---
---
---
---
---
جذب المشتركين
أغسطس '26
أغسطس '26
+575
في 10 قنوات
يوليو '26
+1 017
في 10 قنوات
Get PRO
يونيو '26
+1 462
في 10 قنوات
Get PRO
مايو '26
+690
في 11 قنوات
Get PRO
أبريل '26
+1 091
في 8 قنوات
Get PRO
مارس '26
+504
في 16 قنوات
Get PRO
فبراير '26
+300
في 3 قنوات
Get PRO
يناير '26
+521
في 2 قنوات
Get PRO
ديسمبر '25
+526
في 8 قنوات
Get PRO
نوفمبر '25
+596
في 10 قنوات
Get PRO
أكتوبر '25
+428
في 5 قنوات
Get PRO
سبتمبر '25
+291
في 11 قنوات
Get PRO
أغسطس '25
+315
في 10 قنوات
Get PRO
يوليو '25
+250
في 11 قنوات
Get PRO
يونيو '25
+252
في 9 قنوات
Get PRO
مايو '25
+440
في 8 قنوات
Get PRO
أبريل '25
+855
في 16 قنوات
Get PRO
مارس '25
+749
في 12 قنوات
Get PRO
فبراير '25
+266
في 16 قنوات
Get PRO
يناير '25
+366
في 9 قنوات
Get PRO
ديسمبر '24
+412
في 16 قنوات
Get PRO
نوفمبر '24
+813
في 13 قنوات
Get PRO
أكتوبر '24
+624
في 13 قنوات
Get PRO
سبتمبر '24
+742
في 13 قنوات
Get PRO
أغسطس '24
+655
في 11 قنوات
Get PRO
يوليو '24
+706
في 12 قنوات
Get PRO
يونيو '24
+1 531
في 20 قنوات
Get PRO
مايو '24
+1 998
في 22 قنوات
Get PRO
أبريل '24
+1 816
في 22 قنوات
Get PRO
مارس '24
+1 654
في 13 قنوات
Get PRO
فبراير '24
+1 993
في 14 قنوات
Get PRO
يناير '24
+1 100
في 9 قنوات
Get PRO
ديسمبر '23
+1 715
في 15 قنوات
Get PRO
نوفمبر '23
+1 219
في 16 قنوات
Get PRO
أكتوبر '23
+1 355
في 16 قنوات
Get PRO
سبتمبر '23
+1 465
في 0 قنوات
Get PRO
أغسطس '23
+818
في 0 قنوات
Get PRO
يوليو '23
+628
في 0 قنوات
Get PRO
يونيو '23
+957
في 0 قنوات
Get PRO
مايو '23
+547
في 0 قنوات
Get PRO
أبريل '23
+743
في 0 قنوات
Get PRO
مارس '23
+963
في 0 قنوات
Get PRO
فبراير '23
+625
في 0 قنوات
Get PRO
يناير '23
+702
في 0 قنوات
Get PRO
ديسمبر '22
+1 182
في 0 قنوات
Get PRO
نوفمبر '22
+1 400
في 0 قنوات
Get PRO
أكتوبر '22
+1 706
في 0 قنوات
Get PRO
سبتمبر '22
+1 422
في 0 قنوات
Get PRO
أغسطس '22
+2 012
في 0 قنوات
Get PRO
يوليو '22
+2 700
في 0 قنوات
Get PRO
يونيو '22
+1 376
في 0 قنوات
Get PRO
مايو '22
+1 241
في 0 قنوات
Get PRO
أبريل '22
+2 290
في 0 قنوات
Get PRO
مارس '22
+869
في 0 قنوات
Get PRO
فبراير '22
+1 448
في 0 قنوات
Get PRO
يناير '22
+778
في 0 قنوات
Get PRO
ديسمبر '21
+308
في 0 قنوات
Get PRO
نوفمبر '21
+199
في 0 قنوات
Get PRO
أكتوبر '21
+595
في 0 قنوات
Get PRO
سبتمبر '21
+483
في 0 قنوات
Get PRO
أغسطس '21
+751
في 0 قنوات
Get PRO
يوليو '21
+1 148
في 0 قنوات
Get PRO
يونيو '21
+657
في 0 قنوات
Get PRO
مايو '21
+450
في 0 قنوات
Get PRO
أبريل '21
+208
في 0 قنوات
Get PRO
مارس '21
+88
في 0 قنوات
Get PRO
فبراير '21
+270
في 0 قنوات
Get PRO
يناير '21
+469
في 0 قنوات
Get PRO
ديسمبر '20
+12 725
في 0 قنوات
| التاريخ | نمو المشتركين | الإشارات | القنوات | |
| 28 أغسطس | +32 | |||
| 27 أغسطس | +17 | |||
| 26 أغسطس | +9 | |||
| 25 أغسطس | +16 | |||
| 24 أغسطس | +23 | |||
| 23 أغسطس | 0 | |||
| 22 أغسطس | +20 | |||
| 21 أغسطس | +33 | |||
| 20 أغسطس | +11 | |||
| 19 أغسطس | +30 | |||
| 18 أغسطس | +6 | |||
| 17 أغسطس | +7 | |||
| 16 أغسطس | +1 | |||
| 15 أغسطس | +22 | |||
| 14 أغسطس | +15 | |||
| 13 أغسطس | +35 | |||
| 12 أغسطس | +40 | |||
| 11 أغسطس | +29 | |||
| 10 أغسطس | +12 | |||
| 09 أغسطس | +36 | |||
| 08 أغسطس | +21 | |||
| 07 أغسطس | +20 | |||
| 06 أغسطس | +25 | |||
| 05 أغسطس | +14 | |||
| 04 أغسطس | +28 | |||
| 03 أغسطس | +21 | |||
| 02 أغسطس | +26 | |||
| 01 أغسطس | +26 |
منشورات القناة
Prioritize your heart health with expert care! ✨
Your heart deserves the best protection. MeQrez General Hospital is proud to offer a special 30% DISCOUNT on our comprehensive Cath Lab diagnostic and interventional services!
መቅረዝ ጠቅላላ ሆስፒታል በካርዲያክ ካቴተራይዜሽን ላቦራቶሪ (Cath Lab) የምርመራ እና የሕክምና አገልግሎቶች ላይ የ30% ቅናሽ አድርጓል። በዘመናዊ መሣሪያዎቻችን አማካኝነት ጥራት ያለው የሕክምና አገልግሎት እንሰጣለን።
የምንሰጣቸው ልዩ አገልግሎቶች፦
- የኮሮነሪ አንጂዮግራፊ (Coronary Angiography)
- ፒ.ሲ.አይ (PCI)
- የልብ ምት ማስተካከያ (Pacemaker)
- ቫልቮቶሚ (Valvotomy)
ለበለጠ መረጃ ወይም ቀጠሮ ለማስያዝ፦
በ 6757 ፣ በ 0921636465 ወይም በ 0952272727 ላይ ይደውሉ።
📍ካዛንቺስ፣ እናት ባንክ ፊት ለፊት
መቅረዝ ጠቅላላ ሆስፒታል
የጥራት ፈርጥ!!
Instagram | Facebook |Tiktok |Linkedin|Website
@HakimEthio
| 2 |  Ever dreamed of attending a massive international conference without needing your passport?
DREAM NO MORE! WE ARE BRINGING THE WORLD TO ADDIS ABABA! 🚀
World Academic Congress of Emergency Medicine is landing right in our city! First time WACEM hosted on the African continent 🤩 🚀🔥
OVER 90 INTERNATIONAL SPEAKERS ALREADY REGISTERED.
50% IS GLOBAL ATTENDEES
1 UNMISSABLE CONGRESS! 💥🌐
⚡🌍 What to expect at WACEM 2026:
🔥Direct Connection: Network face-to-face with international experts, department chairs, and pioneering researchers and discover Global Opportunities
🔥Global Experts: Learn directly from world leaders in Emergency, Trauma, Critical Care, and Acute Nursing.
🔥Innovation: The latest in disaster medicine, acute surgery, and digital health
🔥scientific & abstract presentations, symposium, games, exhibitions, pediatric EM, toxicology simulation, (MV, neurocritical, leadership POCUS) courses, games, drills, and so much more
⏳ COUNTDOWN: 59 DAYS TO GO! ⏳
🎟️ Claim your spot NOW before seats run out :https://wacem2026.org/registration
📍 Location: Adwa memorial, Addis Ababa, Ethiopia
📅 Dates :Oct 27-29, 2026+ pre conference
Contact us at +251999343536 / +251902511718 or Visit the official congress website at https://www.wacem2026.org/
Let’s make history together at WACEM 2026: Register, submit your abstract and show your work to the world! 🙌🎉
ESEP Call for partners to collaborate for WACEM 2026
@HakimEthio | 2 873 |
| 3 |  +2🩺 𝐒𝐮𝐜𝐜𝐞𝐬𝐬𝐟𝐮𝐥 𝐌𝐚𝐧𝐚𝐠𝐞𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐨𝐟 𝐚 𝐂𝐨𝐦𝐩𝐥𝐞𝐱 𝐏𝐞𝐝𝐢𝐚𝐭𝐫𝐢𝐜 𝐃𝐢𝐚𝐩𝐡𝐫𝐚𝐠𝐦𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐇𝐞𝐫𝐧𝐢𝐚
A 7-year-old patient was admitted to 𝐄𝐭𝐡𝐢𝐨 𝐓𝐄𝐁𝐈𝐁 𝐇𝐨𝐬𝐩𝐢𝐭𝐚𝐥 with a primary diagnosis of a 𝐥𝐚𝐫𝐠𝐞 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐝𝐢𝐚𝐩𝐡𝐫𝐚𝐠𝐦𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐡𝐞𝐫𝐧𝐢𝐚, requiring specialized pediatric surgical care.
𝐂𝐡𝐞𝐬𝐭 𝐂𝐓 imaging demonstrated a 𝐬𝐢𝐠𝐧𝐢𝐟𝐢𝐜𝐚𝐧𝐭 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐝𝐢𝐚𝐩𝐡𝐫𝐚𝐠𝐦𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐝𝐞𝐟𝐞𝐜𝐭 𝐰𝐢𝐭𝐡 𝐡𝐞𝐫𝐧𝐢𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧 𝐨𝐟 𝐭𝐡𝐞 𝐬𝐭𝐨𝐦𝐚𝐜𝐡, 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐡𝐞𝐩𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐥𝐨𝐛𝐞, 𝐬𝐦𝐚𝐥𝐥 𝐛𝐨𝐰𝐞𝐥, 𝐚𝐧𝐝 𝐥𝐚𝐫𝐠𝐞 𝐛𝐨𝐰𝐞𝐥 𝐢𝐧𝐭𝐨 𝐭𝐡𝐞 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐡𝐞𝐦𝐢𝐭𝐡𝐨𝐫𝐚𝐱. The herniated abdominal contents caused 𝐦𝐚𝐫𝐤𝐞𝐝 𝐜𝐨𝐦𝐩𝐫𝐞𝐬𝐬𝐢𝐨𝐧 𝐨𝐟 𝐭𝐡𝐞 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐥𝐮𝐧𝐠 and significant rightward displacement of the mediastinum, with associated 𝐥𝐞𝐟𝐭 𝐥𝐨𝐰𝐞𝐫 𝐥𝐨𝐛𝐞 𝐜𝐨𝐦𝐩𝐫𝐞𝐬𝐬𝐢𝐯𝐞 𝐚𝐭𝐞𝐥𝐞𝐜𝐭𝐚𝐬𝐢𝐬 and left upper lobe peribronchial pneumonic changes.
The patient then underwent 𝐃𝐢𝐚𝐩𝐡𝐫𝐚𝐠𝐦𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐇𝐞𝐫𝐧𝐢𝐚 𝐑𝐞𝐩𝐚𝐢𝐫. The herniated abdominal contents were carefully reduced into the abdominal cavity, and the diaphragmatic defect was repaired with interrupted sutures. Due to the moderate loss of abdominal domain and difficulty achieving closure 𝐒𝐚𝐢𝐧𝐭 𝐌𝐚𝐫𝐭𝐢𝐧 𝐭𝐞𝐜𝐡𝐧𝐢𝐪𝐮𝐞 was used to facilitate safe abdominal wall closure.Intraoperatively, the left lung was noted to be hypoplastic and showed limited expansion despite positive-pressure ventilation.
Postoperatively, the child was closely monitored and received supportive care, pain management, antibiotics, and nutritional support. The 𝐫𝐞𝐜𝐨𝐯𝐞𝐫𝐲 𝐰𝐚𝐬 𝐬𝐦𝐨𝐨𝐭𝐡, and the patient was discharged home in improved condition with scheduled follow-up.
This case reflects our commitment to providing 𝐬𝐩𝐞𝐜𝐢𝐚𝐥𝐢𝐳𝐞𝐝 𝐩𝐞𝐝𝐢𝐚𝐭𝐫𝐢𝐜 𝐬𝐮𝐫𝐠𝐢𝐜𝐚𝐥 𝐜𝐚𝐫𝐞 𝐟𝐨𝐫 𝐜𝐨𝐦𝐩𝐥𝐞𝐱 𝐜𝐨𝐧𝐝𝐢𝐭𝐢𝐨𝐧𝐬, combining advanced imaging, surgical expertise, and comprehensive postoperative management.
📞For more information and to schedule an appointment, call +251933745555 or call our toll-free number 9000.
📍Our address is located on the road leading to Kolfe, Masalemiya Sefereselam.
📱Telegram 📱Tiktok 📱Facebook 📱Instagram 📱Youtube
𝐄𝐭𝐡𝐢𝐨-𝐓𝐄𝐁𝐈𝐁 𝐇𝐨𝐬𝐩𝐢𝐭𝐚𝐥
We strive for your health!! | 3 074 |
| 4 |  +3“ቀዶ ጥገና አለኝ… ውሃ መጠጣት እችላለሁ?”
ብዙ ሰዎች ከቀዶ ጥገና በፊት “ከእኩለ ሌሊት ጀምሮ ምንም አትብሉ፣ አትጠጡ!” የሚለውን ያውቃሉ።
ግን ዘመናዊ የሰመመን (Anesthesia) መመሪያዎች ለሁሉም ታካሚ ከልክ በላይ ረጅም ጊዜ መፆምን አይመክሩም።
ከሰመመን (Anesthesia) በፊት ስለ መፆም ማወቅ ያለብዎት: የፆም መመሪያ — 8 • 6 • 4 • 2
ከባድ ወይም ቅባት ያለው ምግብ → 8 ሰዓት
ቀላል ምግብ → 6 ሰዓት
የጡት ወተት → 4 ሰዓት
ንጹህ ፈሳሽ → 2 ሰዓት
ንጹህ ፈሳሽ ምንድነው?
* ውሃ
* ሻይ — ያለ ወተት
* ቡና — ያለ ወተት
* ግልጽ የፖም ጭማቂ — pulp የሌለው
* ORS
* ግልጽ electrolyte/carbohydrate drinks
ንጹህ ፈሳሽ ያልሆኑ
* ወተት
* ሻይ ወይም ቡና ከወተት ጋር
* የብርቱካን ጭማቂ ከpulp ጋር
* የማንጎ ጭማቂ ከpulp ጋር
* የፍራፍሬ ጭማቂ የፍሬ ቅንጣት ያለው
ለምን ንጹህ ፈሳሽ እንፈቅዳለን?
ረጅም ጊዜ ሳይጠጣ መቆየት ጥማትን ፣ የአፍ መድረቅንና የውሃ እጥረትን ሊያመጣ ይችላል። ተገቢ በሆነ ታካሚ ውስጥ ንጹህ ፈሳሽን እስከ 2 ሰዓት በፊት መውሰድ የታካሚውን ምቾት ያሻሽላል እና አላስፈላጊ የፆም ጊዜን ይቀንሳል።
ማስታወሻ: ይህ መመሪያ በዋናነት ለጤናማ እና በቀጠሮ ለሚደረግ ቀዶ ጥገና ለሚዘጋጁ ታካሚዎች ነው።
* Emergency surgery፣ bowel obstruction፣ gastroparesis፣ altered consciousness ወይም ከፍተኛ aspiration risk ያላቸው ታካሚዎች ልዩ ግምገማ ያስፈልጋቸዋል።
የፆም ዓላማ ታካሚውን ማስራብና ማስጠማት ሳይሆን ፣ ደህንነቱን ጠብቆ አላስፈላጊ የፆም ጊዜን መቀነስ ነው።
References
1. American Society of Anesthesiologist
2. European Society of Anaesthesiology and Intensive Care (ESAIC).
3. ESAIC SAFEST Guide.
Safe fasting. Better patient experience.
#Anesthesia #PreoperativeFasting #PatientSafety #Anesthesiology
ዶ/ር ሰይፉ ቶማስ: አንስቴዝዮሎጂስት
አርባምንጭ ዩኒቨርሲቲ
@HakimEthio | 2 833 |
| 5 |  +3The truth behind the mask (Smiling Depression)
Depression is the commonest type of mental disorders said to be common cold of mental illnesses. There are different types of depressions. One of rarely known is what we call Smiling depression. It involves appearing happy to others and smiling through the pain, keeping the inner turmoil hidden. Since it type of Depression with atypical symptoms, many don't realise they feel depressed and/or seek help!
However, behind the mask and closed doors, their minds are filled with thoughts of worthlessness, feeling of inadequacy, and/or despair. They're usually struggled with depression and debilitating anxiety for so many years. Many of them are perfectionist so that they don't disclose their depression due to fear of discrimination from loved ones, employers, or someone closed to them.
According some evidences there's strong connection between smiling depression and suicide.
When people suddenly stops responding to phone calls, or texts, or cancelling plans, suddenly isolating him/her self, take as warning signs of smiling depression!
Let them feel okay! Let them know they are heard and are not alone!
Note: Suicide is permanent but pain is temporary! Let's give emphasis for those who need help, before it changed to permanent pain!
Reference
Laxmi Coward, National Alliance on Mental illness, 2023
Monenus Teshome Hordofa (Mental Health Professional Specialist, Jimma Medical Center)
@HakimEthio | 3 686 |
| 6 |  ስለህፃናት ቀዶ ህክምና ከማይወሩ ነገሮች ከብዙ በጥቂቱ
ከአዋቂ ቀዶ ህክምና/general surgery ወደ ህፃናት ቀዶ ህክምና (pediatric surgery) ሰብስፔሻላይዝ ለማድረግ ስወስን በኣእምሮዬ ያለሟቋረጥ ሲመላለስ የነበረው የህፃናትን ህመምና ሰቆቃ ማየት እንዴት እቋቋመው ይሆን? የሚል ጥያቄ ነበር።
አዋቂ እኮ አለም ነው። አዋቂን ኦፕራሲዮን አርገህ ቢያሳስብህ ቢያሳስብህ ከኦፕራሲዮን በኃላ ያሉት ሁለት ቀናቶች ነው። ቢቆርጠው ቢያቶኩሰው አመመኝ ፈለጠኝ ይላል። በጊዜ ትደርስለታለህ። እጅህ የእግዜር እጅ ያክል ነው። የነካኸው ይድናል። አትጨነቅም። መታደልም አደል?
ህፃናት በተለይ ደሞ ጨቅላ ህፃናት አይናገሩም አፍ የላቸውም። አቅም የላቸውም። አቅም ሲኖራቸው ራሱ ያለሟቋረጥ ለቅሶ ነው ምርር ብሎ ለቅሶ! እንዴት እንደሚያሰጨንቅ!
ችግራቸውን ለመረዳት የሚወስደው ጊዜ የመዳን መስኮታቸውን ያጠበዋል! በቃ vigilance ይፈልጋል። እንደ እናት እልል ያለ ክትትል ይፈልጋሉ። ቁጭ ብለህ አይን አይን የማየት ያክል!!
ከሱ የባሰው ደሞ አዲስ እናት ሆኜ ነበር ትምህርት የጀመርኩት እና በቃ ሳያቸው ሁሉም ህፃን ልጄን ይመስሉኛል። ስፍስፍ ማለት ሆነ ስራዬ። መንሰፍሰፍ/emotional attachment የስራው ባህሪ እንዳልሆነ እና ምክንያቱ ደሞ ውሳኔህን እንዳያንሸዋርርብህና ተደጋጋሚ emotional ኮስቱ drain እንዳያደርግህ ተብሎ ስለሚታሰብ ነው። እውነትነት አለው በርግጥ ሁሉም በልኩ መሆን አለበት ግን እናቶቻቸውን አስባለሁ ሚሰማቸው ህመም ይሰማኛል። አሁንም ቢሆን ከጊዜ በኃላ በስራ ላይ ሆኜም እንደእናት መንሰፍሰፉ ግን አልተወኝም።
የዘመድ ቄስ ማለት ይሄ ይሆን?
ዶ/ር ነፃነት መንገሻ: General and Pediatric Surgeon
@HakimEthio | 4 086 |
| 7 |  "Is still there a prescription order called PRN now days? I remember pain management protocol has been changed on this. I need your comments, please!"
- Mengistu Hagazi: Assistant Professor of Health Systems
@HakimEthio | 4 214 |
| 8 |  The Ethiopian Ministry of Education recently announced the Grade 12 national examination results. Since then, I have read many comments and discussions on social media, with opinions divided between supporters and critics of the current education system.
Based on my experience in Western countries, public schools are generally comparable to, and actually in most cases better than, private schools, if my observation is correct. This helps ensure that children have access to quality education regardless of their families' ability to pay. In Ethiopia, however, private schools often provide substantially better educational opportunities than public schools.
In my view, this gap must be bridged to ensure that every child has access to quality education, regardless of family income.
Kusse Koirita Toitole (MD, MPH, DrPH)
@HakimEthio | 4 561 |
| 9 |  Vacancy Announcement | Tazma medical & surgical specialized center
1. Position: Emergency and critical care nurse
Education: Bachelor's Degree in nursing with relevant skills and experience
Location: Addis Ababa
Minimum Experience: 1year
Required No:5
Application Deadline: September 03, 2026
How to Apply:
Email: tazmamedical@gmail.com or submit their application in person at gotera condominium
@HakimEthio | 4 635 |
| 10 |  Farewell & Gratitude
Dear colleagues, students, residents, and partners at SoM, CMHS/ Bahir Dar University
I would like to sincerely thank all of you- my dear colleagues, friends, and partners- and say goodbye as I begin a new chapter.
Bahir Dar University has been my home university—a place where I developed my knowledge, grew professionally, and had the opportunity to work from my heart toward healthcare development, innovation, and service.
I have truly enjoyed my time here, and I am deeply grateful for the friendships, collaborations, experiences, and memories we have shared.
Leaving a place that has felt like home is never easy. Yet, perhaps this is part of life: just as we grow and mature, we sometimes need to leave home and embrace new challenges, opportunities, and greater independence.
I leave with immense gratitude and respect for everyone who has been part of my journey at BDU. Although I am leaving the institution, the relationships and memories I have built here will remain with me.
I could have been very happy if I had been there during the cath lab installation and the launching of the cardiology fellowship, both of which I tried my best to achieve.
Thank you all for your support, friendship, and partnership.
With heartfelt gratitude and warm regards,
Hailemariam A. Engedaw, MD, Internist
@HakimEthio | 5 093 |
| 11 |  +3አንድ የ60 ዓመት እናት በረጅም ጊዜ የታይሮይድ እንቅርጥ (goiter) በሽታ ያሳልፋሉ። ከሁለት ዓመት በፊት ግን የሚከተሉት ምልክቶች አጋጠሟቸው ትኩረት ስጡ!
✔ ከፍተኛ ድካም
✔ የልብ መምታት (palpitations)
✔ ያልተለመደ የክብደት መቀነስ (ምንም እንኳን ጥሩ የምግብ ፍላጎት ቢኖርም)
✔ የሰውነት ማላብ
✔ የሰውነት መንቀጥቀጥ (tremors)
✔ ሙቀት የመቋቋም አለመቻል
በምርመራ ውጤት፣ ባለብዙ እምቡጥ (toxic multinodular goiter) መሆኑ ተረጋግጧል። በመካከለኛ የፀረ-ታይሮይድ መድሃኒት እና በመጨረሻ ቀዶ ሕክምና (Dunhill’s thyroidectomy) ከተደረገላቸው በኋላ፣ አሁን ጤናማ እና ጥሩ ሕይወት እያሳለፉ ነው!
የእንቅርጥ መከላከያ ዋና መንገዶች
1️⃣ አዮዲን ያለው ምግብ ይመገቡ
- ዓሣ እና ሌሎች የባህር ምግቦች
- ወተት፣ እንቁላል፣ እና ጥራጥሬዎች
- አዮዲን የተጨመረ ጨው (iodized salt)
2️⃣ እንቅርጥ አምጭ ምግቦችን በጥንቃቄ ይመገቡ
- ያልበሰሉ ጎመን፣ ብሮኮሊ፣ እና ኮኮናት (ከበሰሉ ይሻላል!)
3️⃣ ለጨረር (radiation) እና ለማንኛውም ትንባሆ ያለመጋለጥ
4️⃣ የታይሮይድ ጤናዎን በየጊዜው ይፈትሹ
- የደም ፈተና (TSH, T3, T4) እና አካላዊ ምርመራ
5️⃣ ጤናማ የሕይወት ዘይቤ (lifestyle)
- ከማጨስ መቆጠብ
- የተመጣጣኝ ምግብ እና የአካል ብቃት እንቅስቃሴ
6️⃣ ማህበረሰብ ውስጥ የጤና ግንዛቤ መጨመር
🔁 ለሌሎች ያጋሩ - ግንዛቤ መጨመር ጠቃሚ ነው!
ዶ/ር ካሳሁን ምትኩ: ጀነራል ሰርጅን
ከአለም ሆስፒታል ቡታጅራ
📞 0946065767
Telegram: https://t.me/Behaset
LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/kassahun-mitiku-b92373270
@HakimEthio | 5 510 |
| 12 |  የታካሚዎች ስነምግባር
የመንግሥት ሆስፒታል የታመመ ሰው ሄዶ ሕክምና የሚያገኝበት ቦታ ብቻ አይደለም። ሕግ፣ የሙያ ሥነ ምግባር፣ የሆስፒታሉ የሥራ ሥርዓት እና የተገልጋዩ መብት የሚከበሩበት ቦታ ነው። ስለዚህ ሥነ ምግባርን ከጤና ባለሙያዎች ብቻ አንጻር መመልከት በቂ አይደለም። የተገልጋዮችም ሥነ ምግባር መከበር አለበት።
አንዳንድ ጊዜ አንድ ሰው ወደ መንግሥት ሆስፒታል ሄዶ የሚፈልገውን አገልግሎት ይጠይቃል። ነገር ግን ያ አገልግሎት በሆስፒታሉ ላይገኝ ይችላል። ወይም አገልግሎቱ በተወሰኑ የሥራ ቀናትና ሰዓታት ብቻ ሊሰጥ ይችላል። እንደ ሞት ማረጋገጫ ወይም ሌሎች ሕጋዊ ሰነዶች፣ የተወሰኑ መድኃኒቶች አሰጣጥ እና ከሕግ ጋር የተያያዙ ጉዳዮች ደግሞ የተለየ ሂደትና ሕጋዊ መስፈርት ሊኖራቸው ይችላል።
የጤና ባለሙያውም ሁሉንም ነገር በፈለገው መንገድ ማድረግ አይችልም። ሕግን፣ የሙያ መመሪያን እና የሆስፒታሉን የሥራ ሥርዓት መከተል አለበት። የመድኃኒት እጥረት፣ የሕክምና መሣሪያ እጥረት፣ የሰው ኃይል እጥረት ወይም የልዩ አገልግሎት አለመኖር ሁልጊዜ የአንድ ግለሰብ ባለሙያ ጥፋት አይደለም። ብዙ ጊዜ የሥርዓቱ እና የሀብት እጥረት ችግር ሊሆን ይችላል። ይህንን ሳንረዳ ባለሙያውን መስደብ፣ መደባደብ ወይም ማስፈራራት ችግሩን አይፈታውም።
በተለይም ከሕግና ከጤና ጋር የተያያዙ እንደ ሟች ሰው ሰነድ፣ የተሰጠ መድኃኒት እና የሕክምና ማስረጃ ያሉ ጉዳዮች በሕጋዊ ሂደት መመራት አለባቸው። የተገልጋዩ የሚፈልገው ነገር ወዲያውኑ ካልተፈጸመለት ባለሙያውን መስደብ ወይም ከሥራው ውጭ ነገር እንዲያደርግ ጫና ማድረግ መፍትሔ አይደለም።
ስለዚህ የሆስፒታል ሥነ ምግባር ከሁለት አቅጣጫ መታየት አለበት። የጤና ባለሙያው ተገልጋዩን ማክበር፣ ሁኔታውን በግልጽ ማስረዳት፣ ትክክለኛ መረጃ መስጠትና የተገልጋዩን መብት መጠበቅ አለበት። ተገልጋዩም የጤና ባለሙያውን ማክበር፣ የሆስፒታሉን ሥርዓት መከተል እና ችግር ሲኖር በተገቢው የቅሬታ ሂደት መጠየቅ አለበት።
የጤና ባለሙያዎች ሥነ ምግባር ብቻ መጠየቅ በቂ አይደለም። የተገልጋዮችም ሥነ ምግባር መከበር አለበት። ሁለቱም ወገኖች መብታቸውንና ግዴታቸውን ሲያውቁ በሆስፒታል ውስጥ ያለው ግጭት ይቀንሳል፣ የጤና አገልግሎቱም ይሻሻላል።
Hospitaalli mootummaa bakka namni dhukkubsate itti dhufee tajaajila fayyaa argatu qofa miti. Bakka seerri, naamusni ogummaa, sirni hojii hospitaalaa fi mirgi tajaajilamaa itti kabajamuu qabuudha. Kanaaf, naamusni ogeessota fayyaa qofa irratti xiyyeeffachuu hin qabu. Naamusa tajaajilamtootaas ilaaluun barbaachisaadha.
Yeroo tokko tokko namni gara hospitaala mootummaa dhufee tajaajila barbaada. Garuu tajaajilli inni barbaadu hospitaala sana keessatti hin kennamu. Yeroo biraa tajaajilichi guyyaa ykn sa'aatii hojii murtaa'e keessatti qofa kennama.
Dhimmoonni tokko tokko ammoo seeraa fi fayyaa waliin walqabatu, fakkeenyaaf ragaa nama lubbuun darbee kennuu, qoricha murtaa'e kennuu, ykn ragaa seeraa barbaaduu.
Haalli akkanaa yeroo tokko tokko namni dhufee waan barbaade battalumatti argachuu akka qabu yaada keessa galchuu danda'a.
Garuu tajaajilli fayyaa sirna, qajeelfama, seera fi daangaa ogummaa qaba. Ogeessi fayyaa waan seerri, qajeelfamni ykn dandeettiin hospitaalaa hin hayyamne raawwachuu hin danda'u.
Hanqinni qorichaa, meeshaalee yaalaa, humna namaa, laaboraatorii, ykn tajaajila addaa jiraachuun yeroo baay'ee rakkoo dhuunfaa ogeessaa miti. Rakkoo sirna fayyaa fi hanqina qabeenyaa biyya keessaa ta'uu danda'a. Kana hubachuu malee ogeessa hanqina hojiitiin himachuun, itti lolu, ykn arrabsuun rakkoo hin furu.
Keessumaa dhimma nama lubbuun darbee, qoricha kennamuu, ragaa fayyaa, fi dhimmoota seeraa irratti ogeessi fayyaa qajeelfama fi seera hordofuu qaba. Namni tajaajila barbaadu ammoo daangaa hojii ogeessaa fi sirna hospitaalaa hubachuu qaba. Yoo tajaajilli tokko hin jirre, guyyaa hojii isaa hin taane, ykn hayyama seeraa barbaade, furmaanni isaa ogeessa arrabsuu ykn itti lolu miti.
Kanaaf, naamusni hospitaalaa karaa lamaan ilaalamuu qaba. Ogeessi fayyaa tajaajilamaa kabajuu, haala gaariin ibsuu, odeeffannoo sirrii kennuu fi mirga isaa eeguu qaba. Tajaajilamaanis ogeessa kabajuu, qajeelfama hospitaalaa hordofuu, daangaa tajaajilaa hubachuu fi rakkoo yoo qabaate karaa sirrii ta'een komii dhiyeessuu qaba.
Hospitaalli mootummaa rakkoo biyya keessa jiru hunda battalumatti furu hin danda'u. Garuu ogeessaa fi tajaajilamaan walii kabajanii, rakkoo sirnaa adda baasanii, karaa sirrii ta'een furmaata barbaaduun tajaajila fayyaa fooyyeessuu danda'u.
Naamusa ogeessotaa qofa gaafachuun sirrii miti. Naamusa tajaajilamtootaas waliin eeguun sirna fayyaa gaarii ijaaruuf murteessaadha.
Dr. Ferid Mudesir
@HakimEthio | 5 971 |
| 13 |  +3"ስለሚጥል በሽታ ምን ያህል ያውቃሉ?"
ስለሚጥል በሽታ (Epilepsy) ብዙ የተሳሳቱ መረዳቶች አሉ ፤ ከእነዚህ አንዱ ራሱ ስሙ ነው:: ምክንያቱም "የሚጥል በሽታ" ሲባል ቶሎ ወደ አዕምሮአችን የሚመጣው ምስል ወድቆ በአፉ የምራቅ አረፋ እየደፈቀ የሚንፈራገጥ ሰው ሲሆን የበሽታው ስፋት/አይነት ግን ከዚህ ያለፈ ነው ፤ ለሰኮንዶች ብቻ ከሚቆይ ምላሽ አልባ ማፍጠጥ ወይም ፍዘት እስከ ድንገት ራስን ስቶ መገኘት ሊለያይ ይችላል።
ሁለተኛው ስሁት አረዳድ ደግሞ የሚጥል ህመም ታማሚዎችን "ክፉ መናፍስት" ያደሩባቸው አድርጎ ማየትና ማግለል ሲሆን ይህም ታማሚዎቹ በዙሪያቸው ካሉ ሰዎች አስፈላጊውን እርዳታ እንዳያገኙ እንቅፋት ከመሆኑም ባሻገር እንደ ጭንቀትና ድባቴ ላሉ ተጓዳኝ ህመሞች ይዳርጋቸዋል።
ከዚህም የተነሣ ብዙዎቹ ታማሚዎች ከማህበራዊ ሕይወት ራሳቸውን በማግለል በየቤታቸው መቀመጥን ይመርጣሉ እንጂ ወደ ህክምና ተቋም ለመምጣት አይደፍሩም፤ ከህመሙ ጋር ተያይዘው በሚመጡ አደጋዎች ያለዕድሜያቸው ይሞታሉ።
ሦስተኛው የተሳሳተ ግንዛቤ ለበሽታው መድኃኒት አንዴ ከተጀመረ አይቆምም የሚል ሲሆን እውነታው ግን የሁሉም አይነት የሚጥል ህመም መድኃኒት ዕድሜ ልክ የሚወሰድ ሳይሆን እንደ ህመሙ ምክንያትና አይነት ፣ የምርመራ ውጤትና የህክምና ምላሽ ለተለያየ ጊዜ የሚወሰድ ሲሆን አንዳንዴ (በሐኪም ምሪት) ለማቆም ይሞከርና ከተሳካ ሊቆም ይችላል።
✳ ለመሆኑ የሚጥል በሽታ ምንድነው? መንስኤዎቹስ?
የሚጥል በሽታ የአንጎል ህዋሳት (Neurons) ከትክክለኛው መልዕክት ማስተላለፊያ በተዛባ መልኩ ሳይጠባበቁ ወይም አብዝተው መልዕክት ሲያስተላልፉ/ሲቀበሉ የሚከሰት የአንጎል ህመም ሲሆን ምክንያቶቹም በ 6 ዋና ዋና ጎራዎች ይከፈላሉ፦
1: አካላዊ (Structural)፦ የአንጎል አፈጣጠር ችግሮች፣ ስትሮክ(አንጎል ውስጥ ደም መፍሰስ ወይም የአንጎል ደምስር መዘጋት)፣ የአንጎል እጢ፣ በአደጋ የሚከሰት የአንጎል ጉዳት፣ ወዘተ
2: የዘረመል ችግር (Genetic)፦ በቤተሰብ/በቅርብ ዘመድ የሚጥል ህመም ሊኖር ይችላል።
3: ተላላፊ በሽታዎች፦ ለምሳሌ የተለያዩ ቫይረሶች (ኤች-አይ-ቪ፣ ሳይቶመጋሎ ቫይረስ)፣ ፓራሳይቶች (የጭንቅላት ወባ ፣ ኒውሮሲይትሴርኮስስ ፣ ...)
4: ሜታቦሊክ፡ የሥርዓተ-ሰውነት መዛባቶች
5: የተዛባ የሰውነት በሽታ መከላከል ሥርዓት (Immune-mediated epilepsy)
6: መንስኤው የማይታወቅለት (Unknown etiology)
✳ከ26 ሰዎች መካከል 1 ሰው በሕይወት ዘመኑ የሚጥል በሽታ ይኖረዋል፤ ይህም የሚጥል በሽታ ከቀዳሚዎቹ የአንጎል ህመሞች ተርታ እንዲሰለፍ ያደርገዋል።
በዘመነ አረዳድና በሰለጠነ አያያዝ የዚህ በሽታ ተጠቂዎችን መርዳትና መረዳት፣ ማሳከምና በተሻለ ጤንነት እንዲኖሩ ማስቻል ይቻላል።
References:
-ILAE, 2025
- Harrison's Principles of Internal Medicine, 22nd edition
-Continuum-Epilepsy, 2025
ዶ/ር ኢሳይያስ ሳዳ፡ በወላይታ ዞን በሌ አጠቃላይ ሆስፒታል የውስጥ ደዌ ስፔሻሊስት ሐኪም
@HakimEthio | 5 653 |
| 14 |  There is only "Doctor of medicine."
There is no bachelor of science in Doctor of medicine.
This matters because it is related to JEG, payment, license and academic promotion. It should be with evidence, not in derogatory, defamatory or jealous ways.
Educational Qualifications Framework.
An Educational Qualifications Framework (often called a Qualifications Framework or National Qualifications Framework—NQF) is a formal, structured system used to organize and classify all qualifications (such as school diplomas, vocational certificates, degrees, and doctorates) into a single, coherent sequence of levels.
Frameworks do not categorize qualifications by what subjects you study. Instead, they categorize them by Learning Outcomes—specifically, what a person knows, understands, and is able to do after completing that qualification.
They evaluate qualifications using three main criteria:
1. Knowledge: How deep is the understanding? (e.g., basic facts vs. advanced theories vs. frontier research).
2. Skills: How complex are the tasks? (e.g., routine manual tasks vs. advanced problem-solving and innovation).
3. Autonomy & Responsibility: How much independence is required? (e.g., working under close supervision vs. taking full legal and strategic responsibility for others).
Dominant frameworks in the world
1. EQF (European Qualifications Framework)
2. AQF (Australian Qualifications Framework)
3. The Regulated Qualifications Framework (RQF) and the Framework for Higher Education Qualifications (FHEQ) for England, Wales, and Northern Ireland, and the Scottish Credit and Qualifications Framework (SCQF) for Scotland.
Most frameworks are divided into 8 to 10 levels, starting at Level 1 (basic, primary-level education) and going up to Level 8, 9, or 10 (the highest doctoral or research levels).
For example:
Levels 1–2: Basic primary/lower secondary education.
Levels 3–4: High school diplomas, upper secondary education, or basic vocational training.
Levels 5–6: Short-cycle tertiary education, bachelor's degrees, or advanced diplomas.
Levels 7–8 (or 9–10): Master's degrees, specialist professional training, and doctoral degrees (PhDs).
In Ethiopia, the primary medical qualification is a Doctor of Medicine (MD)—a 6-year integrated program taken directly after Grade 12.
Here is the key classification:
In the EtQF, an MD is not placed at Level 6 (Bachelor's), nor at Level 8 (PhD).
Instead, it is officially classified at EtQF Level 7, alongside the Master's Degree.
Why?
The Ethiopian Ministry of Education and the Higher Education Relevance and Quality Agency (HERQA) classify the MD at Level 7 because:
The program is 6 years long (360+ ECTS credits), which is significantly more than a standard Bachelor's degree (3–4 years).
It includes a substantial clinical training and research component.
It requires advanced problem-solving, critical thinking, and a high degree of autonomy and responsibility—all of which match the EQF Level 7 descriptors.
This aligns Ethiopia with the European (EQF Level 7) and British (FHEQ Level 7) classification, ensuring Ethiopian medical graduates are recognized internationally.
REGULATION No. 561/2025 COUNCIL OF MINISTERS REGULATION ON THE ETHIOPIAN QUALIFICATIONS FRAMEWORK FOR EDUCATION AND TRAINING
https://www.enic.org.uk/Documents/Guide%20to%20the%20UK%20education%20systems_final.pdf#9#7
https://www.officeforstudents.org.uk/media/cffb3feb-c7ed-472d-8ad3-008175099a6b/sector-recognised-standards-in-england.pdf#1#1
CC:
Woldia University especially the HR at the College of health science
College of Health Sciences Addis Ababa University, especially the promotion Committee
University of Gondar especially promotion committee
Ministry of Education Ethiopia
Ethiopian Medical Association
FDRE Education and Training Authority-ETA
Ministry of Health,Ethiopia
Dr. Beshir Abdulkadir Beshir
MD, MPH and Senior Anesthetist
@HakimEthio | 4 913 |
| 15 |  🚨 በጾታ ላይ የተመሰረተ ጥቃት (GBV) ሲከሰት የደረሰበት ሰው፣ ቤተሰብ እና ማህበረሰቡ ምን ማድረግ አለባቸው?
ኢትዮ ሳይኪያትሪ (Ethio Psychiatry) ለ30 ቀናት የሚያቆየውን ማህበረሰብን የማንቃትና የማስተማር መርሃ ግብር አካል የሆነ ልዩ የቀጥታ ስርጭት ውይይት አዘጋጅቶልዎታል።
በውይይቱ የሚዳሰሱ ዋና ዋና ነጥቦች፡
👉የጥቃት ሰለባዎች ደህንነት እና ድጋፍ
👉የስነ-ልቦና እና የአእምሮ ጤና ድጋፍ (MHPSS)
👉የቤተሰብ እና የማህበረሰብ ትክክለኛ ምላሽ
👉የምስጢር መጠበቅ እና በተጎጂው ላይ ያተኮረ እንክብካቤ
👉መረጃን ማደራጀት፣ ማስረጃ እና ወደ ህክምና መምራት (Referral)
👉ሪፖርት ማድረግ እና ህጋዊ/ተገቢ ድጋፎችን ማግኘት
የዕለቱ እንግዳ
👤 ኖህ አየለ (Noah Ayele) – የኢትዮጵያ ስነ-ልቦና ባለሙያዎች ማህበር የቀድሞ ምክትል ፕሬዝዳንት / GBV & MHPSS Expert / Counseling Psychologist
🗓 ቀን፡ 24/12/2018 ዓ.ም
⏰ ሰዓት፡ ከምሽቱ 2:00
📍 ቦታ፡ በኢትዮ ሳይኪያትሪ ቴሌግራም ቻናል (Online Live)
👉 በቀጥታ ስርጭቱ ላይ ለመሳተፍ ቻናላችንን ይቀላቀሉ፡👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
🔗 Telegram: t.me/ethiopsychiatry
📧 Email: ethiopsychiatry5@gmail.com | 4 565 |
| 16 |  +8The next generation of doctors shouldn’t have to struggle the way we did.
That’s why we built Easy Medicine
https://t.me/+z1gj1hDHnMJiODk0
— a medical student community of over 4,150 members dedicated to making your journey smoother, clearer, and far less stressful.
We’ve gathered and organized medical resources from campuses across the country, covering every stage from pre-med all the way to residency. No more scattered files. No more endless searching.
Inside the premium group you’ll get access to:
👉 Previous years’ EXIT, COC, NGAT & ERMP exams
👉 UpToDate account subscription
https://t.me/+Of2TGtpBRQ0xNTg0
👉 USMLE exam materials
👉 Premium videos and study files
👉 Live online lectures
.
.
.
Your medical life will be easier.
To Join cintact: @MDatHewan
Phone No: +251703649896 | 5 459 |
| 17 |  +2አንዳንድ ሞቶች አካልን ብቻ ሳይሆን እውነትንም ለመቅበር ይሞክራሉ። እውነት ግን መቃብር አይኖረውም ፤ አንድ ቀን የሚያነቃው ትንፋሽ አልባ እማኝ ያገኛል።
«ዝምተኛው እማኝ» በMAC Ethiopia እና በዶ/ር ተስፋዬ ገብረወልድ በጋራ የተዘጋጀ ፣ የፎረንሲክ ሕክምናን ከሥነ-ጽሑፍ ጋር ያስተሳሰረ ልዩ መጽሐፍ ነው።
እውነተኛ ጉዳዮች በሳይንስ ተመርምረው፣ በሥነ-ጽሑፍ ተቃኝተው፣ ወደ ሕያው ታሪኮች ተቀይረው የቀረቡበት ድንቅ ስራ። ከየአንዳንዱ ገጽ ጀርባ የሚሰማውም የሞት ዝምታ ሳይሆን፣ እውነትን ለመናገር የሚጠብቅ ድምፅ ነው።
ይህን መጽሐፍ በስፖንሰርሺፕ፣ በማስታወቂያ ወይም በሌላ መንገድ ለመሳተፍ የሚያስቡ ድርጅቶችና ግለሰቦች እንዲሳተፉ በሙሉ ልብ እጋብዛለሁ።
ይህን ሥራ መደገፍ ለመጽሐፉ ብቻ የሚደረግ ድጋፍ ሳይሆን፣ ከሚደርሰው ሰፊ የአንባቢ ተደራሽነትና ከሚፈጠረው የብራንድ ትይዩነት አንጻር ለተሳታፊዎቹም ተጨባጭ ጥቅም የሚያስገኝ ዕድል ነው ብዬ አስባለሁ።
ለበለጠ መረጃ +251922401205 ይደውሉ
@HakimEthio | 4 478 |
| 18 |  +3ጠፍንጎ የሚይዝ ራስ ምታት
መነን (ስሟ የተቀየረ) የ30 ዓመት ወጣት የሥራ ሰው ናት። እንዲህ ስትል ታብራራለች።
«ጭንቅላቴን ጨምዶ ያስረኛል ፤ እንደታሰረ ዓይነት ስሜት ይሰማኛል። በጠቅላላ ጭንቅላቴ የታሰረ ስሜት ነው የሚሰማኝ። ለይቶ የሚያመኝ ቦታ የለም። በጠቅላላ ቆስሏል። ግራና ቀኝ ክፍሎችን በአንድ ላይ ጠፍንጎ ነው ዕድሜ ልኬን የያዘኝ።» እያለች ትተርክልኛለች።
በመሐል እረፍት እንድታደርግ በሚል፣ በጥያቄ አሳረፍኳት።
«የሕመሙን ደረጃ እና ተያያዥ ምልክቶች ብትገልጪለኝ?»
«ውይ፣ ዶክተር፣ ሕመሙማ እንደሌሎቹ ቢሆን ይኸን ዓመት ሲቆይ እኔም ዝም አልለውም ነበር። ማለቴ፣ መካከለኛ ነው። ብርሃን ወይም ድምፅን አይወድም። ይመስገን፣ እስካሁን ምንም ዓይነት የማቅለሽለሽ ወይም ማስመለስ ምልክት አምጥቶብኝ አያውቅም።
ሥራ በመሥራት አለያም በመንቀሳቀስ የሚባባስ አይደለም። በራስ ቅሌ ላይ የመከካም እና የመንሰፍሰፍ ስሜት አለው፣ አልፎ አልፎ። በተለይ በእጅ ሲዳበስ የሕመሙ ስሜት ይሰማኛል። ባለቤቴ እራሱ ሲነካኝ አልችልም። እንዳውም በዚህ ቅር ሳይሰኝብኝ አይቀርም..... ይኸው ነው፤ ሌላ ምንም ችግር የለብኝም።»
ጥያቄ የምትወድ አይመስልም። «ደግመህ አጠይቀኝ» የሚል ዓይነት ማጠቃለያ ነው የሰጠቺኝ። እሺ ብዬ ምርመራዬን ቀጠልኩ።
አሁን የምፈልገው፣ ጭንቅላቷንና አንጎሌን በመታያ መታየት ነው፣ ብላ ጠንከር ያለ ትዕዛዝ ተነፈሰች።
«አሁን ያልሺኝ ምርመራ አያስፈልግሽም። ችግሩ የነርቭ ሕመም ነው።»
«ዶክተር፣ ያለ ምርመራ ሕመም ይታወቃል እንዴ?» አለችኝ።
ሕመሟን ነገርኳት። እንዴት መታከም እንዳለባት ሐሳቤን አቀረብኩላት። ለማስረዳት ሞከርኩኝ። የተዋጠላት አይመስለኝም።
«CT scan ካልታየሁ አለች።»
«ያስፈልገኛል።»
«አያስፈልግሽም።»
ክርክሩ ቀጠለ።
ከቀናት በኋላ መጣች።
«ጠፋሽ?» አልኳት።
«አንተ እምቢ ስላልከኝ CT scan ተነስቼ መጣሁ። ውጤቱ ግን “Normal” ይላል። ይኸ እንዴት ይሆናል?» አለቺኝ።
ችግሩ ውስብስብ ነው። አንዳንዴ በሕክምና መድረክ፣ ከሕመሙ በላይ ታካሚዎች ያስቸግራሉ። እንደዚህ ያሉ ታካሚዎችን ወጥ በሆነ መንገድ ካልተስተናገዱ፣ አሁን ያለው investigation malpractice መመለሻ ወደ ሌለው ውጥንቅጥ ችግር ይከትላል።
ብዙ ክፍተት አለ፤ ከታካሚውም፣ ከሐኪሙም። ታካሚዎች ሐኪሙን፣ «ይኸን ምርመራ አድርግልኝ» ብለው የሚጥሉ አሉ። አንዳንዴ እንደ ሕክምና በመቁጠር፣ አላስፈላጊ ምርመራዎችን በታካሚው ከልክ ያለፈ ፍላጎት ይደረጋል። ነገር ግን በጣም አደገኛ የሆኑ ምርመራዎችን ወጥ በሆነ መንገድ፣ እና የማያስፈልጋቸው ታካሚዎች ምንም እንኳ ፍላጎት ቢኖራቸውም፣ ትክክለኛውን ለማስረዳት እንሞክር።
ምርመራ እና ሕክምና ያለን አረዳድ ግንዛቤ ይፈልጋል። በየትኛውም ምርመራ የማይገኙ ሕመሞች አሉ። የራሳቸው የማወቂያ ጥበብን ሕክምና ሰጥቶናል። ውስብስብ የምርመራ ሂደትን የሚጠይቁ ሕመሞች አሉ። በቀላሉ በማየት ብቻ የሚታወቁ ሕመሞች ብዙ ናቸው።
CT scan ካልታየን፣ የተመረመርን እና ሕመማችን የሚ
ማይገኝልን የሚመስለን ብዙዎች ነን። እንወቅ እንተማመን እንታከም።
ከ150-200 የሚደርሱ የራስ ምታት ዓይነቶች ሲኖሩ ፣ በጣም ብዙ ሕመሞች ራስ ምታትን የጋራ መገለጫ ያደርጋሉ። ራስ ምታት የብዙ ቀላልና ከባድ ሕመሞች የጋራ ምልክት ነው። ከቀላሉ ጉንፋን እስከ ከባዱ የአንጎል እጢ ፣ ራስ ምታት ሕመም ይፈጥራሉ።
በዓለም ላይ 1.8 ቢሊዮን (26% የአለምን ህዝብ) የሚጠጉ ሰዎች ሕመሙ አለባቸው። Tension-Type Headache (TTH) ቀዳሚ የራስ ምታት ዓይነት ነው።
Tension-Type Headache ይታከማል። ይምጡ ፤ ይታከሙ።
References
1) Headache Classification Committee of the International Headache Society (IHS). The International Classification of Headache Disorders, 3rd edition (ICHD-3). Cephalalgia. 2018;38(1):1–211. �
ICH D-3
2) Daroff RB, Jankovic J, Mazziotta JC, Pomeroy SL, eds. Bradley’s Neurology in Clinical Practice. Elsevier. Use the edition available to you and add the corresponding volume/chapter/pages.
3) doi: 10.1186/s10194-025-02142-9. PMID: 41057756; PMCID: PMC12502191.
ዶ/ር መስፍን በኃይሉ: የአንጎል ፣ ህብረ-ሰረሰር እና ነርቭ-ዘንግና ጡንቻ ህክምና ስፔሻሊስት
@HakimEthio | 5 292 |
| 19 |  📢 WE ARE HIRING OBGYN SPECIALISTS
Ethio TEBIB Hospital is expanding and strengthening its Obstetrics & Gynecology services and is seeking two experienced Obstetricians & Gynecologists (OBGYN) to join our multidisciplinary team in Addis Ababa.
Our women’s health services include General Obstetrics & Gynecology, Fertility & Reproductive Medicine, Maternal-Fetal Medicine, and specialized gynecologic care.
Key Requirements:
• Specialty qualification in Obstetrics & Gynecology
• Valid professional license
• Minimum 5 years of clinical experience after specialization
• Private hospital/healthcare experience preferred
• Strong clinical, communication, and teamwork skills
Location: Addis Ababa, Ethiopia
Open Positions: 2
Application Deadline: Within 7 days of this announcement
Qualified candidates are invited to apply through the Ethio TEBIB Hospital Careers Portal on the link
https://careers.ethiotebibhospital.com/job.php?slug=obstetrician-gynecologist-ob-gyn&lang=en
Join us as we continue to strengthen specialized women’s health services and advance high-quality patient care.
@HakimEthio | 5 474 |
| 20 |  +3iPhone 17 Pro Max 12GB/512GB 😎
@HakimEthio | 5 960 |
