PARSUMASH

♨️ تردیدهای ازدواج کمبوجیهٔ اول و ماندانا ╭───────────────────────────────┄┄ │ │ ♨️The evidentiary confusion is such │ that doubts exist as to the reality │ of the Median marriage of Cambyses, │ father of Cyrus, inasmuch as it could │ offer a convenient ideological │ justification for the power of Cyrus │ in Media and even in Lydia. │ │ · · • ● • · · │ │ «اعتشاش اسناد چنان است که وصلت │ کمبوجیه پدر کوروش با دختر ایشتوویگو │ محل تردید است چون میتواند توجیه │ ایدئولوژیکی سهلی از قدرت کوروش در │ ماد و حتی در لیدیا باشد.» │ ╰───────────────────────────●──•──·

🌐 Pierre Briant, From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire, p. 24.

♨️ برای مطالعه تکمیلی: 🌐SOURCE | 🌐SOURCE | 🌐SOURCE ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

⁉️ دلیل شورش و بحران امپراتوری پارس در بازه سال 522 تا 521 چه بود؟ 🌐♨️ آملی کورت در این باره می‌نویسد: ♨️ درباره دلایل دقیق این بحران بزرگ که امپراتوری نوپایی را کمتر از یک دهه پس از تأسیس آن تقریباً با ویرانی مواجه کرد، فقط میتوانیم به حدس و گمان متوسل شویم. (Briant in press, ch.2;Dandamaev 1976 and 3). آنچه میتوانیم بگوییم آن است که توسعه سریع ارضی تغییرات بزرگی در ایران پدید آورد که موجب پیدایش رقابت هایی برای کسب مقام و قدرت شد.

🌐آملی کورت، هخامنشیان، صفحه ۵۶

♨️ درباره علل شورش‌های گستردهٔ سال‌های ۵۲۲–۵۲۱ پیش از میلاد، پژوهشگرانی چون پی‌یر بریانت، ماریا بروسیوس و محمدعلی داندامایف نیز دیدگاه‌های مختلفی را بررسی کرده‌اند. در مجموع، این شورش‌ها را نمی‌توان صرفاً واکنشی واحد و هماهنگ علیه داریوش و مرتبط با فشار مالیاتی و... دانست؛ بلکه ➊ بحران جانشینی پس از مرگ کمبوجیه، ➋مسئلهٔ مشروعیت داریوش ➌و ظهور مدعیان سلطنت و قدرت‌های محلی از مهم‌ترین عوامل مطرح‌شده در پژوهش‌ها هستند. 🌐برای مطالعه بیشتر درباره علل شورش ها و همچنین گؤماته:

♨️ Briant, Pierre. "GAUMĀTA." Encyclopaedia Iranica. Published December 15, 2000.

🌐  https://doi.org/10.1163/2330-4804_EIRO_COM_1801

· ˙ • ◦ ● ◦ • ˙ ·

♨️ Waters M. Darius, the Great King. In: Ancient Persia: A Concise History of the Achaemenid Empire, 550–330 BCE. Cambridge University Press; 2014:73-91.

🌐https://www.cambridge.org/core/books/abs/ancient-persia/darius-the-great-king/9D3BC071C1E0A8CC0191F89F2A6832DF?utm

· ˙ • ◦ ● ◦ • ˙ ·

♨️Schmitt, Rüdiger. "BISOTUN iii. Darius’s Inscriptions." Encyclopaedia Iranica. Published January 1, 2000.

🌐 https://www.iranicaonline.org/articles/bisotun-iii/

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❌ #چرندیات| ادعای کنش‌گر سیاسی درباره علت شورش های سال ۵۲۲ در رسانه شخصی! 🌐 مطالعه بفرمایید ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️چرا شاهان پارس پیش از داریوش خود را «شاه انشان» می‌نامیدند؟ ⭕️ انشان (به عیلامی: Anšan؛ در منابع آشوری: Parsumash) یکی از مهم‌ترین مراکز تمدن عیلامی در ناحیه فارس امروزی بود و در کنار شوش، از مراکز اصلی سیاسی عیلام به شمار می‌رفت. ╭──────────────────────────────•• │ │ 🔴 این شهر از اواخر هزاره دوم │ پیش از میلاد به تدریج اهمیت │ پیشین خود را از دست داد و │ شواهد موجود نشان می‌دهد که │ در بخش‌هایی از هزاره نخست │ پیش از میلاد، احتمالاً جمعیت │ و نقش سیاسی آن کاهش یافته بود. │ │ 🟠 یکی از دلایل احتمالی این وضعیت، │ ضعف تدریجی دولت عیلام و ورود │ گروه‌های پارسی به این منطقه │ است که در نهایت به شکل‌گیری │ جامعه‌ای ترکیبی از عناصر │ پارسی و عیلامی انجامید. │ │ 🟡 پس از فروپاشی قدرت عیلام به │ دست آشوربانیپال در سال ۶۴۶ │ پیش از میلاد، کنترل عیلام │ بر مناطق شرقی خود، از جمله │ پارس، از میان رفت. │ │ 🟢 در این دوره، گروه‌های پارسی │ ساکن در انشان توانستند │ حکومتی مستقل تشکیل دهند که │ رهبری آن در اختیار خاندان │ پارسی قرار داشت. │ │ 🔵 به نظر می‌رسد شاهان نخستین │ پارس، از چیش‌پیش تا کوروش دوم │ (و احتمالاً کمبوجیه دوم و بردیا)، │ خود را وارث سنت سیاسی عیلام │ می‌دانستند. │ │ 🔴 در استوانه کوروش، وی خود و │ نیاکانش را «شاه انشان» │ معرفی می‌کند. همچنین مهری │ منسوب به کوروش اول، او را │ با عنوان «شاه انشان» معرفی │ کرده است. │ ╰──────────────────────●──•──·

🌐 آملی کورت، هخامنشیان، صص ۲۷,۲۸,۲۹

🔆 در مقابل، لوحی منسوب به آریارمنه که در همدان یافت شده، او را با عنوان «شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه پارس» معرفی می‌کند و نسب خود را چنین بیان می‌کند:

«آریارمنه، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه پارس، پسر چیش‌پیش، شاه، نوه هخامنش.» 🔺کتیبه آریارمنه در همدان (AmH)

 ⭕️ با این حال، درباره اصالت و تاریخ‌گذاری این کتیبه تردیدهایی وجود دارد. برخی پژوهشگران به مواردی مانند مشکلات دستوری، نبود هزوارش‌ها و همچنین شرایط نامشخص کشف این لوح (که در حفاری‌های غیررسمی به دست آمده است) به عنوان عواملی برای احتیاط در پذیرش آن اشاره کرده‌اند.

🌐 Brosius, Maria. The Persian Empire. pp. 52–53.

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❓ آیا ادعاهای مطرح‌شده در این ویدیو درست است؟ منابع باستانی چه توضیحاتی می‌دهند؟ #پاسخ ✅خیر ادعایی بی اساس. • در منابع هخامنشی، هیچ منشوری از کوروش کبیر با عنوان «پارسوماش» وجود ندارد. «پارسوماش» صورت آشوری نام سرزمین انشان است؛ همان سرزمینی که کوروش در استوانه بابلی خود را «شاه انشان» می‌خواند. • متون اصیلِ بر جای مانده از کوروش عبارت‌اند از استوانه بابلی کوروش، گل‌نوشتهٔ منظوم و آجرنوشته‌های اوروک و اور. در هیچ‌یک از این اسناد، مطالبی که در این ویدیو به کوروش نسبت داده شده، وجود ندارد. ♨️ انتساب این سخنان به کوروش کبیر، فاقد پشتوانه در منابع شناخته‌شده و معتبر هخامنشی است. ❌ پس این ادعا صحت ندارد. ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❌ آیا ادعاهای مطرح‌شده در ویدیوی بالا با منابع تاریخی سازگار است؟ ✅ بررسی در ادامه ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

✅ توضیحات تکمیلی دکتر دریایی در رابطه با چگونگی ازدواج محارم در دوره هخامنشی رو در کلیپ مشاهده بفرمایید. ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️ در رابطه با خویدوده (Xwēdōdah)، مدارک دوره هخامنشی حاکی از آن است که این نوع ازدواج در خاندان سلطنتی مرسوم بوده، اما در مورد رواج آن میان مردم عادی، مدارک بسیار کمتر است. به عقیده ریچارد نلسون فرای، منشأ این نوع ازدواج شاید زرتشتی نبوده، بلکه عیلامی بوده است که هخامنشیان به‌منظور حفظ پاکی خون خاندان شاهی آن را اقتباس کرده‌اند.

🌐 Daryaee, Touraj. Sasanian Empire. p. 177.

👑 چهار تن از شاهان هخامنشی به ازدواج با محارم خود منسوب شده‌اند. آرتور کریستین‌سن در این باره می‌نویسد: 🔴 «... تا به حدی که ازدواج با محارم را جایز می‌شمردند و چنین وصلتی را خویدوده (Xwedodah؛ در اوستا xᵛaētuuadaθa) می‌خواندند. این رسم از قدیم معمول بود، حتی در عهد هخامنشیان.» و در ادامه می‌نویسد: 🔴 «کمبوجیه دو خواهر خود را در عقد ازدواج داشت، که یکی از آنها آتوسا (Atossa) نام داشت. داریوش دوم خواهر خود، پریساتیس (Parysatis) را به زنی گرفت و اردشیر دوم با دو دختر خود، آمستریس (Amestris) و آتوسا (Atossa)، و داریوش سوم با دختر خود، استاتیرا (Stateira)، ازدواج کرد.»

🌐 کریستین‌سن، آرتور. ایران در زمان ساسانیان، صفحه ۳۲۱.

♨️🌐 پی‌یر بریانت درباره ازدواج و زایش داریوش سوم می‌نویسد: داریوش [سوم] از ازدواج برادر/خواهر (آرسان/سیسیگامبیس) متولد شد و خود با خواهرش استاتیرا ازدواج کرد.

🌐 Briant, Pierre. From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire. p. 772.

🟡 دو مورد از این انتساب‌ها، مورد تردید برخی از پژوهشگران قرار گرفته است. یوزف ویسهوفر درباره ازدواج اردشیر با دخترش می‌نویسد: > وصلت میان اردشیر دوم با دخترش آتوسا نیز، که پلوتارک با خشم از آن به عنوان زنای با محارم یاد می‌کند و آن را محکوم می‌سازد (و بدین طریق قدرت نامحدود شاه را محکوم می‌کند)، فقط با بررسی سیاق روشن و قابل فهم می‌شود. اگر براستی چنین اتفاقی افتاده باشد، و اگر آتوسا تظاهر به «همسری شاه» نکرده باشد («همسر واقعی شاه» [به یونانی gynē tou basileōs] همیشه مادر وارث تاج و تخت بود)، پس علت این ازدواج، آرزوی شاه در داشتن همسر مورد اعتمادی در مقام ملکه، پس از مرگ پاروساتیس و بنابراین تضمین موقعیت ولیعهد بوده است.

🌐 Wiesehöfer, Josef. Ancient Persia, p 111.

📖 برای مطالعه دیدگاه‌های پژوهشگران درباره ازدواج محارم کمبوجیه دوم، کلیک کنید. 🌐 SOURCE ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

📩 #سوالات سلام و عرض احترام متن زیر رو مطالعه بفرمایید👇 ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️ در منابع یونانی، هرودوت و گزنفون گزارش می‌دهند که کوروش از طریق مادر خود، ماندانا، نوهٔ دختری آستواگس و از نسل خاندان سلطنتی ماد بوده است. ❗️با این حال، این روایت در منابع هم‌عصر کوروش و شواهد باستان‌شناختی تأیید نمی‌شود و همچنان از موضوعات مورد بحث در هخامنشی‌شناسی به شمار می‌رود. 🟡 کوروش در استوانهٔ بابلی خود، تبار پدری‌اش را تا چیش‌پیش، به‌ترتیب نام می‌برد و همگی را «شاه انشان» معرفی می‌کند، اما هیچ اشاره‌ای به نسب یا جایگاه [سلطنتی؟] خاندان مادری خود ندارد. 🌐 SOURCE 🟠 همچنین، رویدادنامهٔ نبونید و گل‌نوشتهٔ سیپار که از مهم‌ترین منابع هم‌عصر فتح ماد به شمار می‌روند، تنها به شکست آستواگس به دست کوروش اشاره کرده‌اند و هیچ گزارشی از وجود پیوند خانوادگی میان آن دو ارائه نمی‌دهند. ♨️ رودریگر اشمیت در این باره می‌نویسد: به ویژه به دلیل گزارش تاریخی نبرد بین آستیاگ و کوروش دوم و فتح ماد توسط کوروش که در رویدادنامه نبونیدوس گزارش شده است، داستان ازدواج کمبوجیه اول و ماندانا و همچنین تولد کوروش از این زوج، از نظر تاریخی جای تردید دارد.

🌐 Schmitt, Rüdiger. "MANDANE." Encyclopaedia Iranica. Published January 1, 2000.

🌐 لینک مقاله: https://www.iranicaonline.org/articles/mandane/?utm

 🔴 از سوی دیگر، کتسیاس نیز روایتی کاملاً متفاوت نقل می‌کند و کوروش را فرزند خانواده‌ای غیرسلطنتی می‌داند؛ هرچند روایت او دربارهٔ تبار پدری کوروش با شواهد موجود سازگار نیست. ♨️⭕️ ماریا بروسیوس، استاد تاریخ باستان دانشگاه نیوکاسل و از برجسته‌ترین پژوهشگران دورهٔ هخامنشی، با استناد به مجموعه‌ای از شواهد، این احتمال را مطرح می‌کند که انتساب کوروش به خاندان آستواگس، روایتی باشد که پس از فتح ماد و با هدف تقویت مشروعیت سیاسی حکومت جدید شکل گرفته است.

🌐 بروسیوس، ماریا، ایران باستان، ص. ۲۶.

⭕️ آملی کورت، استاد بازنشستهٔ تاریخ باستان خاور نزدیک در دانشگاه کالج لندن (UCL) و از برجسته‌ترین متخصصان تاریخ هخامنشی، نیز در این باره می‌نویسد: «در مورد کوروش، گواهی خود او را در دست داریم که مطلقاً مغایر با افسانه‌هایی است که هم‌میهنانش خلق کرده‌اند. می‌دانیم که پدر، پدربزرگ و نیای او پادشاه پارس بوده‌اند.»

🌐 کورت، آملی، هخامنشیان، ص. ۴۶.

♨️ مت واترز، از برجسته ترین هخامنشی شناسان دهه های اخیر در این باره می‌نویسد: همان گونه که گفته شد، اما تکرارش لازم است روایاتی که در آنها کورش از طریق ازدواج با خاندان سلطنتی ماد مرتبط می شد می تواند نشان دهنده تلاشهای او برای پیوند زدن خودش - خواه واقعی و خواه به ظاهر - با دودمان ماد باشد که راهی بود برای آنکه او خودش را - و اعقابش را - به عنوان پادشاه قانونی ماد نشان دهد.

🌐 Waters, Matt. King of the World: The Life of Cyrus the Great P 61.

🟢 نیاز به ذکر است که برخی از پژوهشگران نیز هستند که روایت هرودوت از نسب مادری کوروش را تایید کرده اند، اما همچنان مسئله ای مورد تردید شدید است.

🌐 SOURCE: https://www.iranicaonline.org/articles/cyrus-iiI/?utm

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

آیا کوروش با خالهٔ خود ازدواج کرد؟ ⭕️ در روایت‌های کتسیاس و گزنفون، از ازدواج کوروش با زنی از خاندان ماد سخن گفته شده است. گزنفون این زن را دختر دایی کوروش معرفی می‌کند، در حالی که کتسیاس او را دختر آستواگس می‌داند[1]. ‼️ اما نکتهٔ مهم آن است که در روایت کتسیاس، کوروش اساساً هیچ پیوندی با خاندان سلطنتی ماد ندارد و فرزند مردی راهزن و زنی از طبقات فرودست جامعه معرفی شده است. بنابراین، در همان روایتی که ازدواج کوروش با دختر آستواگس را نقل می‌کند، اساساً هیچ نسبت خانوادگی میان این دو وجود ندارد[1].

🌐 [1] Waters, Matt. King of the World: The Life of Cyrus the Great. pp. 60–61.

⭕️ افزون بر این، بیشتر پژوهشگران بر این باورند که تا پیش از کمبوجیه دوم، ازدواج‌های درون‌خانوادگی ــ مانند ازدواج با خواهر ــ در میان پارسیان رواج نداشته است. حتی هرودوت گزارش می‌دهد که کمبوجیه نیز در آغاز برای ازدواج با خواهران خود دچار تردید بود و برای انجام این کار از قضات سلطنتی نظر خواست. 🌐 SOURCE 🌐 برای مطالعه بیشتر:

🌐 https://www.iranicaonline.org/articles/cyrus-iiI/?utm

🌐 https://www.iranicaonline.org/articles/cyrus-iiia/?utm

❓ اما آیا کوروش، فارغ از روایت‌های یونانی، در واقع نوهٔ دختری آستواگس بود؟ 🔺 مطالعه بفرمایید ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❌ #چرندیات| آیا کوروش دوم با خاله خود ازدواج کرد؟ ✅ متن زیر را بخوانید تا بفهمید این ادعا دچار چه نوع مغالطه ای است. ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️🪙| یک سوءبرداشت رایج: آیا پارسیان از پرداخت مالیات معاف بودند؟ 🟡 در کتیبه‌های داریوش یکم، نام سرزمین‌هایی که به شاهنشاه خراج می‌پرداختند ذکر شده است، اما نام پارس در میان آن‌ها دیده نمی‌شود. هرودوت نیز، احتمالاً بر پایه سنت‌های شفاهی از همین کتیبه، گزارش می‌دهد که پارسیان از پرداخت مالیات معاف بودند.

🌐 هرودوت، ۳.۹۷.۱

♨️🌐 با این حال، اسناد اداری باروی تخت جمشید (Persepolis Fortification Tablets) تصویر دقیق‌تری از نظام مالی شاهنشاهی هخامنشی ارائه می‌کنند. در این اسناد، گزارش‌هایی از دریافت مالیات از ساکنان پارس، از جمله به صورت دام، ثبت شده است. برای نمونه:

🐐💰 ۲۸ قوچ، ۴ گوسفند نر، ۳۹۲ میش، ۴۶ اسب یک‌ساله، ۶ بره ماده؛ در مجموع ۴۷۶ رأس دام، به صورت زنده، به عنوان مالیات، در سال هفدهم به میشومنیه تحویل داده شد.

🌐 Persepolis Fortification Texts (PF 267)

🟠 از این رو، میان مالیات و خراج (پارسی باستان: bāji-) باید تمایز قائل شد. خراج، تعهدی بود که سرزمین‌های تابع شاهنشاهی به دولت مرکزی می‌پرداختند؛ در حالی که مالیات، بخشی از نظام اداری و اقتصادی داخلی بود. 🔴 از آنجا که پارس هسته اصلی قدرت هخامنشی و نه یکی از سرزمین‌های تابع به شمار می‌رفت، از پرداخت خراج معاف بود، اما شواهد نشان می‌دهد که ساکنان آن همچنان موظف به پرداخت مالیات بودند.

🌐 Brosius, Maria. The Persian Empire. pp. 194–197.

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️🪙| یک سوءبرداشت رایج: آیا پارسیان از پرداخت مالیات معاف بودند؟ ⭕️ مطالعه بفرمایید ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

♨️در سال ۱۹۸۳، دو استخوان فسیل‌شدهٔ اسب که بر روی آن‌ها نوشته‌هایی به خط میخی مشاهده می‌شد، در موزهٔ کاخ پکن مورد توجه پژوهشگران قرار گرفتند. این دو قطعه در آغاز سدهٔ بیستم میلادی توسط پزشک چینی سوئه شِروِی (Xue Sherwei) خریداری و به موزه اهدا شده بودند. هرچند منشأ دقیق آن‌ها روشن نبود، اما بر اساس گزارش‌های موجود، احتمال داده شد که از شمال‌شرق استان جیلین چین به دست آمده باشند؛ ناحیه‌ای که به دلیل وجود بقایای فسیل‌شدهٔ جانوران شناخته شده است.

🌐 رزمجو، استوانه کوروش بزرگ، صص ۸۱,۸۲

🔴 بررسی این آثار توسط وو یوهونگ (Wu Yuhong)، با همکاری اولیور گرنی (O. R. Gurney) و استفانی دالی (Stephanie Dalley)، نشان داد که متن یکی از استخوان‌ها با بخشی از استوانهٔ کوروش مطابقت دارد. چند سال بعد، ایروینگ فینکل نیز بررسی استخوان دوم را تکمیل و مشخص کرد که آن نیز بخشی از همان متن را در بر دارد.

🌐 SOURCE: https://dokumen.pub/the-cyrus-cylinder-the-great-persian-edict-from-babylon-9780755623570-9781780760636.html?utm

 🟠 در آغاز، این کشف احتمال وجود نسخه‌ای دیگر از متن استوانهٔ کوروش را مطرح کرد. با این حال، بررسی‌های بعدی نشان داد که شکل نشانه‌های میخی و نحوهٔ انتخاب متن، با چاپ استوانهٔ کوروش توسط اِی. ا. والیس بودج در سال ۱۸۸۴ شباهت بسیار زیادی دارد. 🔵 بر همین اساس، فینکل در ارزیابی نهایی خود نتیجه گرفت که نوشته‌های روی این استخوان‌ها به احتمال زیاد رونوشتی متأخر از روی همان چاپ هستند و نه نسخه‌ای باستانی از متن استوانهٔ کوروش. این دیدگاه امروزه در میان پژوهشگران، نظر غالب به شمار می‌رود.

🌐 SOURCE: https://www.theartnewspaper.com/2010/07/01/extracts-of-cyrus-cylinder-found-in-china?utm

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❌ #شایعه ♨️ کشف متن استوانه کوروش کبیر بر روی استخوان باستانی اسب در چین ⭕️ مطالعه بفرمایید ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❌ آیا مطالعه کتب نویسندگانی مانند حسن پیرنیا، برخی کتاب های زرین‌کوب و... همچنان توصیه میشود؟ ✅ بررسی در کلیپ ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

💡♨️| توضیحات کامل دکتر دریایی: آیا اختلاف طبقاتی، عامل سقوط ساسانیان بود؟ این داستان‌های خارق‌العاده به نوشته‌های مورخان بومی ایرانی، که تحت تأثیر اندیشه‌های سیاسی اسلامی، یا روایت‌های اجتماعی اسلام بودند و گاه آمیخته با دیدگاه‌های چپ‌گرایانه پیشین بودند، راه یافت. ✍ افرادی مانند علی شریعتی (جامعه‌شناس)، مرتضی مطهری (روحانی) یا عبدالحسین زرین‌کوب (استاد تاریخ که فصل پیروزی اعراب را برای جلد چهارم تاریخ ایران کمبریج نوشت) شاهنشاهی ساسانیان را پوشالی می‌دیدند که فاقد برابری و اخلاق بود؛ شاهنشاهی ظالمی که آمادهٔ به زیر کشیده شدن به دست فقرا و ستمدیدگان بود.

🌐 SOURCE: Daryaee and Rezakhani, 2016 2,3

╭──────────────────────────────•• │ │ ❗️چنین دیدگاهی به واسطهٔ تاریخ‌نگاری │ شوروی در قرن بیستم و توجه آن‌ها به │ رهبری به نام مزدک بامدادان تقویت شد. │ از دیدگاه تاریخ‌نگاری مکتب شوروی، │ سقوط ساسانیان تمثیلی از مبارزات │ طبقاتی یا فئودالیسم بود. این │ پژوهشگران انقلاب روسیه را همانند │ جنبش مزدکی در قرن ششم میلادی │ می‌خواندند که گفته می‌شود قدرت │ اشراف و خاندان‌های اشرافی را به │ چالش کشید و اموال آن‌ها را مصادره │ کرد. │ │ از این رو، نتیجه این بود که دولت │ ساسانی و موبدان زرتشتی وابسته به آن │ فاسد و ستمگر بودند، مردم ایران │ دروازه‌های شاهنشاهی را گشودند و │ اجازه دادند مسلمانان به باغ‌هایی │ که در ایرانشهر بود وارد شوند. │ با وجود این، آن‌ها خیلی زود │ دریافتند که فریب خورده‌اند. │ آن‌ها به بردگی گرفته شدند و │ شهروند درجهٔ دو به حساب آمدند... │ ╰ʿ────────────────────●──•──·

⚒ 👆 این روایت مورد پسند چپ‌گرایان، تنها با جنبش عباسیان بود که ایرانیان قدرت گرفتند و خود را در موقعیتی برابر با اعراب قرار دادند، اما تنش‌های جدید مذهبی و دودمانی در حال وقوع بود.

❌ البته که دیگر هیچ‌یک از این اعلامیه‌های روشنگری را پژوهشگران معاصر تاریخ ایران قبول ندارند. این مغالطهٔ غایت‌شناختی دال بر این‌که شاهنشاهی ساسانی به دلیل فساد سقوط کرده و یا می‌بایست سقوط می‌کرد، فاقد هرگونه سندیت است. در گذشته، این دیدگاه در میان نسلی که تاریخ ساسانیان و اوایل اسلامی را به واسطهٔ آثار محققان برجستهٔ شوروی همچون لوکونین، پیگولفسکایا، پتروشفسکی و کلیسنیکف خوانده بودند مرسوم بود. در ایران معاصر، این عقاید هنوز در میان قشر روشنفکر طرفدار دارد و تبلیغ می‌شود.

🌐 SOURCE: Daryaee, Touraj. Sasanian Persia: The Rise and Fall of an Empire. I.B. Tauris, 2009 pp 229,230.

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

⭕️ انتساب کتیبه‌های CMa و CMb پاسارگاد به شخص کوروش، از دیرباز محل بحث بوده است. امروزه بیشتر هخامنشی‌شناسان بر این باورند که این کتیبه‌ها، با وجود آنکه نام کوروش را بر خود دارند، احتمالاً در دورهٔ داریوش یکم بر بناهای پاسارگاد افزوده شده‌اند. 💡 یکی از مهم‌ترین دلایل این دیدگاه، ناتمام ماندن مجموعهٔ پاسارگاد در زمان کوروش است. شواهد باستان‌شناختی نشان می‌دهد که بخشی از عملیات ساختمانی و برخی تغییرات معماری این مجموعه، پس از مرگ کوروش و در دورهٔ داریوش انجام شده است؛ بنابراین، افزوده شدن این کتیبه‌ها در همان زمان دور از انتظار نیست. 🌐 First, as noted above, construction of Pasargadae was not completed until well into Darius I’s reign; the reliefs and their accompanying inscriptions were among the final touches inscribed in the 510s[1]. 🔵 دلیل دیگر، تفاوت میان متن این کتیبه‌ها و استوانهٔ بابلی کوروش است. کوروش در استوانهٔ خود، نسبش را تنها تا چیش‌پیش بیان می‌کند و هیچ اشاره‌ای به هخامنش ندارد؛ در حالی که در کتیبه‌های پاسارگاد با عنوان «شاه هخامنشی» معرفی شده است. همین اختلاف، از مهم‌ترین دلایل تردید پژوهشگران در انتساب این کتیبه‌ها به شخص کوروش به شمار می‌رود. 🌐 Second, Darius himself claimed that he created the Old Persian cuneiform script, a claim that itself is controversial but one generally accepted on the weight of the evidence[1]. 🟡 موضوع خط میخی فارسی باستان نیز در این بحث اهمیت ویژه‌ای دارد. کتیبه‌های CMa و CMb به این خط نوشته شده‌اند؛ خطی که بنا بر گفتهٔ خود داریوش در سنگ‌نوشتهٔ بیستون، در آغاز سلطنت او پدید آمد یا دست‌کم برای نخستین بار در همان دوره به کار گرفته شد. به همین دلیل، بیشتر پژوهشگران نگارش این کتیبه‌ها در زمان کوروش را بعید می‌دانند. ❗️Third... the Cyrus Cylinder... traces Cyrus’ lineage only to Teispes. Cyrus himself never mentioned Achaemenes, a surprising omission if indeed Achaemenes resonated in Cyrus’ own royal lineage[1]. 🟠 بر پایهٔ این شواهد، امروزه این دیدگاه در میان بسیاری از پژوهشگران پذیرفته شده است که کتیبه‌های CMa و CMb به احتمال زیاد در دورهٔ داریوش یکم بر بناهای پاسارگاد افزوده شده‌اند؛ هرچند متن آن‌ها کوروش را معرفی می‌کند.

🌐 [1] Waters, Matt. King of the World: The Life of Cyrus the Great, pp. 175–177.

♨️ برای اطلاعات بیشتر:

🌐 Stronach, David & Gopnik, Hilary. "PASARGADAE." Encyclopaedia Iranica. 🌐 لینک مقاله: https://www.iranicaonline.org/articles/pasargadae/?utm

🌐 Dandamayev, Muhammad A. "ACHAEMENES." Encyclopaedia Iranica.

╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖

❓ چرا یافته های مربوط به پاسارگاد انتساب کتیبه‌های CMa و CMb را نوشتهٔ کوروش نمی‌دانند؟ در این یادداشت، مهم‌ترین شواهد و استدلال‌های مطرح‌شده در پژوهش‌های هخامنشی‌شناسی بررسی می‌شود👇. ╭───𖥔 │ 🌐♨️ @PARSUMASH_HISTORY ╰────────────── ❖