✏توركجه اوخو،تورکجه ياز📚

فوتبال میدان رقابت است نه میدان حماقت

حاجی فیروز در تهران و برخی شهرها، نزدیک عید نوروز، شخصیتی با نام «حاجی فیروز»در خیابان‌ها ظاهر می‌شود.او صورت خود را سیاه می‌کند،لباس رنگارنگ می‌پوشد، ساز کوبه‌ای در دست می‌گیرد، شعر می‌خواند و آمدن بهار را نوید می‌دهد و از مردم هدیه می‌گیرد. اما پرسش این است:حاجی فیروز از چه زمانی با این نام و شکل در فرهنگ نوروزی ظاهر شده است؟ در دربار ناصرالدین‌شاه قاجار، خواجه‌ای آفریقایی با نام حاجی فیروز وجود داشته است.گفته می‌شود او از افراد مورد اعتماد شاه بود در جشن‌های درباری حضور داشت.همچنین روایت‌هایی دربارهٔ علاقهٔ زنان حرمسرا به او و بازگرداندنش پس از تصمیم شاه به انتقال او نقل شده است. آیا حاجی فیروز نوروزی از حاجی فیروز دربار ناصرالدین‌شاه گرفته شده است؟ این را بر پایهٔ سه نکته می توان بررسی کرد نخست: تا زمانی که نمونه‌های قدیمی‌تر و مستندی از نام حاجی فیروز در آیین‌های نوروزی پیدا نشده باشد، دوم:وجود خواجه‌ای آفریقایی با نام حاجی فیروز در دربار ناصرالدین‌شاه سوم: سیاه‌کردن دست و صورت، پوشش حرکات نمایشی و سازهای کوبه‌ای حاجی فیروز از نظر مردم‌شناختی شایستهٔ مقایسه با سنت‌های نمایشی و موسیقایی شرق آفریقاست آیدین

کوسا (Kosa) و کئچل (Keçəl) در آذربایجان کوسا و کئچل دو شخصیت شناخته‌شده در قصه‌ها، آیین‌ها و نمایش‌های مردمی عید نوروز (Bayram) در آذربایجان هستند. این نمایش‌ها با نام‌هایی مانند «کوسا گلدی» (Kosa gəldi)، «کوسا گلین» (Kosa gəlin) و «کوسا کوسا» (Kosa-kosa) نیز شناخته می‌شوند. کوسا (Kosa): شخصیتی با ریش کم‌پشت یا بدون ریش که با ظاهر و ویژگی‌های نمایشی خاص خود در آیین‌های نوروزی حضور دارد. کئچل (Keçəl): شخصیتی کچل و بی‌موی سر، تاس که در برخی نمایش‌های نوروزی آذربایجان ظاهر می‌شود. این دو شخصیت با یکدیگر گفت‌وگو و جدل می‌کنند، حرکات طنزآمیز انجام می‌دهند، مردم را دور خود جمع می‌کنند، نمایش‌های خنده‌آور اجرا می‌کنند، شعر می‌خوانند و از مردم هدیه می‌گیرند. در برخی روایت‌ها، کئچل نقش پادشاه یک‌روزه را بازی می‌کند؛ شخصیتی که می‌توان آن را نمادی از آمدن دوران تازه و دگرگونی طبیعت دانست. در این برداشت، سرما و زمستان جای خود را به گرما و فصل‌های گرم سال می‌دهند. کوسا نیز در برخی روایت‌ها بر الاغی سوار می‌شود و خود را با بادبزن باد می‌زند؛ رفتاری که می‌توان آن را به پایان زمستان و آمدن روزهای گرم تعبیر کرد. پیشینهٔ تاریخی کوسا و کئچل این دو شخصیت با سنت‌های کهن مردمی آذربایجان پیوند دارند. ابوریحان بیرونی در آثار ارزشمند خود، از جمله «آثارالباقیه» و «التفهیم»، به رسمی با نام «کوسه برنشین» اشاره کرده است. گزارش او از مهم‌ترین شواهد مکتوب برای بررسی پیشینهٔ تاریخی این رسم به شمار می‌رود. در روایت مربوط به این آیین، مردی کوسه ــ یعنی کم‌مو یا بی‌ریش ــ را بر الاغی سوار می‌کردند. او با بادبزنی خود را باد می‌زد و از مردم هدیه و پول می‌گرفت. این رسم با آیین‌های تقویمی و باورهای مربوط به دگرگونی فصل‌ها ارتباط داشته است. آیدین

کوسا (Kosa) و کئچل (Keçəl) در آذربایجان

«گؤنوموزو گؤی اسکییه باغلادی» Günümüzü göy əskiyə bağladı 🔹 معنی واژه‌ها ▪️ گؤنوموزو (günümüzü): روزگارمان را ▪️ گؤی (göy): آبی؛ رنگ برگرفته از آسمان آبی سبز ؛ رنگ برگرفته از گؤیرتی (göyərti): سبزه و گیاه ▪️ اسکی (əski): کهنه، تکه‌پارچه ▪️ باغلادی (bağladı): بست در برخی باورهای عامیانه، مردم برای برآورده شدن حاجت خود، تکه‌پارچه‌ای را به درختی مقدس، زیارتگاهی یا مکانی خاص ، یا دست و گردن فرد می‌بندند و چشم‌انتظار برآورده شدن حاجتشان می‌مانند. پارچه‌های بسته‌شده ممکن است به رنگ‌هایی از جمله سبز یا آبی، باشند. 🔹 برداشت از این آتالار سؤزو (Atalar sözü) این است. گویی کار و زندگی و روزگارمان را به تکه‌پارچه‌ای کهنه بسته‌ایم و به امید برآورده شدن حاجت، نشسته‌ایم. خلاصهٔ مفهوم و کاربرد آن: «بیچاره شدیم؛ روزگارمان را به امیدی واهی بستند.» بستن پارچه به درختان، زیارتگاه‌ها و مکان‌های مقدس، از جمله رسم‌هایی است که در برخی جوامع رواج داشته و همچنان نیز در بعضی مناطق دیده می‌شود. برخی پژوهشگران و علاقه‌مندان به فرهنگ‌های کهن، این‌گونه آیین‌ها را با باورهای پیشااسلامی و سنت‌های شمنی مرتبط می‌دانند... آیدین

ایران(Iran) ایران در زبان ترکی «ایران» (با ای کوتاه) به معنای نزدیک در معنای متضاد با «ایراق» استفاده می‌شود همچنین نام دختر است به معنای به مقصد رسیده و عارف که مذکّر آن ایرج می‌شود منبع: شاهمرسی سؤزلوگو

ایراق iraq به تورکی این کلمه به معنی دور است مثال«قادا بالا سیزدن ایراق» یعنی درد و بلا از شما بدور . ایراق در نام این سرزمین به معنی محلی دور در آذر بایجان است. پس از استقلال «کشور عراق » سرزمین ایراق به دوبخش غربی و شرقی تقسیم شد . قسمت غربی در جغرافیای کشور عراق قرار گرفت و ایراق عرب نامیده شد و قسمت شرقی در جغرافیای کشور ایران ماند و ایراق عجم نامیده شد بعد ها ایراق عرب را با املای عیراق و سپس عراق نوشتند . و ایراق عجم را با دستور دولت مرکزی ایران (پهلوی) در جغرافیای خیلی کوچک به «اراک » تغییر نام دادند .

ایشون پرسیدن که « دسته گل به آب دادن» به تورکی چی میشه ؟ جواب : این ضرب المثل هم مانند اکثر ضرب المثل های فارسی بی معنی هست یعنی چه دسته گل به آب دادن مثلا یک گل به آب بدی بهتر است و چند گل به آب بدی بد هست ، اصلا چرا باید به آب بدی به باد بده ! ، اکثر ضرب المثل های فارسی همانطوری هستند چون ترجمه غلط از دیگر فرهنگ ها و زبانها هستند این ضرب المثل هم ترجمه ی غلط از آتالار سؤزو « وریانی سویا وئریب » هست معنی اش هم واضح و مشخص هست .( این عمل در آبیاری کشاورزی کاری پر ضرر هست ) وریان ، ورگان = بند و سد آبی که برای کرت بندی زمین کشاورزی بسته می شود. اگر فردی که آبیاری می کند دقت نکند یا خوابش ببرد بند خاکی ( سد) با هجمه آب خراب می شود ، یا کرت پر از آب می شود و یا آب هدر می رود در هر دو صورت به زیان کشاورز تمام می شود .

Ö ö اؤ ؤ این حرف صدادار برای یک تورک زبان آشناست. ولی بیشتر زبان ها از جمله فارسی و عربی این صدا را ندارند.

Iı ☝️ این حرف صدادار «Iı» متفاوت با «İi» است .

Əə 👈 شاید شکل این حرف «Əə» برای شما تازگی داشته باشد . ولی صدای آن برای شما آشناست اَ َ 👉Əə مانند : Əl🖐️اَل Ərsəlan ارسلان

Qq👈 این حرف«Qq» در انگلیسی صدای (ک ) و در این ترکیب «qu» صدای( گو) می دهد . در تورکی فقط صدای (ق) می دهد . مانند : Qab قاب boşqab بشقاب

Gg 👈 این حرف را در انگلیسی با صدای (گ ، ج) می شناسید . در تورکی این حرف «Gg» را فقط با صدای (گ) می شناسیم Ğğ 👈 این حرف برای شما تازگی دارد با گذاشتن (برو breve) روی «Gg» به شکل «Ğğ» در می آید که در تورکی آنرا با صدای (غ) می شناسیم

در خط الرسم انگلیسی ترکیب «sh» صدای «ش» می دهد و ترکیب «ch» صدای «چ» می دهد در تورکی با گذاشتن نشانه سِدیلا (cedilla) در زیر حرف صدای آن تغییر می کند. S→+ sedil →Ş → ش مانند :  شالŞal C→+ sedil →Ç→ چ مانند :  چای çay ⭕️ خلاصه بهتر است بدانیم. در لاتین باستان → C = ک ، S = س در انگلیسی → sh = ش ، ch = چ در تورکی → Ş = ش ، Ç = چ

تمرین برای حروف Aa Cc Yy Xx

حروف (ژ Jj) (یـ ی Yy) (خـ خ Xx)

حروف (آا Aa ) و (جـ ج Cc)

این حروف abcd در تورکی همان صدا را می دهد که می شناسیم

آنچه شما با نام حروف انگلیسی (لاتین ) می شناسیم حروف ABCD